| Tin Thế Giới |
|
| |
|
Pháp: Nạn bài Do Thái trỗi dậy khi thực trạng xã hội bị mất cân bằng |
 Tổng thống Pháp Emmanuel Macron viếng nghĩa trang người Do Thái bị bôi bẩn ở Quatzenheim, miền đông nước Pháp. Ảnh ngày 19/02/2019.Frederick Florin/Pool via REUTERS (RFI): Nạn bài Do Thái trỗi dậy tại Pháp là chủ đề chính trên các nhật báo Pháp số ra ngày 20/02/2019. Gần 100 ngôi mộ của người Do Thái ở nghĩa trang Quatzenheim (vùng Bas-Rhin, miền đông nước Pháp) bị bôi bẩn và vẽ hình chữ thập Đức quốc xã ; những lời xúc phạm cực đoan, bài Do Thái mà nạn nhân là nhà triết học Alain Finkielkraut bên lề cuộc biểu tình Áo Vàng vào cuối tuần trước, những sự kiện này đã khiến công luận Pháp phẫn nộ và lên án. Tối 19/02/2019, 15 chính đảng Pháp và đông đảo người dân đã tập trung tại quảng trường Cộng Hòa (Paris) để bày tỏ «Nước Pháp nói không với chủ nghĩa bài Do Thái» theo nhận xét của Le Figaro ; «Bài Do Thái: Vấn đề liên quan đến tất cả mọi người» là nhận định của La Croix. Hàng nghìn người tập hợp tối qua thể hiện «Nền Cộng Hòa phản đối chủ nghĩa bài Do Thái», theo hàng tựa trên trang nhất của Libération. Theo xã luận của Libération, họ muốn «thể hiện tinh thần tương ái quốc gia đối với người Pháp gốc Do Thái bị tổn thương, bàng hoàng vì những hành động hận thù lặp đi lặp lại». Tấn công vào người Pháp gốc Do Thái là tấn công vào mọi công dân Pháp. Bởi vì, thứ nhất, giữa nền Cộng Hòa và người Pháp gốc Do Thái có một thỏa thuận lịch sử: Mọi người đều có quyền bình đẳng, trong đó có cả người gốc Do Thái. Tiếp theo, đã đến lúc phải nhắc lại rằng một xã hội bị ám ảnh bản sắc và tự do nhận theo một nhóm tôn giáo hay tộc người phải tự loại trừ vào thời điểm lựa chọn trước các nguyên tắc toàn cầu, đã được công bố năm 1789 và đã kéo dài trong suốt các cuộc đấu tranh vì công bằng. Khi một số người bị tấn công, công dân Pháp cần đoàn kết để bảo vệ những di sản dân chủ và cộng hòa, được cho là thành trì vững chắc duy nhất để chống lại những hành động thiếu khoan dung. Tại sao tình trạng bài Do Thái lại trỗi dậy vào thời điểm này? Theo giáo sư Alain Chouraqui, trong bài phỏng vấn trên Le Monde, «lịch sử châu Âu cho thấy rằng tình trạng bài Do Thái là chỉ số biểu lộ của một hiện trạng xã hội bất ổn. Người Do Thái thường được xem là thuộc tầng lớp tinh hoa, trong đó có giới trí thức và tài chính, và khi một phong trào tấn công vào giới tinh hoa, thì cũng nhanh chóng tấn công vào người Do Thái». Dù đối lập về hệ tư tưởng, cả hai phe cựu tả, cực hữu tham gia phong trào Áo Vàng có hai điểm chung từng khiến họ xích lại gần nhau trong lịch sử: bác bỏ hệ thống và bài người Do Thái. Xuống đường để lên án «lòng hận thù đang lan rộng», thể hiện tình đoàn kết với cộng đồng Do Thái và sự gắn bó với nền Cộng Hòa, nhưng theo xã luận của La Croix, những người tham gia tập trung tối hôm qua hiểu rằng hành động của họ sẽ không chấm dứt được sự tình trạng bài Do Thái. Nhưng «làm thế nào để ngừng sự thù hận?» là câu hỏi được liên tục đặt ra trong «cuộc tập trung chống bài Do Thái», theo Libération. Phải chăng đã đến lúc cần tăng cường luật pháp, trong đó liên quan đến cả những lời