| Tin Quê Nhà |
|
| |
|
Trung tá công an bị khởi tố vì liên quan vụ gian lận điểm thi tốt nghiệp PTTH ở Sơn La |
 Hình minh hoạ Courtesy: Ảnh chụp màn hình vneconomy.vn (RFA): Một trung tá công an vừa bị Công an tỉnh Sơn La khởi tố vì liên quan đến vụ gian lận điểm thi trong kỳ thi tốt nghiệp phổ thông trung học năm 2018 vừa qua. Báo Tuổi trẻ hôm 16/2 trích lời xác nhận của ông Đỗ Quốc Tuấn, Phó viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Sơn La cho biết cơ quan này đã phê chuẩn quyết định khởi tố bị can đối với trung tá Đỗ Khắc Hưng - cựu cán bộ Phòng an ninh chính trị nội bộ Công an tỉnh Sơn La. Ông Đỗ Quốc Tuấn bị khởi tố về tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ theo điều 356 Bộ luật hình sự 2015. Theo Tuổi trẻ, ông Hưng đã được phân công tham gia công tác tổ chức thi THPT quốc gia tại tỉnh Sơn La. Ông Hưng bị cho là đã thông đồng, tiếp tay một số người liên quan tới vụ án bằng cách mở khoá phòng chứa các bài thi cho các đối tượng vào để sửa điểm bài thi. Ông Hưng đã nghỉ hưu từ tháng 9/2018. Năm 2018, Việt Nam áp dụng việc sử dụng điểm thi tốt nghiệp phổ thông trung học làm tiêu chí để xét tuyển vào đại học thay vì tổ chức một kỳ thi vào đại học riêng như trước kia. Tuy nhiên, ngay trong kỳ thi năm 2018, các cơ quan chức năng đã phát hiện một loạt vụ gian lận điẻm thi tại nhiều tỉnh trên cả nước. Những tỉnh có nhiều gian lận bị điều tra là Hà Giang, Sơn La, Hoà Bình, Lạng Sơn. Đã có 6 cán bộ ngành giáo dục đào tạo Sơn La bị khởi tố bị can vào năm 2018 vì liên quan đến vụ gian lận điểm thi này. RFA, 16/2/2019 -------------------- |
 Hình minh hoạ. Các tài xế phản đối một trạm thu phí BOT. Courtesy FB (RFA): Truyền thông Việt Nam hôm 16/2 cho biết Tổng cục Đường Bộ Việt Nam vừa thành lập đoàn kiểm tra đột xuất công tác tổ chức thu phí và hoạt động của trạm thu phí đường bộ BOT Dầu Giây, Đồng Nai từ ngày 18/2. Theo báo Pháp Luật thành phố HCM, việc kiểm tra đột xuất trạm Dầu Giây được phối hợp giữa Tổng cục đường bộ Việt Nam và cơ quan Cảnh sát điều tra, Bộ Công an. Thời gian kiểm tra là trong 5 ngày. Nguyên nhân của việc kiểm tra được Tổng cục Đường bộ cho biết là để làm rõ những ý kiến nghi ngờ, tranh cãi về doanh thu của trạm thu phí sau vụ cướp tại trạm này hôm 7/2, tức mùng 3 Tết vừa qua. 2 tên cướp đã ập vào trạm thu phí trên đường cao tốc thành phố HCM - Long Thành- Dầu Giây hôm 7/2 và lấy đi hơn 2 tỷ đồng tiền thu phí gây ra nhiều thắc mắc trong dư luận là trạm thu phí thu được quá nhiều tiền trong một ngày. Tuy nhiên lãnh đạo Tổng công ty Đầu tư phát triển cao tốc Việt Nam (VEC), chủ của BOT này, sau đó cho báo chí biết đấy là tiền thu của nhiều ngày dồn lại. Các trạm thu phí BOT là tâm điểm gây ra nhiều phản đối, ách tắc giao thông trên các quốc lộ của Việt Nam thời gian qua vì người dân và các tài xế cho rằng một số các trạm BOT đặt sai vị trí, thu tiền quá cao. Theo công ty VEC, 3 trạm thu phí trên cao tốc thành phố HCM - Long Thành - Dầu Giây có doanh thu hơn 3,2 tỷ đồng trong 9 ngày tết vừa qua với bình quân một ngày đêm hơn 43.000 lượt phương tiện qua tuyến. RFA, 16/2/2019 -------------------- |
 Bốn đối tượng người Việt bị bắt ở thành phố Bavet, tỉnh Svay Rieng (Campuchia) vì buôn ma túy. Courtesy Fresh News (RFA): Toà án tỉnh Svay Rieng của Campuchia hôm 16/2 đã tiến hành khởi tố 4 người Việt tội sở hữu và buôn lậu ma tuý ở thành phố Bavet trên biên giới Việt Nam - Campuchia. Tờ Khmer Times của Campuchia loan tin này hôm 18/2/2019. Khmer Times trích lời thiếu tá cảnh sát Lim Seng cho biết những này có tên Campuchia là Hay Veoukhong - 66 tuổi, Nguven Thileuy - 24 tuổi, Buoy Thilou - 34 tuổi và Troeug Thimai - 23 tuổi. Tất cả đều làm việc ở một casino do người Việt làm chủ ở thành phố Bavet. Ông Lim Seng cho biết cảnh sát Campuchia phối hợp cùng với cơ quan di trú của tỉnh Svay Rieng hôm thứ Năm ngày 14/2 đã ập vào căn nhà thuê của 4 người Việt tại làng Bavet Kandal, bắt giữ cả 4 người cùng với bằng chứng. Cảnh sát đã thu giữ tại căn nhà 2 gói lớn chất gây nghiện methamphetamine nặng gần nửa kg, 40 viên ecstasy, một cân, 5 điện thoại và những thứ khác. Cảnh sát cho biết những người này đã bán chất gây nghiện cho những người đánh bạc ở các sòng bài và câu lạc bộ đêm trên biên giới Việt - Campuchia. Báo Khmer Times trích lời trưởng công an tỉnh là thiếu tướng King Khorn cho biết cả 4 người này có thể phải đối mặt với án tù ít nhất là 10 năm mỗi người nếu bị kết tội. RFA, 18/2/2019 -------------------- |
 Những công nhân người Việt bị bắt giữ sau vụ đâm người. Courtesy of Taiwan News (RFA): Trang tin CNA của Đài Loan hôm 18/2 cho biết cảnh sát Đài Loan vào chiều hôm 17/2 đã bắt giữ 7 công nhân người Việt Nam ở Đào Viên vì nghi ngờ đã đâm hai người Việt khác khiến một người tử vong. Theo CNA, vào buổi sáng ngày 17/2, một vụ cãi lộn đã nổ ra giữa một công nhân người Việt có họ là Vũ và một đồng nghiệp về công việc. Hai công nhân khác có họ là Nguyễn và Trương đã can thiệp nhằm giảng hoà. Tuy nhiên cuộc cãi vã vẫn tiếp tục sau đó bên ngoài nhà hàng khiến Trương và Nguyễn bị đâm. Cảnh sát đến hiện trường và thấy cả hai người năm trong vũng máu. Trương sau đó đã tử vong ở bệnh viện do vết thương quá nặng còn Nguyễn đã được điều trị vết thương và được bệnh viện cho về. Hiện cả 7 người này đều đã được chuyển tới văn phòng công tố của thành phố Đào Viên khởi tố với tội giết người. RFA, 18/2/2019 -------------------- |