lẽ hằn thù lan rộng trên mạng xã hội mà hiện nay vẫn không bị trừng phạt? Pháp - Đức hợp tác thúc đẩy xuất khẩu vũ khí Pháp và Đức muốn cứu ngành công nghiệp châu Âu trước hai đối thủ nặng ký Trung Quốc và Hoa Kỳ. Ngày 19/02/2019, bộ trưởng Kinh Tế hai nước nhấn mạnh rằng đã đến lúc Liên Hiệp Châu Âu phải đề ra một chiến lược công nghiệp chung ngay trong thượng đỉnh diễn ra vào tháng Ba. Theo nhận định của nhật báo kinh tế Les Echos, «Paris và Berlin muốn tạo ra những nhà vô địch châu Âu». Nguyện vọng này được thể hiện rõ trong việc chuẩn bị một chính sách công nghiệp phù hợp với thế kỷ XXI. Và lĩnh vực áp dụng đầu tiên là pin điện. Công ty liên doanh sẽ nhận được 1,7 tỉ euro đầu tư ban đầu từ vốn nhà nước và sẽ thành lập hai nhà máy ở Đức và Pháp. Các thành viên Liên Hiệp Châu Âu khác được mời tham gia dự án. «Paris và Berlin muốn thay đổi quy định để xây dựng ngành công nghiệp tương lai của châu Âu» là nhận định của Le Figaro nhằm hành động và để không còn bị phụ thuộc vào cạnh tranh từ Trung Quốc và Hoa Kỳ. Quan ngại này được bộ trưởng Kinh Tế Pháp Bruno Le Maire nhấn mạnh trong phát biểu: «Châu Á tiến lên, Trung Quốc mở rộng, những con đường tơ lụa đang nuốt hết trên đường tiến, vậy mà châu Âu lại bất động». Vấn đề đặt ra là nếu Pháp đã quen với kiểu chiến lược công nghiệp, thì dự án này lại là một cuộc cách mạng nhỏ bên phía Đức, nơi ngành công nghiệp thường không lẫn lộn với chính trị. Thất bại rút ra từ trường hợp hợp nhất Siemens và Alstom là bài học cho cả hai nước nên Berlin và Paris muốn thay đổi quy định về cạnh tranh. Thu Hằng 20-02-2019 -------------------- |
| (RFI): Chỉ bằng hai tin nhắn trên Twitter: «Chúng tôi rút» và «Không có giải pháp thay thế, vì chúng tôi có lẽ buộc phải thả họ», tổng thống Mỹ Donald Trump đang khiến Liên Hiệp Châu Âu bối rối về việc tiếp nhận lại công dân tham gia thánh chiến ở Syria và Irak. Le Monde nhận định: «Liên Hiệp Châu Âu bị chia rẽ về số số phận của công dân tham gia thánh chiến» vì không thông qua được một lập trường chung. Lãnh đạo ngành ngoại giao châu Âu Federica Mogherini thông báo «sẽ không có quyết định ở cấp Liên Hiệp Châu Âu. Quyết định thuộc thẩm quyền của mỗi chính phủ». Để công dân châu Âu tham gia thánh chiến ở lại Syria và Irak, kiểm soát việc họ trở về châu Âu từng trường hợp một hoặc bắt giữ họ ngay khi họ đến biên giới? Cả ba giải pháp đều không thuyết phục hoàn toàn các thành viên Liên Hiệp Châu Âu. Thu Hằng 20-02-2019 -------------------- |
| (RFI): Thời sự châu Á nổi bật với chuyến công du hai nước Nam Á của thái tử Ả Rập Xê Út Mohammed Ben Salmane. Đánh giá về hai chuyến công du này, Les Echos cho rằng «Riyad đặt cược cùng lúc vào cả Ấn Độ và Pakistan» để tìm kiếm đối tác và gây ảnh hưởng, khẳng định vị trí số 1 trên thế giới về dầu lửa. Thái tử Ả Rập Xê Út cho rằng chuyến công du của mình nhằm «góp phần giảm căng thẳng» giữa Ấn Độ và Pakistan. Tuy nhiên, nhật báo Le Figaro không chia sẻ cùng quan điểm và cho rằng «MBS khuấy động căng thẳng giữa Ấn Độ và Pakistan». Le Figaro cho rằng thái tử Ả Rập Xê Út đã phạm sai lầm khi kết hợp chuyến thăm chính thức Pakistan và