 Nông dân chăn vịt trên đồng lúa ở huyện Vĩnh Thuận, Kiên Giang, Việt Nam ngày 16 tháng 1 năm 2007. AP (RFA): Sau sự kiện quốc lộ chính từ Đông và Tây Nam Bộ lên Bình Dương và thành phố Hồ Chí Minh bị tắc nghẽn do lượng người đổ về quá tải, trong khi đó lại có cảnh người dân trải chiếu nhậu ngay trên đường cao tốc ở ngoài bắc, công luận đã thắc mắc vì sao cơ sở hạ tầng ở Nam Bộ, điển hình các trục giao thông quan trọng, không được đầu tư phát triển thỏa đáng như ở miền Bắc. Đây là câu hỏi này đọc được trên các báo mạng trong nước mà mới nhất là bài có tựa đề Nói Thẳng Đầu Xuân với tác giả tự xưng “ một người con Nam Bộ, quê quán Bắc Bộ, viết rằng khúc ruột của miền Nam tức Quốc Lộ Một của các tỉnh Nam Bộ sao mà chật hẹp khốn khổ, thậm chí nhiều đoạn tỉnh lộ quá kém so với các tuyến đường thênh thang của miền Bắc. Số liệu tác giả nêu trong bài viết cho thấy Nam Bộ, gồm hai tiểu vùng Đông và Tây Nam Bộ với 19 tỉnh thành và 34 triệu người, là vùng kinh tế trọng điểm có tiềm năng và có mức tăng trưởng GDP hơn 12,6% so với tầm 7% cả nước, cống hiến 60% sản lượng công nghiệp, chưa kể 40% giá trị GDP là phần đóng góp từ Nam Bộ và 70% giá trị xuất khẩu của đất nước. Tại sao lại có sự mất cân đối trong đầu tư trầm trọng giữa Bắc, Trung và Nam tới như vậy, là nguyên văn câu hỏi trong bài. Người con Nam Bộ quê quán Bắc Bộ này cho rằng nếu cứ vắt sức nộp ngân sách mãi mà không được tập trung tái đầu tư vào cơ sở hạ tầng thì liệu con gà Nam Bộ có còn đẻ trứng vàng mãi nữa hay không. Không phải lần đầu tiên mà từ trước những câu hỏi tương tự về sự mất cân đối trong việc phân bổ phát triển cơ sở hạ tầng giựa Bắc, Trung Nam từng được báo chí trong nước trực tiếp hay gián tiếp đề cập đến. Trao đổi cùng đài Á Châu Tự Do, ông Tống Văn Công, cựu tổng biên tập báo Lao Động, cho biết: Tôi đồng ý với những ý kiến trên báo mà tôi đã đọc, đó là hiện tượng mất cân đối phải sửa chữa. Tôi biết tiềm lực của miền Nam, của Sàigòn và Đồng Bằng Sông Cửu Long rất lớn, đầu tư không thỏa đáng như vậy sẽ hạn chế sự phát triển. Ý kiến mất cân đối rất đúng, và nếu đúng như nhận xét đó thì phải điều chỉnh lại kế hoạch đầu tư cho Sàigòn và Đồng Bằng Sông Cửu Long. Phát triển các công trình, các con đường huyết mạch cũng nằm chung trong xây dựng cơ sở. Nếu các con đường huyết mạch không tốt thì lưu thông sẽ đình trệ. Nói chung ở nước mình tam quyền phân lập không rõ, có phân quyền nhưng mà do đảng lãnh đạo hết. phải có điều kiện tổng quát để phát triển đất nước cho cân đối mới được.  Thu hoạch lúa tại vùng Đồng bằng Sông Cửu Long AFP Các yếu tố gọi là vùng- miền hoặc trung ương-địa phương đã chi phối, dẫn đến sự mất cân đối trong chính sách phân bổ đầu tư phát triển hạ tầng ở Nam Bộ, là phân tích của nhà quan sát chính trị Phạm Chí Dũng: Trung ương phải hơn địa phương, Hà Nội vẫn coi các tỉnh ở miền Bắc phải hơn các tỉnh ở khu vực miền Nam, cho nên mức độ đầu tư ở miền Bắc, thậm chí miền Trung, cao hơn miền Nam. Lý do thứ ba, những nhóm lợi ích ở trung ương có mối quan hệ mật thiết, gần gũi và hiệu quả hơn các nhóm lợi ích ở miền Nam, thành thử dành được nhiều dự án đầu tư hạ tầng cơ sở từ vốn ngân sách và ODA nhiều hơn, từ đó dẫn tới tình trạng hạ tầng cơ sở miền Bắc và miền Trung được đầu tư và phát triển hơn ở miền Nam là như vậy. Mất cân đối trong đầu tư phát triển hạ tầng giữa Bắc Bộ và Nam Bộ đến từ chính sách phân bổ ngân sách bất hợp lý, là nhận xét của ông Nguyễn Văn Mỹ, công ty du lịch lữ hành Lửa Việt ở Sàigòn. Trong bài viết tựa đề Cần Sự Công Bằng Trong Thu Nộp Và Chi Ngân Sách đăng trên các báo trong nước, tác giả Nguyễn Văn Mỹ căn cứ trên số liệu của Tổng Cục Thống Kê để viết như sau: Thành phố Hồ Chí Minh năm 2017 nếu thu được 100 Đồng thì chỉ được giữ lại 18 Đồng để chi cho đủ thứ, chưa kể chuyện bị thất thoát hoặc sử dụng không đúng. Ngân sách để lại ít ỏi như vậy thì có thể đầu tư được gì cho hạ tầng hay cho phúc lợi xã hội. Được biết chỉ tiêu nộp ngân sách mà trung ương giao cho thành phố Hồ Chí Minh năm 2017 là trên 347 ngàn tỷ Đồng. Năm 2018 chỉ tiêu này tăng lên gần 10%. Như vậy mỗi ngày thành phố phải thu được 1.032 tỷ đồng tiền thuế, mỗi giờ phải thu được 43 tỷ và mỗi phút là 717 triệu đồng bất kể buổi tối hay ngày nghỉ. Năm 2019, chỉ tiêu giao nộp ngân sách về trung ương tăng thêm thành 400 ngàn tỷ đồng nhưng tỷ lệ được giữ lại thì càng giảm: Đại biểu thành phố Hồ Chí Minh là ông Phan Nguyễn Như Khuê có từng nói thẳng với Bộ Tài Chính là các anh đối xử với thành phố như là con bò sữa. Tôi thì tôi bảo rằng thật ra bò muốn có sữa thì phải được chăm sóc được bồi dưỡng, còn cứ tận thu như hiện nay thì có khi nó không có sữa đâu, có khi nó chết queo thì không biết lấy gì mà thu nữa.. Trong tất cảc tỉnh thành hiện nay thì trích nộp nhiều nhất là thành phố Hồ Chí Minh tới 82% tiền thu được. Hà Nội ít hơn với 65%, Bình Dương 64%. Đà Nẵng miền Trung được trích lại 32% trong lúc tỉnh miền núi như Vĩnh Phúc lại được trích tới 47% và tỉnh Hải Dương chỉ đóng góp 2% thôi. Bên cạnh đó, 47 tỉnh còn lại, được cho là làm bao nhiêu xài bấy nhiêu, còn được trung ương hỗ trợ ngân sách. Theo ông Nguyễn Văn Mỹ, điều phi lý hơn nữa nữa là các tỉnh làm bao nhiêu xài bấy nhiêu và được hỗ trợ đó thì cơ ngơi của các cơ quan văn phòng rất to lớn, bộ máy nhân sự thì rất cồng kềnh. Về phần Nam Bộ, đặc biệt Đồng Bằng Sông Cửu Long, ông Nguyễn Văn Mỹ: Người ta thường kháo nhau ngoài Bắc thừa đường mà thiếu xe, thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh thì ngược lại thừa xe mà thiếu đường, nói lên việc mất cân đối giữa đầu tư cho các vùng. Có thể vì là thủ đô thì Hà Nội được ưu tiên hơn, đặc biệt trong lãnh vực hạ tầng và giao thông vận tải, nhiều cầu lớn được xây dựng, nhiều đường cao tốc và cầu cống được phát triển rất tốt. Còn trong Nam, đặc biệt vùng Đông Nam Bô, đường xá phát triển không tương xứng. Riêng miền Tây, mật độ xe cô trên Quốc Lộ Một từ thành phố Hồ Chí Minh về miền Tây là nhiều nhất và gần như đó là độc đạo. Thậm chí khi cây cầu Long An bị xà lan tông hư không đi được thì lúc đó Bộ Giao Thông- Vận Tải mới hốt hoảng lập tức làm ngay cái cầu một bên, Trước đây nếu nhỡ có chuyện gì mà cầu hỏng là không đi được.Chuyện kẹt xe liên tục từ miền Tây về thành phố ngày Tết ngày lễ là hồi chuông cảnh báo. Hiện nay theo tôi biết trung ương đang đầu tư vào việc phát triển hệ thống đường Hồ Chí Minh song song với đường Quốc Lộ Một nhưng mà phải khẩn trương hơn. Vấn đề hiện nay là phải tập trung hơn cho Đồng Bằng Sông Cửu Long. Tóm lại, phản ảnh từ các bài viết trên mạng cũng như qua báo giới đã cho thấy để khắc phục tình trạng mất cân đối trong phân bổ đầu tư cơ sở hạ tầng thì Việt Nam cần hoạch định chính sách hợp lý, có tầm nhìn thiết thực, tương xứng với khả năng và tiềm lực của Nam Bộ, nhất là Đồng Bằng Sông Cửu Long vốn là vựa lúa trù phú và nguồn nông sản dồi dào của cả nước. Thanh Trúc 2019-02-15 -------------------- |
 Bà Mạnh Vãn Chu, Giám đốc tài chính của Hoa Vi, sau khi làm thủ tục tại ngoại hầu tra. Canada 12/2018. AFP (RFA): Trang kinh tế của Nhật Bản Nikkei, vào ngày 14/2/2019 đưa tin nói rằng Tổng giám đốc tập đoàn công nghệ viễn thông Hoa Vi của Trung Quốc, phụ trách khu vực Việt Nam, ông Phạm Quân, nói ông tin rằng Hoa Vi sẽ thắng thầu việc cung cấp loại công nghệ 5G cho hệ thống truyền thông tại Việt Nam. Trong khi đó Hoa Vi lại đang gặp rất nhiều khó khăn tại các quốc gia phát triển như Úc, Châu Âu, Bắc Mỹ. Hoa Vi, trên giấy tờ là một công ty tư nhân của Trung Quốc, được thành lập vào năm 1987 tại Thẩm Quyến, Trung Quốc. Thành lập công ty này là một viên sĩ quan kỹ sư của quân đội giải phóng Trung Quốc. Hoa Vi đã phát triển rất nhanh, không chỉ có mặt ở các nước đang phát triển mà còn tham gia vào các vụ đấu thầu cung cấp trang thiết bị viễn thông cho các quốc gia phát triển ở Châu Âu, Bắc Mỹ, Úc châu. Nhưng trong khoảng vài năm trở lại đây Hoa Vi bị các quốc gia này tình nghi rằng dù là công ty tư nhân nhưng thực chất Hoa Vi có liên hệ mật thiết với nhà nước của Đảng Cộng sản Trung Quốc, và vì thế có khả năng Đảng Cộng sản Trung Quốc lợi dụng việc Hoa Vi cung cấp trang thiết bị cho các nước trên để cài đặt các thiết bị do thám. Hoa Vi luôn phủ nhận việc này, nhưng áp lực lo ngại do thám từ các quốc gia này không giảm đi mà ngày càng tăng. Kỹ sư công nghệ thông tin Hoàng Ngọc Diêu, làm việc tại Úc nói với đài RFA: “Nó có những biểu hiện rất đáng nghi ngờ là cài đặt những con chip để thu gặt những thông tin riêng tư. Vì nó đã liên quan đến an ninh quốc gia như vậy cho nên phải cân nhắc chứ không chỉ tính đơn thuần về kinh tế. Vì thế ở Úc Hoa Vi không được chính phủ Úc cho phép triển khai hệ thống 5G tại Úc nữa.” Vào tháng 8/2018 chính phủ Úc chính thức cấm Hoa Vi tham gia vào việc cung cấp thiết bị viễn thông cho nước này. Chính phủ Úc viện cớ rằng Hoa Vi có liên hệ mật thiết với chính phủ Trung Quốc, mà theo luật pháp Úc, việc một công ty có quan hệ mật thiết với một chính phủ nước ngoài sẽ nằm trong sự quan ngại và điều tra về an ninh quốc gia. Tờ báo chuyên về tài chính Financial Times dẫn nguồn tin từ Anh nói rằng vào tháng 7/2018, cơ quan nghiên cứu chống tin tặc của nước này nói rằng họ không thể bảo đảm việc chống tin tặc và do thám xung quanh những thiết bị của Hoa Vi ở Anh. Tại Canada, chính phủ của Thủ tướng Justin Trudeau cũng đang chịu áp lực rất lớn là phải loại bỏ Hoa Vi ra khỏi cơ sở hạ tầng viễn thông của nước này vì mối lo ngại gián điệp. Luật sư Vũ Đức Khanh từ Canada cho RFA biết: “Quan điểm của các đảng chính trị cũng như những nhà nghiên cứu về an ninh ở Canada đều cho rằng việc cấm Hoa Vi là điều nên làm, vì điều đó ảnh hưởng đến an ninh và mối quan hệ sâu sắc giữa Canada và Mỹ. Ngay cả hệ thống phòng thủ chung cho cả Bắc Mỹ gọi là Novak, rất có quan hệ đến vấn đề viễn thông.” Canada đang đứng giữa Mỹ và Trung Quốc trong vụ căng thẳng kinh tế chính trị liên quan đến Hoa Vi từ tháng 12/2018 khi Ottawa bắt giữ bà Mạnh Vãn Chu, Giám đốc tài chính của Hoa Vi để dẫn độ sang Mỹ, với lý do là công ty này lẫn tránh việc cấm vận kinh tế Iran do Mỹ dẫn đầu. Theo đánh giá của luật sư Vũ Đức Khanh, rất chắc chắn rằng Canada sẽ theo chân Úc, châu Âu, Mỹ để cấm Hoa Vi, và một quyết định quan trọng về công ty này sẽ được đưa ra vào giữa tháng Ba tới đây. Tại Mỹ, vào tháng 8/2018 chính phủ đã ra lệnh cấm các cơ quan chính phủ sử dụng các điện thoại do Hoa Vi sản xuất. Đến tháng 2/2019, Đại học Berkerley tại California đã hủy bỏ một chương trình nghiên cứu do Hoa Vi cung cấp tài chính, mặc dù trường đại học của tiểu bang California này thường bị khó khăn về tài chính. Theo thống kê của một hãng tin tại Trung Đông, cho đến cuối năm 2018 có các quốc gia sau đây đã cấm, hoặc đang tính tới việc cấm Hoa Vi cung cấp thiết bị hạ tầng viễn thông: Mỹ, Canada, Úc, New Zealand, Ý, Đức, Ấn Độ, và Anh. Tại Việt Nam, trong bản tin của tờ Nikkei, nói rằng ông Phạm Quân, Tổng giám đốc Hoa Vi Việt Nam, dẫn lời Bộ trưởng Bộ thông tin và truyền thông của Việt Nam Nguyễn Mạnh Hùng nói rằng Việt Nam mở cửa đối với tất cả các nhà cung cấp. Chúng tôi có tìm cách liên lạc với ông Nguyễn Mạnh hùng để bình luận nhưng không được. Tờ báo về kinh tế tại Sàigòn là Thời báo kinh tế Sàigòn có trích dịch lại bản tin của Nikkei, đồng thời làm một cuộc trưng cầu ý kiến độc giả về việc có nên chọn Hoa Vi làm nhà cung cấp thiết bị 5G cho Việt Nam hay không. Sau hai ngày, kết quả trưng cầu ý kiến cho thấy tuyệt đại đa số độc giả của tờ báo này không chấp nhận Hoa Vi (92%). Luật sư Trần Quốc Thuận, nguyên chánh văn phòng Quốc hội Việt Nam, hiện sống tại Sàigòn, cho RFA biết quan ngại của ông về Hoa Vi: “Tôi thì tôi nghĩ rằng Việt Nam có đa dạng việc kinh doanh mua bán thế này thế kia thì cũng phải đừng để họ cài chip hoạt động gián điệp, làm nguy hại tới an ninh quốc gia, phải ngăn chận ngay từ đầu. Tôi nghĩ là bên Mỹ và bên châu Âu đã lên tiếng về an ninh quốc gia thì Việt Nam cũng nên lắng nghe. Nếu những nước đó họ chứng minh được thì Việt Nam cũng nên tẩy chay. Còn như mới nghi ngờ thì cũng phải làm sao cho dân an tâm, chứ không thể chỉ nói đây là kinh doanh. Kinh doanh này ảnh hưởng đến an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội, và sự riêng tư nữa.” Theo luật sư Vũ Đức Khanh và kỹ sư Hoàng Ngọc Diêu, Việt Nam ở một cái thế khác so với các quốc gia phát triển, vì ít sự lựa chọn hơn và bị áp lực quá mạnh từ Trung Quốc, cả về chính trị lẫn kinh tế. Sự lệ thuộc vào Trung Quốc hiện nay lại được nhiều người Việt Nam lo lắng hơn nữa trong lĩnh vực an ninh mạng. Trong một lần trao đổi với chúng tôi, Tiến sĩ Nguyễn Huy Vũ, một chuyên viên kinh tế sống ở Na Uy lo ngại rằng nếu các đại công ty về internet của phương Tây, như Facebook và Google rút ra khỏi Việt Nam thì các công ty Trung Quốc sẽ thế chân vào, và các công ty Trung Quốc này sẽ không bị những cản trở như phương Tây trong việc do thám, thu thập thông tin cá nhân người dùng. Luật sư Vũ Đức Khanh, đồng thời cũng là Phó Tổng thư ký Đảng Dân chủ Việt Nam, nói với RFA: “Tôi vẫn tin rằng có những người cộng sản chân chính tại Việt Nam không bao giờ có ý tưởng thần phục Trung Quốc.” An ninh quốc gia tại Việt Nam cho tới hiện nay vẫn là một khái niệm gây tranh luận, trong đó nhiều nhà hoạt động xã hội và môi trường bị bắt bỏ tù về những hoạt động cũng như phát biểu của mình bị nhà cầm quyền xem là nguy hại tới an ninh quốc gia, nhưng giới bất đồng chính kiến thì cho rằng không đúng. Nay nếu vấn đề an ninh quốc gia được nhà nước Việt Nam đưa ra cùng với quan ngại về nghi án gián điệp của Hoa Vi trên khắp thế giới, thì hẳn điều này dễ dàng được mọi người Việt Nam với những quan điểm chính trị khác nhau cùng đồng ý. Kính Hòa RFA 2019-02-15 -------------------- |