đến Ấn Độ - hai cường quốc hạt nhân, hai nước láng giềng nhưng luôn căng thẳng với nhau. Đến Islamabad vào Chủ Nhật tuần trước, Mohammed Ben Salmane trở về nước tối thứ Hai và sau đó bay đến New Delhi vào thứ Ba 19/02/2019. Hai chuyến công du diễn ra dường như không đúng thời điểm do cuộc khủng bố đẫm máu nhắm vào quân đội Ấn Độ do một tổ chức khủng bố ở Pakistan tiến hành. Vậy mà, trong chuyến công du Pakistan, MBS không một lần lên án tổ chức khủng bố Jaish-e-Mohammed. Thêm vào đó, trong khi Ấn Độ tìm cách cô lập nước láng giềng trên trường quốc tế, thái tử Ả Rập Xê Út lại tuyên bố đầu tư vào nước đồng minh Pakistan 21 tỉ đô la. Ấn Độ cũng phụ thuộc nhiều mặt vào Ả Rập Xê Út, như dầu lửa-khí đốt và 2,7 triệu lao động Ấn Động đang làm việc ở quốc gia Trung Đông và hàng năm gửi về nước 11 tỉ đô la. Chỉ còn ba tháng sẽ diễn ra bầu cử Quốc Hội tại Ấn Độ, chính phủ của thủ tướng Modi có thể được hưởng lợi nếu MBS biến những lời hứa đầu tư thành hiện thực, đặc biệt trong lĩnh vực năng lượng, trong bối cảnh đảng BJP của thủ tướng Modi bị chỉ trích về những kết quả xấu trong lĩnh vực kinh tế. Thu Hằng 20-02-2019 |
| (RFI): Trên lĩnh vực xã hội, nhật báo Le Monde có bài phóng sự về nguy cơ khan hiếm biệt dược tại Anh Quốc. Trước thời hạn Brexit, rất nhiều người bệnh tìm đủ cách để tích thuốc điều trị dù bị cấm. Tình trạng khan hiếm thuốc không phải chỉ do Brexit gây ra, mà còn do hai nhà máy dược phẩm của Anh đã bị mất giấy chứng nhận vào năm 2017. Thêm vào đó là một số hóa chất xuất xứ từ Trung Quốc và Ấn Độ ngày càng khan hiếm trên thị trường. Tuy nhiên, «bất trắc xung quanh Brexit làm vấn đề thêm căng thẳng», theo nhận định của ông Simon Dukes, giám đốc Ủy Ban đàm phán về dịch vụ dược phẩm Anh (PSNC). Để đối phó với khả năng khan hiếm thuốc, chính quyền Anh đã đưa ra một số biện pháp: ra lệnh cho các phòng bào chế Anh trữ thêm kho thuốc nhiều hơn sáu tuần so với thông thường ; ký hợp đồng thuê nhiều máy bay và tầu thủy để sẵn sàng vận chuyển các mặt hàng khẩn cấp ; các hiệp hội về các căn bệnh thường xuyên lập báo cáo tình hình trên thực địa. Ẩn sau mối lo lắng là sự thiếu tin tưởng của người dân đối với chính phủ Anh. Chính quyền thường xuyên nhắc lại rằng mọi chuyện sẽ ổn, nhưng cho tới nay vẫn từ chối công bố các bước chuẩn bị của mình. Thu Hằng 20-02-2019 |
| (RFI): Không chỉ Anh, mà Pháp cũng đang trải qua giai đoạn thiếu thuốc men mà theo Le Figaro, tình trạng này chưa bao giờ lại làm «các phòng bào chế lo ngại» đến như vậy. Ví dụ có 538 lần thiếu thuốc được thống kê trong năm 2017, so với 400 lần trong năm 2014. Một phần ba dân Pháp gặp phải tình trạng này trong 6 tháng vừa qua. Những loại thuốc bị thiếu là các lọa vacxin, thuốc chống ung thư, chống động kinh. Để đối phó với tình trạng này, trong kế hoạch hành động, các nhà công nghiệp dược phẩm đã tăng cường bắt buộc đảm bảo kho dự trữ đối với những loại thuốc ưu tiên, tương đương với khoảng 5% đến 10% kho thuốc của Pháp ; kêu gọi Nhà Nước thay đổi cơ chế gọi thầu bệnh viện, hiện hạn chế ở một hoặc hai nhà cung cấp ; tạo điều kiện cho việc duy trì hoặc di dời trong khu vực châu Âu các khu sản xuất hoạt chất cho các loại thuốc cần thiết. Theo Le Figaro, đây là cách để đảm bảo «tính độc lập dịch tễ» của châu Âu. Thu Hằng 20-02-2019 -------------------- |
| (RFI): Thế giới vừa mất gương mặt tiêu biểu của làng thời trang, nhà tạo mẫu người Đức Karl Lagerfeld, qua đời hôm 19/02, thọ 85 tuổi. Cuộc đời, sự nghiệp, những kỷ niệm về nhà thiết kế thời trang, giám đốc nghệ thuật của Chanel được nhiều nhật báo đăng tải. Le Figaro dành nguyên phụ trang «Le Figaro et vous» để nói về «Monstre sacré» (Quái vật linh thiêng), người cuối cùng kết nối thời kỳ hoàng kim của thời trang và ngành công nghiệp may mặc toàn cầu hóa. Từ năm 1983, nhà thiết kế người Đức, đam mê văn hóa-văn minh Pháp, đã trở thành hình ảnh không thể tách rời của Chanel. Theo Les Echos, mất Karl Lagerfeld, thương hiệu Chanel bổ nhiệm Virginie Viard, cánh tay phải của nhà tạo mẫu, vào vị giám đốc nghệ thuật tạm quyền, trong khi chờ đợi tìm được một gương mặt mới, ấn tượng, sáng tạo thay thế «quái vật linh thiêng cuối cùng». Thu Hằng 20-02-2019 |
 RFI- Đồ hấp Trung Quốc có siêu vi cúm heo Châu Phi. Các chủ xí nghiệp Trung Quốc sản xuất thức ăn đông lạnh như xiếu mại, há cảo ngày 18/02/2019 đã lên tiếng xin lỗi người tiêu thụ. Lý do là siêu vi bệnh cúm lợn châu Phi được tìm thấy trong món ăn bình dân này tại Trung Quốc. Người ta lo ngại các loại sản phẩm khác biến chế từ thịt heo, như dồi, xúc xích cũng bị lây nhiễm. Báo chí Việt Nam cho biết thêm, dịch cúm heo châu Phi đã bắt đầu lan đến Việt Nam. (AFP)- Nhật Bản: Tepco bị phạt bồi thường cho nạn nhân Fukushima. Một tòa án ở ngoại ô Tokyo, trong phán quyết công bố ngày 20/02/2019 tuyên phạt công ty điện lực Tepco bồi thường cho 152 nạn nhân phải bỏ nhà di tản tránh phóng xạ một số tiền tương đương với 4 tỷ đô la. Đây là lần thứ năm Tư Pháp Nhật quy trách nhiệm cho nhà nước và công ty điện lực thiếu trách nhiệm để xảy ra tai nạn hạt nhân sau thiên tai sóng thần năm 2011. AFP - Hạ Viện Mỹ đang điều tra vụ bán nhà máy điện hạt nhân cho Ả Rập Xê Út. Các nhà điều tra quan tâm đến tài liệu về một cuộc gặp diễn ra 2 tháng sau khi tổng thống Donald Trump nhậm chức giữa Jared Kushner, con rể kiêm cố vấn tổng thống, với Mohammed ben Salmane, người sau đó trở thành thái tử kế vị Ả Rập Xê Út. Một báo cáo sơ bộ của ủy ban đã phát giác nhiều người có lợi ích thương mại riêng đã tạo áp lực lớn để có được hợp đồng chuyển giao công nghệ này. Hạ Viện Mỹ, do đảng Dân Chủ kiểm soát, lo ngại Ả Rập Xê Út sử dụng công nghệ của Mỹ để chế tạo vũ khí hạt nhân. (AFP) - Thường dân Syria rời cứ địa cuối cùng của Daech. Hôm nay, 20/02/2019, theo ghi nhận của một phóng viên AFP, ít nhất 10 xe tải chở đàn ông cũng như phụ nữ và trẻ em đã rời khỏi làng Baghouz, ổ kháng cự cuối cùng của lực lượng Nhà Nước Hồi Giáo Daech ở miền đông Syria. Liên quân Ả Rập-Kurdistan đang muốn triệt hạ dứt điểm ổ kháng cự này, nhưng trước hết họ phải di tản các thường dân, nhất là phụ nữ và trẻ em khỏi nơi này. Liên Hiệp Quốc đã bày tỏ quan ngại về số phận của khoảng 200 gia đình dường như đang bị kẹt lại. (AFP) - Brexit: Ba dân biểu từ bỏ đảng Bảo thủ Anh. Ba dân biểu ủng