 Ông Fei Fan, Giám đốc điều hành của Huawei Việt Nam Courtesy of Nikkey Asian Review (RFA): Mạng báo Nikkei Asian Review của Nhật hôm 14/12/2019 dẫn lời ông Fine Fan, Giám đốc điều hành Huwei Việt Nam cho biết, công ty này "tự tin sẽ tăng trưởng tại Việt Nam” trong lúc Bộ Thông Tin và Truyền thông cho triển khai thử nghiệm mạng 5G tại Hà Nội và Saigon vào cuối tháng 1 vừa qua. "Chúng tôi không thể bị đánh bại về chất lượng hoặc chi phí. Huawei sẽ cung cấp công nghệ và giải pháp tốt hơn, cùng với hỗ trợ tài chính cho các nhà mạng địa phương để triển khai 5G,” ông Fine Fan nói. Cũng theo ông Fan, hãng công nghệ viễn thông khổng lồ đến từ Trung Quốc từng là nhà cung cấp thiết bị viễn thông cho mạng 2G và 3G tại Việt Nam, tuy nhiên đã mất vị trí dẫn đầu khi mạng 4G xuất hiện. Sự dẫn đầu về công nghệ 5G của Huawei trên thế giới đang vấp phải rào cản lớn khi Mỹ đang đi đầu trong việc tẩy chay hãng công nghệ này do lo ngại về vấn đề bảo mật và kêu gọi các quốc gia đồng minh làm theo. Ông Fan thừa nhận: “Thật khó để vượt qua các vấn đề này chỉ trong một đêm”. Theo Thời báo Kinh tế Sàigòn, các nhà mạng lớn ở Việt Nam đã thông báo các kế hoạch phát triển mạng lưới 5G bằng cách sử dụng thiết bị từ các nhà cung cấp khác bao gồm Ericsson, Nokia và Samsung Electronics. Viettel, nhà mạng viễn thông quân đội Việt Nam đã được cấp phép thử nghiệm dịch vụ 5G ở Hà Nội và Saigon và được cho biết sẽ dụng một phần công nghệ của riêng mình để xây dựng mạng 5G. Tập đoàn này cho biết đã đạt được nhiều tiến bộ trong nỗ lực phát triển các phần cứng và phần mềm cốt lõi cho mạng 5G.  Ảnh chụp màn hình Thăm dò bạn đọc của Thời báo Kinh tế Sàigòn. Ảnh Thời báo Kinh tế Sàigòn. Trong khi đó, tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam (VNPT), công ty chủ quản của nhà mạng viễn thông Vinaphone, đang hợp tác với Nokia để phát triển mạng lưới 5G. Trong khi đó, MobiFone đã ký thỏa thuận ký tăng cường hợp tác về kỹ thuật và thương mại trên mạng 4G và 5G tại Việt Nam với Samsung Electronics hồi tháng 3. Hôm 1/12/2018, bà Mạnh Vãn Chu, Giám đốc tài chính của tập đoàn Huwei bị cảnh sát Canada bắt giữ khi đang quá cảnh ở phi trường Vancouver theo yêu cầu dẫn độ của Hoa Kỳ với cáo buộc công ty này vi phạm lệnh trừng phạt Iran. Bà Mạnh sau đó được Tòa án ở Canada cho tại ngoại sau khi đóng tiền bảo lãnh 10 triệu đô la Canada và sẽ bị gắn thiết bị theo dõi an ninh, bị quản thúc tại gia từ 11 giờ tối đến 6 giờ sáng mỗi ngày. Việc bắt giữ bà Mạnh Vãn Chu, khiến Trung Quốc tức giận và lập tức trả đũa bằng cách bắt giữ ít nhất 2 công dân Canada với các cáo buộc khác nhau. RFA, 15/2/2019 -------------------- |
 Không ảnh do Philippines chụp Đá Vành Khăn vào tháng 11 năm 2003. AFP (RFA): Bộ Ngoại giao Việt Nam vào chiều ngày 15 tháng 2 ra thông cáo lặp lại lập trường của Hà Nội về vấn đề chủ quyền ở Biển Đông sau khi Hoa Kỳ tiếp tục thực hiện chuyến tuần tra tự do hàng hải mới nhất ở khu vực này. Trong thông cáo Bà Lê Thị Thu Hằng, Phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Việt Nam, nhắc lại rằng với tư cách là một nước thành viên Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển năm 1982 và là quốc gia ven Biển Đông, Việt Nam luôn tôn trọng quyền tự do hàng hải, hàng không tại vùng biển này của các nước, phù hợp với các qui định của luật pháp quốc tế. Thông cáo của Bộ Ngoại giao Việt Nam được phát đi sau khi Hải quân Hoa Kỳ vào ngày 11 tháng 2 cho hai chiến hạm USS Spurance và USS Preble đi qua vùng 12 hải lý của Đá Vành Khăn thuộc quần đảo Trường Sa tại Biển Đông. Hoạt động này nằm trong khuôn khổ chiến dịch tuần tra tự do hàng hải, FONOPs của Mỹ. Đây là lần thứ hai trong năm nay, Hải quân Hoa Kỳ tiến hành chiến dịch tự do hàng hải tại khu vực Biển Đông. Vào ngày 7 tháng 1 vừa qua, Hải quân Hoa Kỳ cho chiến hạm USS McCampbell đi vào khu vực 12 hải lý của 3 đảo thuộc Hoàng Sa gồm đảo Cây, Linh Côn và Phú Lâm. Đài CNBC dẫn lời người phát ngôn Hạm đội Thái Bình Dương - bà Rachel McMarr, trong một tuyên bố qua email rằng, Hoa Kỳ đang thực hiện hoạt động tuần tra "tự do hàng hải" trên biển Nam Trung Hoa (Biển Đông - Việt Nam) và hoạt động này không nhắm đến một quốc gia nào hay đưa ra bất kỳ một tuyên bố chính trị nào. Hoàng Sa (Trung Quốc gọi là Tây Sa) đang bị Trung Quốc chiếm đóng trái phép sau trận hải chiến trên biển với Quân lực Việt Nam Cộng Hòa vào ngày 19/1/1974 khiến ít nhất 74 binh sĩ hải quân Việt Nam Cộng Hòa tử trận. Tàu chiến Mỹ nhiều lần thực hiện các cuộc tuần tra tự do hàng hải ở Biển Đông trong những năm vừa qua, trong đó có vụ hồi tháng 9/2018 tàu chiến nước này suýt va chạm với tàu chiến Trung Quốc khi đi qua khu vực gần đá Gaven, Trường Sa. RFA 15/2/2019 -------------------- |
 Nguyên Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ James Mattis (phải) đến sân bay Biên Hòa, 10/2018. AFP (RFA): Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam Ngô Xuân Lịch vào ngày 15 tháng 2 đến làm việc tại sân bay Biên Hòa về kế hoạch tẩy chất độc da cam tại đây. Đây là một dự án trị giá 390 triệu đô la Mỹ do cơ quan USAID của Hoa Kỳ tài trợ nhằm tẩy chất độc da cam trong chất khai quang được quân đội Mỹ rải ra xung quanh khu vực sân bay Biên Hòa trong thời kỳ chiến tranh Việt Nam. Theo số liệu của cơ quan này và Viện Khoa học Công nghệ Quân sự của Việt Nam đưa ra vào năm 2015 thì tại sân bay Biên Hòa có 52 ha đất nhiễm độc cần được tẩy độc. Dự án này được quân chủng phòng không không quân của Việt Nam, cơ quan quản lý sân bay quân sự Biên Hòa, ký với USAID vào tháng 5/2018. Dự tính là dự án sẽ kéo dài tronmg 10 năm. Điểm nóng khác về chất dioxin tại Việt Nam là Sân Bay Đà Nẵng đã được xử lý xong và phía Hoa Kỳ vào tháng 11 năm ngoái bàn giao lại cho phía Việt Nam sau khi hoàn thành công tác. RFA 15/2/2019 -------------------- |
 Máy bay của hãng hàng không Vietnam Airlines (màu xanh) và Vietjet tại sân bay Pleiku, 7/2018. Photo: RFA (RFA): Cục Hàng không Liên bang Hoa Kỳ (FAA) tuyên bố công nhận năng lực giám sát an toàn hàng không cấp 1 (CAT1) của Cục Hàng Không Việt Nam. Tin vừa nêu được Reuters cũng như truyền thông trong nước loan đi vào ngày 15 tháng 2. Theo đó việc đạt được chứng chỉ công nhận năng lực giám sát an toàn hàng không mức 1 (CAT1) là điều kiện bắt buộc để các hãng hàng không Việt Nam có thể xúc tiến các bước tiếp theo nhằm mở đường bay đến Hoa Kỳ. Đích thân Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam, Ông Daniel Krintenbrink, trao chứng chỉ CAT1 cho phía Bộ Giao thông- Vận tải Việt Nam. Thứ trưởng Bộ giao thông vận tải Việt Nam, Nguyễn Ngọc Đông nói với Reuters rằng sự công nhận này rất quan trọng. FAA là cơ quan có những tiêu chuẩn rất cao về an toàn và an ninh. Hiện không có chuyến bay thẳng nào giữa Việt Nam và Hoa Kỳ, mặc dù giữa hai nước có một thị trường rất lớn do có một cộng đồng đông đảo người Mỹ gốc Việt tại Hoa Kỳ. Hồi năm ngoái FAA đã gửi một nhóm chuyên viên đến Việt Nam đế đánh giá các tiêu chuẩn về an ninh và an toàn. Sau tuyên bố của FAA, sắp tới đây các hãng hàng không Mỹ và Việt Nam sẽ thực hiện những chuyến bay thẳng giữa hai nước. Hãng hàng không Bamboo của Việt Nam nói họ muốn mở đường bay thẳng từ Việt Nam đến Seattle, Los Angeles, và San Francisco. Một chuyên viên hàng không của Mỹ đánh giá rằng tuyên bố của FAA cũng mang tính biểu tượng chính trị cao cho Việt Nam. Nhưng đồng thời chuyên gia này cũng nói hãng hàng không nhà nước Việt Nam là Vietnam Airlines sẽ gặp khó khăn vì phải bù chi phí cao khi thị trường hạng thương gia giữa Việt Nam và Mỹ không lớn. Hãng hàng không giá rẻ Vietjet thì nói đang có kế hoạch mua những máy bay thân lớn để thực hiện những chuyến bay thẳng, và hy vọng rằng kinh nghiệm giảm chi phí của họ sẽ bù được cho sự giới hạn của thị trường hạng thương gia. Hồi năm ngoái, Tổng giám đốc Vietnam Airlines là Dương Trí Thành có nói với Reuters rằng dù có thể phải bù lỗ nhưng hãng này vẫn cố gắng thực hiện các chuyến bay đến Mỹ để thúc đẩy phát triển kinh tế quốc gia. RFA 15/2/2019 -------------------- |
 Sừng tê giác bị Hải quan Hồng Kông thu giữ được ngày 14/2/2019. AFP (RFA): Hải quan sân bay Hong Kong vào ngày 14 tháng 2 bắt giữ hai người đàn ông mang theo ít nhất 24 sừng tê giác khi đang quá cảnh chờ đi Việt Nam. Hãng tin AFP loan tin này ngày 15/2, cho biết thêm đây là vụ bắt giữ buôn lậu sừng tê giác bằng đường hàng không lớn nhất từ trước đến nay của Hải quan Hong Kong, với giá trị lên đến khoảng 1 triệu đô la Mỹ. Số sừng này tương đương 20 phần trăm tổng sừng tê giác bị bắt tại Hong Kong trong 5 năm qua. Tin cho biết hai người bị bắt đi từ Johannesburg, Nam Phi và quá cảnh ở Hong Kong để đến thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam. Hiện nay chưa có thông tin về quốc tịch của hai người vận chuyển số sừng tê giác vừa nêu. Hải quan Xứ Cảng thơm cho biết lô hàng được giấu trong hai thùng cạc tông khi đi qua máy quét. Giám đốc Sophie le Clue của chương trình môi trường ADM Capital Foundation tại Hong Kong cho rằng chắc hẳn có một mạng lưới được tổ chức đứng đằng sau hoạt động buôn lậu như vừa nêu. Trước đó chỉ hai tuần, vào ngày 1/2, Hong Kong tuyên bố đã tìm thấy 8 tấn vảy tê tê và hơn 1.000 ngà voi trong một container vận chuyển từ Nigeria đến Việt Nam, với giá trị hơn 8 triệu đô la Mỹ. Nhu cầu về sừng tê giác chủ yếu được do số người tiêu dùng ở Trung Quốc và Việt Nam, nơi mà những người hành nghề y học cổ truyền coi nó như một phương thuốc tuyệt vời. Trong thực tế, sừng tê giác chỉ là mũi của tê giác, bao gồm keratin, là loại protein tạo ra tóc và móng tay con người. Tuy nhiên, tại châu Á, sừng tê giác có giá lên đến 60.000 đô la một ký. Hiện nay, Việt Nam và Trung Quốc là hai nước nằm trong nhóm những thị trường lớn nhất thế giới về tiêu thụ động vật hoang dã và các sản phẩm từ những loài nguy cấp này, gồm hổ, voi, tê giác và tê tê. RFA 15/2/2019 -------------------- |
 Tỉnh Kon Tum tiêu hủy hơn 1,000 con heo bị mắc bệnh dịch lở mồm long móng tại huyện Đăk Hà. Courtesy: Ảnh chụp màn hình tienphong.vn (RFA): Tỉnh Kon Tum công bố dịch bệnh lở mồm long móng gia súc bùng phát tại huyện Đăk Hà và đã tiêu hủy hơn 1,000 con heo bị mắc bệnh dịch này. Truyền thông trong nước, vào ngày 15 tháng 2 loan tin vừa nêu, dẫn nguồn từ thông báo của Ủy ban Nhân dân huyện Đăk Hà cho biết dịch bệnh đang lây lan trên diện rộng khắp các thôn, xã của huyện và ngành thú y địa phương đang tích cực trong công tác dập dịch và phòng dịch. Trong cùng ngày 15 tháng 2, tại Hội nghị triển khai công tác phòng chống dịch bệnh động vật trên cạn các tỉnh phía Bắc, diễn ra ở Hà Nội, Cục Thú y báo cáo từ đầu năm 2019 đến ngày 14 tháng 2, bệnh lở mồm long móng gia súc xảy ra tại các hộ chăn nuôi nhỏ lẻ, chủ yếu ở heo chưa được tiêm phòng vaccine và bệnh dịch này có nguy cơ phát sinh, lây lan rất cao vì mầm bệnh lưu hành trong đàn gia súc khắp các địa phương trong nước. Bên cạnh đó, Cục Thú y còn báo cáo trong cùng thời điểm, bệnh cúm gia cầm cũng bộc phát tại hai tỉnh Quảng Ngãi và Khánh Hòa và đã tiêu hủy gần 9,000 con gà bị nhiễm virus A/H5N6. Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp & Phát triển Nông thôn Phùng Đức Tiến, tại Hội nghị, lên tiếng cảnh báo nguy cơ mầm bệnh H5N1, H7N9, dịch tả lợn Châu Phi… lây nhiễm vào Việt Nam rất cao; đồng thời nhấn mạnh Việt Nam hiện đang trong giai đoạn gia súc, gia cầm bị lây nhiễm dịch bệnh cao, tuy nhiên công tác phòng, chống dịch bệnh vẫn còn bị thờ ơ ở nhiều nơi. Truyền thông quốc nội cũng cho biết Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc vừa ký thông qua một chương trình quốc gia về phòng chống cúm gia cầm giai đoạn 2019-2025 nhằm giảm tác hại đối với xã hội và nền kinh tế. Virus cúm gia cầm A/H5N1 trên gia cầm được báo cáo lần đầu tiên vào Việt Nam hồi cuối năm 2003. Tại thời điểm đó, Việt Nam là một trong những quốc gia đầu tiên tuyên bố dịch bệnh này và bị thiệt hại nặng nề khi có hơn 45 triệu gia cầm bị tiêu hủy từ năm 2003 đến năm 2006. Kể từ đó, hàng trăm ngàn gia cầm bị tiêu hủy mỗi năm. Theo số liệu ghi nhận của Bộ Nông nghiệp & Phát triển Nông thôn, Việt Nam đã có 127 người bị nhiễm A/H5N1 trong vòng một thập niên từ năm 2004 đến năm 2014, trong đó có 64 nạn nhân bị thiệt mạng. RFA 15/2/2019 -------------------- |
 Rạng sáng 15/2, chuyên cơ của phía bảo hiểm Canada đã đến để đưa Anh Nghiêm và chị Trâm cùng 1 bác sĩ và 1 y tá ra nước ngoài điều trị. Courtesy NLĐ (RFA): Công an tỉnh Quảng Ngãi đang mở rộng điều tra vụ Việt kiều Canada, là anh Võ Duy Nghiêm, 26 tuổi, cùng bạn gái bị tạt axit và chém vào chân khi đang đi xe máy ở địa phương huyện Bình Sơn tỉnh này. Thông Tấn Xã Việt Nam dẫn thông tin từ Thượng tá Võ Văn Náo, Trưởng Công an huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi, loan tin vừa nêu hôm 15/2. Theo ông Náo, Công an huyện đã chỉ đạo lực lượng xuống khám nghiệm hiện trường, lấy mẫu chất lỏng màu trắng (nghi là axit) gửi Phòng Kỹ thuật Hình sự phân tích. Ông cho biết thêm, khu vực xảy ra vụ việc rất vắng người, không có camera quan sát nên khó xác định đối tượng gây án. Trước đó, vào tối ngày 9/2/2019, anh Võ Duy Nghiêm cùng bạn gái là chị Nguyễn Thị Ngọc Trâm và gia đình đi ăn tối tại Khu Du lịch sinh thái Thiên Đàng ở xã Bình Thạnh, huyện Bình Sơn. Trên đường đi, anh Nghiêm và chị Trâm chạy xe máy đi trước. Riêng các thành viên còn lại đi xe hơi phía sau. Khi đến đoạn đường vắng và tối thuộc khu vực ngã tư Thiên Đàng, có 2 thanh niên đi trên 1 xe máy cùng chiều từ phía sau bất ngờ vượt lên áp sát rồi nhanh tay tạt a xít vào mặt anh Nghiêm. Sau đó chúng còn chém vào bắp vế chân và đầu gối Anh Nghiêm bằng mã tấu. Tin cho biết, sau khi được chữa trị tại Bệnh viện Đà Nẵng, hiện sức khỏe của anh Nghiêm và chị Trâm đã ổn định trở lại và bắt đầu nói chuyện được. Cho đến rạng sáng 15/2, chuyên cơ của phía bảo hiểm Canada đã đến để đưa Anh Nghiêm và chị Trâm cùng 1 bác sĩ và 1 y tá sang Canada để điều trị. Nhưng do chuyến bay từ Đà Nẵng sang Canada phải mất gần 20 giờ bay, quan ngại nạn nhân không đủ sức khỏe nên chuyên cơ đã chuyển hướng đến Thái Lan tạm điều trị trước, chờ sức khỏe nạn nhân ổn định trở lại. Được biết, năm 2013, anh Võ Duy Nghiêm được người anh là Võ Duy Hoàng bảo lãnh sang Canada định cư theo diện xuất khẩu lao động. Sau đó, anh Nghiêm quen với chị Trâm, quốc tịch Canada, quê gốc tỉnh Sóc Trăng và sống chung với nhau như vợ chồng. Từ năm 2018 hai người sinh sống, làm ăn tại thành phố Vancouver. Anh Nghiêm đã hai lần về quê ăn Tết vào năm 2014 và năm 2019. RFA 15/2/2019 -------------------- |
 Ảnh minh họa: Một sạp bán báo tại Việt Nam. RFA (RFA): Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam vừa lên tiếng yêu cầu năm 2019 báo chí cần tiếp tục phản ánh những vấn đề “nóng” của xã hội. Yêu cầu này cũng tương tự với chỉ thị của Trưởng Ban Tuyên Giáo Trung Ương khi cho rằng báo chí Nhà nước bị mạng xã hội qua mặt về việc phản ánh những vấn đề nóng mà công luận quan tâm. Yêu cầu, chỉ thị của cấp lãnh đạo đối với báo chí như thế có thể khả thi không khi mà quyền tự do tư tưởng, quyền tự do biểu đạt không được tôn trọng qua kiểm duyệt chặt chẽ của cơ quan chức năng. Ông Vũ Đức Đam đưa ra yêu cầu vừa nêu tại Hội nghị giao ban Báo chí đầu Xuân Kỷ Hợi 2019 được tổ chức ở Hà Nội hôm 12 tháng 2. Cụ thể ông nói, báo chí tiếp tục phản ánh, kéo vấn đề chưa “nóng” để “nóng lên”, góp phần vào sự phát triển của đất nước. Nhà báo Võ Văn Tạo, người có nhiều kinh nghiệm trong nghề báo, đưa ra nhận định liên quan yêu cầu của ông Vũ Đức Đam: “Ý kiến của ông Phó thủ tướng Vũ Đức Đam, tôi nghĩ cũng bình thường, vì đã là báo chí thì phải bám sát các vấn đề nóng của xã hội. Nhưng mà là người làm báo chuyên nghiệp, có nhiều kinh nghiệm xương máu trong nghề, hay những người tổng biên tập, biên tập viên lâu năm thì đều biết rằng, không phải vấn đề nóng nào cũng được đề cập, mà phải lựa ý của Bộ chính trị, của Ban bí thư, của Bộ thông tin truyền thông hay Ban tuyên giáo trung ương để mà viết, để mà phản ánh.” Theo Bộ Thông tin và Truyền thông, Việt Nam có khoảng 838 cơ quan báo chí, 67 đài phát thanh truyền hình với đội ngũ nhà báo lên tới khoảng 40,000 người. Tất cả các cơ quan báo chí này đều phải chịu sự kiểm soát thông tin của nhà nước mà cụ thể là theo đường hướng của Ban Tuyên giáo Trung ương. Vì vậy cũng không lạ gì suốt hai năm qua Tổ chức Phóng viên Không Biên giới (RSF) liệt Việt Nam vào điểm đen, xếp hạng thứ 175 trong số 180 quốc gia về tự do báo chí. Khi trao đổi với chúng tôi hôm 13 tháng 2 năm 2019, nhà báo Ngô Nhật Đăng cho rằng: “Việt Nam chưa có báo chí tư nhân, tức là chưa có báo chí độc lập, mặc dù có hơn 700 tờ báo, nhưng người ta nói chỉ có một tổng biên tập. Thì phản ánh của báo chí Việt Nam vẫn theo một cái định hướng, không có ý kiến khác chiều nhau. Nên tôi không hy vọng lắm về chuyện báo chí Việt Nam được đụng đến những vùng ‘nóng’ hoặc ‘rất nóng’. Thường chúng ta hay nghe nói báo chí không có vùng cấm, nhưng thực ra nó vẫn có.” Theo nhà báo Lê Anh Hoài, việc hướng dẫn dư luận ở một số trường hợp nhất định cũng có cái tốt, bởi vì theo ông, ở Việt Nam nhiều cái còn mông muội. Nhưng về lâu về dài theo ông là không nên, cần phải theo một hướng tự do hóa hơn và để tự một xã hội dân sự kết hợp với việc thực thi đúng pháp luật. Như vậy theo ông sẽ có một nền báo chí tốt hơn, thông tin sẽ được sàn lọc tốt hơn.  Hội nghị giao ban Báo chí đầu Xuân Kỷ Hợi 2019 được tổ chức ở Hà Nội hôm 12 tháng 2 năm 2019. Courtesy chinhphu.vn Còn ông Ngô Nhật Đăng cho biết, khi tiếp xúc với một số các phóng viên, hay viết phản ánh các vấn đề tiêu cực, nhưng qua một thời gian, họ đều nhận ra rằng, không ít thì nhiều, vô tình hoặc cố ý, báo chí đã trở thành báo chí công cụ, phát ngôn cho một tổ chức nào đó. Vì vậy ông cho rằng, dù ông Vũ Đức Đam có nói như thế nào thì ông cũng không thể có lạc quan về báo chí Việt Nam hiện nay. Trong những năm vừa qua và đầu năm nay, rất nhiều người làm báo tự do, không ở trong hệ thống báo chí của nhà nước, bị khủng bố, bị bắt giam bỏ tù, với những án rất là nặng chỉ vì dung ngòi bút của mình để phản ánh sự thật. Ví dụ như vụ Formosa xả thải làm thủy hải sản chết hàng loạt, vụ cưỡng chế ở Dương Nội v.v… Hay vụ lấy đất của dân ở Vườn rau Lộc Hưng, Thủ Thiêm… chỉ viết lên là có thể bị bỏ tù. Do đó nhà báo Võ Văn Tạo cho rằng xu thế đối xử với báo chí ở Việt Nam vẫn rất là nghiệt ngã. Nhà báo Ngô Nhật Đăng cũng cho biết, hiện còn nhiều nhà báo bị sách nhiễu bắt bớ, như vụ xôn xao nhà báo Trương Duy Nhất chẳng hạn, hiện nay vẫn đang mất tích, chưa biết số phận như thế nào? Theo ông, trước nhiều vấn đề kinh tế xã hội chính trị khó khăn, nhà nước đang không biết giải quyết như thế nào, thì có lẽ nhà nước đã chọn giải pháp xử lý cứng rắn: “Cứng rắn đầu tiên là không cho các ý kiến trái chiều xuất hiện. Như các cuộc đàn áp khác, đàn áp đầu tiên là nhằm vào ngôn luận, chúng ta thấy hàng loạt nhà báo bị săn đuổi, các nhà hoạt động về xã hội nhân quyền phải nhận những phản ứng nặng nề. Tôi cho rằng cách lựa chọn như thế là lựa chọn rất sai lầm.” Nhận xét về tình trạng tự do báo chí ở Việt Nam những năm qua, các nhà báo độc lập đều cho rằng là ngày càng tồi tệ, không tiến bộ. Trong khi đó, Nhà nước luôn tuyên truyền với thế giới rằng, họ tôn trọng và bảo đảm quyền tự do báo chí của người dân. Nhà báo Võ Văn Tạo nhìn nhận, so với mấy chục năm trước khi ông làm việc, thì tự do báo chí ở Việt Nam có nới chút đỉnh, nhưng chỉ chút đỉnh thôi. Theo ông, trước đây một tờ báo muốn xuất bản ngày hôm sau, thì đều phải đem cho ban kiểm duyệt để duyệt tất cả các nội dung trong đó. Nhưng sau này thì họ trao quyền kiểm duyệt cho Tổng biên tập, tự chịu trách nhiệm với bài báo mình đã đăng. Nếu có bài quan trọng thì họ phải thăm dò ý kiến của cơ quan quản lý chức năng trước, rồi nếu được bật đèn xanh thì họ mới đăng. Tuy vậy ông nói tiếp: “Cái gì chứ tuyên truyền là cộng sản Việt Nam không bao giờ buông, không những nắm mà còn nắm rất chặt. Cái gì liên quan tới chính trị, tới sự độc tôn của đảng cộng sản Việt Nam là không có chuyện nới lỏng. Trong khi Trung Quốc giờ nhà báo có thể viết về sự sai lầm của cách mạng văn hóa 1966-1976. Nhưng ở Việt Nam hiện nay, nếu nhà báo, nhà văn nào viết về sự sai lầm của cải cách ruộng đất, chắc chắn là ‘vô hộp’ ngay, chứ không có thoát được. Cho nên có những lãnh vực Việt Nam còn nghiệt ngã hơn cả Trung Quốc.” Báo chí ở Việt Nam được nói là phải chịu sự kiểm duyệt rất khắt khe từ Ban Tuyên giáo. Không chỉ bị kiểm soát trực tiếp từ Ban Tuyên giáo Trung ương đến Ban Tuyên giáo địa phương và các Sở Thông tin - Truyền thông ở các tỉnh thành. Các tờ báo còn bị kiểm duyệt thông qua việc bố trí nhân sự trong các cơ quan báo chí như bí thư chi bộ, đảng bộ của các nơi này. Cũng chính vì sự kiểm duyệt và định hướng này, nhiều nhà báo đã từ bỏ hệ thống báo chí quốc gia, trở thành những cây bút độc lập để tự do lên tiếng mọi vấn đề trong xã hội. Chính vì muốn bóp nghẹt quyền tự do này, theo nhiều tổ chức nhân quyền quốc tế, chính phủ Hà Nội và đảng cộng sản đã mạnh tay, hành hung các nhà hoạt động, nhà báo độc lập ở Việt Nam. Chỉ riêng năm 2018, đã xảy ra hàng chục vụ hành hung, sách nhiễu. Theo Nhà báo Ngô Nhật Đăng, việc nên làm là những người có tâm huyết, có lòng yêu nước, nhất là những nhà báo, không phải vì hành xử của chính quyền như thế này mà né tránh. Ngược lại, phải lên tiếng nhiều hơn, dũng cảm hơn. Không thể ngồi chờ các hội nhóm xã hội dân sự được pháp luật công nhận, mà mỗi cá nhân có trách nhiệm lên tiếng trước các bất công xã hội, và hơn lúc nào hết đây là lúc phải lên tiếng nhiều hơn. Trung Khang, RFA 2019-02-14 |
 Chỉ huy Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương-Ấn Độ Dương, Đô đốc Philip Davidson tại buổi điều trần trước Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ vào ngày 12/02/19. Courtesy: Ảnh chụp màn hình c-span.org (RFA): Trong buổi điều trần tại Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ, diễn ra vào ngày 12 tháng 2, Chỉ huy Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương-Ấn Độ Dương, Đô đốc Philip Davidson nhấn mạnh Mỹ cần chú trọng hơn nữa trong việc hợp tác với đồng minh và đối tác trong bối cảnh Trung Quốc “quân sự hóa” ở Biển Đông. Đài RFA ghi nhận ý kiến của giới chuyên gia liên quan đến Việt Nam sẽ có chọn lựa gì trước thông tin vừa nêu khi hai nước ngày càng gia tăng hợp tác về quốc phòng và an ninh? Mỹ tăng cường hoạt động quân sự ở Biển Đông Tại buổi điều trần trước Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ, Chỉ huy Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương-Ấn Độ Dương, Đô đốc Philip Davidson nói rằng hành vi mở rộng lãnh thổ và ảnh hưởng kinh tế của Trung Quốc là mối đe dọa to lớn và lâu dài trong việc duy trì tự do thương mại và tự do di chuyển trong khu vực. Đô đốc Philip Davidson nhấn mạnh: “Bằng đe dọa và cưỡng ép, Bắc Kinh đang nỗ lực mở rộng tư tưởng của mình để bẻ cong, phá vỡ và thay thế trật tự quốc tế dựa trên pháp luật hiện có. Với vị thế của mình, Bắc Kinh tìm cách tạo ra một trật tự mới, trật tự với ‘bản sắc Trung Quốc’, do Trung Quốc lãnh đạo, thay thế cho sự ổn định và hòa bình ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương đã tồn tại hơn 70 năm qua”. Chỉ huy Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương-Ấn Độ Dương của Hoa Kỳ nêu lên minh chứng rõ ràng nhất của việc Trung Quốc mở rộng tầm ảnh hưởng là quốc gia này sử dụng các đảo ở Biển Đông để biện minh cho các yêu sách mở rộng lãnh thổ; đồng thời Đô đốc Philip Davidson khẳng định luật pháp quốc tế không công nhận những động thái đó của Trung Quốc và hoạt động tự do hàng hải (FONOPS) là phương cách để Trung Quốc nhận biết cộng đồng quốc tế không chấp nhận những tuyên bố liên quan của Bắc Kinh. Trình bày trước Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ, Đô đốc Philip Davidson cho rằng Hoa Kỳ phải chấp nhận môi trường ở Biển Đông đang thay đổi rất nhanh chóng nên đòi hỏi những cách tiếp cận mới. Đô đốc Philip Davidson cho biết thêm Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương-Ấn Độ Dương đang có những cuộc thương thảo với các đối tác và đồng minh về những cơ hội có thể ở đó cũng như tăng cường hợp tác trong diễn tập quân sự, trong tuần tra ở Biển Đông và trong đàm phán Bộ Quy tắc Ứng xử tại Biển Đông (COC) với Trung Quốc.  Trong vai trò Bộ trưởng Quốc Phòng Hoa Kỳ, Tướng James Mattis (cà vạt xanh) thực hiện hai chuyến viếng thăm Việt Nam trong năm 2018. AFP Chọn lựa hợp tác của Việt Nam Việt Nam, một quốc gia láng giềng của Trung Quốc và mặc dù hai đảng lãnh đạo có cùng ý thức hệ nhưng Hà Nội được nói là bị yếu thế hơn so với Bắc Kinh trong vấn đề tranh chấp chủ quyền lãnh hải ở Biển Đông. Trước những thông tin mới nhất về quan điểm của Hoa Kỳ qua cuộc điều trần diễn ra tại Quốc Hội Mỹ vào ngày 12 tháng 2, Đài RFA nêu vấn đề với giới chuyên gia rằng Việt Nam sẽ lựa chọn hợp tác với Hoa Kỳ như thế nào trong thời gian tới, liên quan vấn đề Biển Đông khi mà Việt Nam và Mỹ được truyền thông quốc nội ghi nhận hai nước ngày càng gia tăng trong hợp tác quốc phòng và an ninh qua sự kiện hồi năm ngoái đương kim Bộ trưởng Quốc Phòng James Mattis có hai chuyến viếng thăm đến Việt Nam. Tiến sĩ Hà Hoàng Hợp, một nhà quan sát độc lập làm việc tại Singapore nhận định nhân chuyến đến Hà Nội trong hai ngày cuối tháng 2 tới đây cho cuộc gặp thượng đỉnh lần thứ nhì với Chủ tịch Bắc Hàn Kim Jong-Un, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump chắc chắn sẽ có cuộc nói chuyện với giới chức Việt Nam về hợp tác chung giữa hai nước, trong đó có hợp tác trong các vấn đề ở khu vực Biển Đông. Xin được nhắc lại trong những năm gần đây, truyền thông trong nước không ít lần nhắc đến địa thế và tầm quan trọng chiến lược của cảng Cam Ranh đối với vấn đề căng thẳng ở Biển Đông, kể từ hồi tháng 3 năm 2015 khi Mỹ lên tiếng yêu cầu VN ngưng cho phép Nga sử dụng căn cứ Cam Ranh để tiếp nhiên liệu cho các máy bay ném bom tại khu vực Thái Bình Dương, với lý do những hoạt động đó có thể làm tăng căng thẳng trong khu vực. Và sự kiện lịch sử lần đầu tiên sau khi chiến tranh Việt Nam kết thúc, hàng không mẫu hạm Hoa Kỳ USS Carl Vinson thăm cảng Đà Nẵng hồi đầu tháng 3 năm 2018 được truyền thông quốc tế đặc biệt chú ý. Thạc sĩ Hoàng Việt, một chuyên gia nghiên cứu về Biển Đông nêu lên quan điểm của ông với RFA rằng phía Mỹ có thể cân nhắc xem xét tái lập căn cứ quân sự ở Việt Nam trong tương lai bởi vì yếu tố Việt Nam có vị trí địa lý quan trọng tại khu vực Biển Đông, đồng thời Việt Nam là quốc gia có lịch sử lâu đời chống lại tham vọng của Trung Quốc nên Việt Nam có lập trường kiên quyết, nhất định trong vấn đề Trung Quốc “quân sự hóa” ở Biển Đông. Thế nhưng, Thạc sĩ Hoàng Việt cho rằng Việt Nam sẽ tuân thủ Chính sách Quốc phòng 3 không, bao gồm không tham gia các liên minh quân sự, không cho bất cứ nước nào đặt căn cứ quân sự tại Việt Nam, không dựa vào nước này để chống lại nước kia, và do đó Hà Nội sẽ không đồng ý để cho Hoa Kỳ tái lập căn cứ quân sự ở Việt Nam, một khi Washington ngỏ lời. Dẫn chứng các bằng chứng lịch sử mà Thạc sĩ Hoàng Việt nêu ra như trong trận Hải chiến Hoàng Sa năm 1974 giữa Hải quân Việt Nam Cộng Hòa và Hải quân Trung Quốc thì lúc bấy giờ Hoa Kỳ không có hỗ trợ nào cho phía Việt Nam và trong cuộc thảm sát ở Gạc Ma, Trường Sa do Trung Quốc gây ra hồi năm 1988 thì mặc dù Nga thuê hải cảng Cam Ranh làm căn cứ hải quân nhưng cũng không giúp đỡ cho Việt Nam. Thạc sĩ Hoàng Việt nhấn mạnh: “Cho nên phía Việt Nam cho rằng nếu trở thành một căn cứ quân sự nào đó hoặc là đặt căn cứ quân sự của một quốc gia nào đó tại Việt Nam thì sẽ tiềm ẩn rất nhiều sự đe dọa. Đặc biệt là đe dọa đến từ Trung Quốc. Cho nên, Chính sách 3 không nói cho cùng là chỉ để nói với Trung Quốc mà thôi. Thế thì bây giờ Việt Nam phải cân nhắc việc nếu đặt căn cứ quân sự, Hoa Kỳ chẳng hạn thì Trung Quốc sẽ gây sự với Việt Nam rất nhiều và nếu có xảy ra chiến tranh ở Biển Đông chẳng hạn thì Hoa Kỳ có thể bảo vệ cho Việt Nam hay không? Câu trả lời là còn lâu lắm. Chính vì vậy, Việt Nam phải cân nhắc và tôi nghĩ theo cách Việt Nam chọn sẽ đúng nguyên tắc của Chính sách 3 không. Có thể bây giờ Việt Nam đang bàn thảo nên giữ hay bỏ Chính sách 3 không này. Nhưng cá nhân tôi cho rằng cho đến hiện nay thì lãnh đạo cao nhất của Việt Nam vẫn kiên quyết và duy trì Chính sách 3 không.” Đồng quan điểm với Thạc sĩ Hoàng Việt, Tiến sĩ Hà Hoàng Hợp phân tích: “Nếu nói là Mỹ quay lại đặt căn cứ quân sự ở Cam Ranh thì vô cùng khó xảy ra. Bởi vì Việt Nam tuyên bố không cho đặt căn cứ quân sự của nước ngoài rồi và đã xây một khu dịch vụ quốc tế cho bất kỳ một tàu quân sự của nước ngoài nào cũng có thể đến đó để hưởng dịch vụ. Tôi nghĩ có thể gần giống như ở Singapore là tàu Mỹ vào neo đậu vài tháng rồi lại đi ra và tàu khác vào và như thế thì không nước nào, kể cả Trung Quốc có thể nói Mỹ đặt quân sự ở Việt Nam. Thứ hai nữa, người Mỹ thích vùng Đà Nẵng hơn Cam Ranh vì trước đây gần như người Mỹ không sử dụng ở Cam Ranh nhiều. Người Mỹ biết nhiều về Đà Nẵng hơn. Có thể Mỹ sẽ nói với Việt Nam trước hết để cho họ lập kho hậu cần ở Đà Nẵng, chứa đồ quân sự, thực phẩm, thuốc men… và sẽ đi đến việc cho tàu và máy bay neo, đậu lâu hơn.” Trả lời câu hỏi của RFA Việt Nam sẽ có những lựa chọn hợp tác như thế nào khi Hoa Kỳ gia tăng hoạt động quân sự ở khu vực Biển Đông trong thời gian tới, Tiến sĩ Hà Hoàng Hợp cho rằng: “Trong một tương lai gần thì Việt Nam chưa thể thành đồng minh của Mỹ được. Bây giờ chỉ có cách làm sao hai nước Việt Nam và Mỹ hợp tác tốt hợn với nhau về cả mặt chính trị, kinh tế, quân sự, an ninh. Ví dụ như hợp tác về an ninh thì chọn những khu vực đặc trưng; ví dụ như trao đổi thông tin như là giúp nhau về các thông tin liên quan sự vận chuyển của các lực lượng Trung Quốc ở ngoài biển hoặc là sự vận chuyển của tàu ngầm để Việt Nam có điều kiện chủ động tự vệ cho tốt. Thứ hai, Việt Nam cũng cần phải mua vũ khí và thiết bị quân sự quan trọng cho việc phòng thủ đất nước Việt Nam, rồi tiến tới các hoạt động khác như tập trận chung. Trước hết là tập đa phương và sau đó là song phương Việt Nam và Mỹ. Làm như thế thì mặc dù Trung Quốc sẽ không thích, nhưng họ sẽ không làm gì được và họ cũng sẽ chùn bước.” Tại buổi điều trần trước Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ vào ngày 12 tháng 2, Đô đốc Philip Davidson nhắc đến Việt Nam và Mỹ chia sẻ nhiều vấn đề liên quan đến luật pháp quốc tế như tự do hàng hải và Việt Nam là một trong những quốc gia phản đối mạnh mẽ nhất trong tranh chấp ở Biển Đông. Đô đốc Philip Davidson còn cho biết Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương-Ấn Độ Dương do ông chỉ huy ưu tiên củng cố năng lực hàng hải của Việt Nam qua việc hỗ trợ Việt Nam mua máy bay trinh sát không người lái-Scan Eagle UAV và máy bay huấn luyện T-6 và thêm chiếc tàu thứ hai của Lực lượng Tuần duyên Mỹ. Chỉ huy Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương-Ấn Độ Dương nói trước Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ rằng Việt Nam nổi lên như là một đối tác chính trong việc thúc đẩy trật tự quốc tế dựa trên luật lệ và an ninh ở khu vực Thái Bình Dương-Ấn Độ Dương. Trong khi đó, Đài Á Châu Tự Do ghi nhận ý kiến của một số chuyên gia ở trong nước cho rằng Việt Nam cần thiết thay đổi quan điểm trong hợp tác quốc phòng với Hoa Kỳ, bởi vì theo như nhận định của nhà quan sát tình hình Việt Nam - Tiến sĩ Phạm Chí Dũng rằng “Nếu như Việt Nam có căn cứ quân sự của Mỹ thì Việt Nam sẽ có thể trở thành một đối tác quân sự nằm trong chiến lược liên minh về quân sự và lúc đó Trung Quốc sẽ không thể làm gì được Việt Nam.” Hòa Ái, phóng viên RFA 2019-02-14
|