hộ trưng cầu dân ý lần thứ hai về Brexit hôm nay, 20/02/2019, vừa thông báo từ bỏ đảng Bảo Thủ do bất đồng với đường lối của chính phủ về việc nước Anh ra khỏi Liên Hiệp Châu Âu. Họ cho biết sẽ tham gia «Nhóm độc lập» mới được 7 dân biểu cũng vừa từ bỏ Công Đảng thành lập hôm qua. (AFP)-Nicaragua: Chống vợ chồng tổng thống Ortega, đối lập lãnh án hơn 200 năm tù. Trong phiên xử ngày 19/02/2019, một thẩm phán ở Managua đã tuyên án 210 và 216 năm tù đối với hai nhà đối lập Medardo Mairena và Pedro Mena với tội danh khủng bố. Hiện có 700 người đối lập đang bị giam chờ ra toà với những bản án nặng nề vì tham gia biểu tình chống ông Daniel Ortega và bà Rosario Ortega, tổng thống và phó tổng thống Nicaragua. (AFP) - Phát hiện rùa khổng lồ tưởng đã tuyệt chủng. Theo thông báo của bộ trưởng Môi Trường Ecuador hôm qua, 19/02/2019, một con rùa cái thuộc một giống rùa khổng lồ tưởng đã bị tuyệt chủng từ cách đây hơn một thế kỷ vừa được tìm thấy trên quần đảo Galapagos của Ecuador. Quần đảo Galapagos nằm cách bờ biển Nam Mỹ hơn 1.000 km và được UNESCO xếp là di sản thế giới, là nơi sinh sống của 15 giống rùa khổng lồ. Theo các nhà khoa học, rùa Galapagos có tuổi thọ rất cao nhờ khả năng tự sửa chữa ADN. RFI 20-02-2019 -------------------- |
 Tổng thống Nga Vladimir Putin phát biểu trước Nghị Viện Nga tại Mátxcơva ngày 20/02/2019. Sputnik/Alexei Nikolsky/Kremlin via REUTERS (RFI): Hôm nay, 20/02/2019, trong bài diễn văn thường niên đọc trước Quốc Hội Nga, tổng thống Vladmir Putin đã hứa với dân Nga sẽ cải thiện tình hình của họ "ngay từ năm nay", vào lúc uy tín của ông đang xuống đến mức thấp nhất do nỗi bất mãn của người dân trước tình trạng mức sống không ngừng sụt giảm. Đây là bài diễn văn đầu tiên của ông Putin trước Quốc Hội Nga kể từ khi ông tái đắc cử tổng thống với đa số áp đảo tháng 03/2018, cho nhiệm kỳ thứ tư, và cũng là nhiệm kỳ cuối cùng của ông, theo quy định của Hiến Pháp. Nếu như năm ngoái tổng thống Putin dành phần lớn bài diễn văn trước Quốc Hội để nói về các vũ khí mới "bất bại" của Nga, thì trong bài phát biểu hôm nay, tổng thống Putin tập trung vào các vấn đề kinh tế và xã hội của nước Nga, nói nhiều về gia đình, hệ thống y tế và giáo dục. Đặc biệt, ông Putin loan báo những biện pháp trợ cấp cho các gia đình để thúc đẩy tỷ lệ sinh sản ở Nga. Tuy nước Nga đã ra khỏi thời kỳ suy thoái 2015-2016, nhưng sức mua của dân Nga tiếp tục sụt giảm và thu nhập của họ vẫn ở mức rất thấp. Người dân càng thêm bất mãn sau khi chính phủ Nga loan báo kế hoạch cải tổ hệ thống hưu trí và tăng thuế giá trị gia tăng từ 18% lên 20%. Để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, vào đầu tháng 2, chính phủ Nga đã công bố kế hoạch huy động hơn 340 tỷ euro cho các dự án cơ sở hạ tầng. Nhưng năm nay, theo dự báo, kinh tế Nga sẽ tăng trưởng chậm lại. Theo kết quả một cuộc thăm dò mới nhất, tỷ lệ được lòng dân của tổng thống Putin vào tháng Giêng đã sụt giảm còn 64%, mức thấp nhất kể từ khi nước Nga sát nhập vùng Crimée cách đây 5 năm. Khi tái đắc cử tổng thống năm ngoái, uy tín của ông Putin lên tới 80%. Về quốc phòng, trong bài diễn văn hôm nay, tổng thống Putin loan báo là Nga dự tính triển khai các hoả tiễn có thể bắn tới các lãnh thổ có đặt những trung tâm quyết định về hoả tiễn đe dọa an ninh của Nga. Đây là phản ứng của Matxcơva trước việc Hoa Kỳ triển khai các hoả tiễn ở châu Âu. Thanh Phương 20-02-2019 -------------------- |
 Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu trước cộng đồng người Venezuela tại Miami, Florida, ngày 18/02/2019.REUTERS/Kevin Lamarque (RFI): Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục gây sức ép đối với chế độ Maduro. Lần này ông nhằm vào thành phần quân đội ủng hộ tổng thống Venezuela. Trong một cuộc mít tinh hôm qua 18/02/2019, trước cộng đồng người Venezuela tại bang Florida, ông Trump lên tiếng cảnh cáo giới sĩ quan Venezuela còn ủng hộ ông Maduro, kêu gọi họ chấp nhận sự ân xá mà tổng thống lâm thời Juan Guaido đề nghị, bằng không thì họ "sẽ mất tất cả". Thông tín viên RFI, Eric de Salve, từ San Francisco, cho biết chi tiết: Giữa những tràng pháo tay nồng nhiệt của cộng đồng Venezuela tại Miami, ông Donald Trump thông báo một thời kỳ chính trị mới đã đến ở Caracas. Ông khẳng định: Chế độ xã hội chủ nghĩa đang chết dần và tự do, thịnh vượng, dân chủ đang hồi sinh. Đối với tổng thống Mỹ: Nicolas Maduro không phải là người yêu nước mà là một con rối của Cuba. Để khuất phục Maduro, tổng thống Mỹ một lần nữa hàm ý là Hoa Kỳ có thể sử dụng võ lực khi khẳng định mọi chọn lựa đều để ngỏ. Từ Miami, Donald Trump đã đưa ra lời kêu gọi cứng rắn gởi đến giới quân đội. Lực lượng này ủng hộ ông Maduro và từ chối đề nghị ân xá của Juan Guaido, tổng thống tự phong được Mỹ và khoảng 50 nước công nhận. Ông Trump nói thẳng: Quý vị có thể chấp nhận đề nghị ân xá của tổng thống Guaido và sống yên ổn bên cạnh người thân của mình… Nếu không thì quý vị có thể chọn con đường thứ hai là tiếp tục ủng hộ Maduro. Trong trường hợp đó, quý vị sẽ không có nơi nào để ẩn náu, không còn lối thoát, sẽ mất tất cả. Tổng thống Mỹ cũng yêu cầu để hàng trợ giúp của Mỹ vào Venezuela. Trước cuộc mít tinh không lâu, Nhà Trắng đã xác định rằng biết rất rõ nơi mà các sĩ quan Venezuela và gia đình của họ cất giấu tiền, nhưng trước mắt không đưa ra biện pháp trừng phạt." Nga gởi 300 tấn hàng trợ giúp nhân đạo đến Venezuela Tổng thống Maduro hôm qua, thông báo 300 tấn hàng trợ giúp nhân đạo của Nga sẽ đến Venezuela vào ngày mai, thứ Tư, 20/02, trong đó có những loại thuốc rất đắt tiền. Ông Maduro còn cho biết là Venezuela đang đợi hàng trợ giúp của nhiều nước; ngoài Nga còn có Trung Quốc, Thổ Nhĩ Kỳ và nhiều nước khác qua trung gian của Liên Hiệp Quốc. Tổng thống Venezuela cũng nhắc lại quyết định không cho hàng viện trợ của Mỹ, thực phẩm và thuốc, vào Venezuela như phe đối lập yêu cầu. Ông gọi đấy là một "trò chính trị" trước một cuộc can thiệp quân sự của Mỹ. Theo giới quan sát, Venezuela bước vào một tuần lễ căng thẳng liên quan đến trợ giúp nhân đạo, tổng thống tự phong Guaido khẳng định là hàng trợ giúp của Mỹ sẽ được đưa vào bằng mọi giá vào thứ Bảy 23/02 tới đây bất chấp lời từ chối dứt khoát của chính quyền Maduro. Thanh Thủy 19-02-2019 |
 (AFP) - Pháp-Đức tiếp tục thảo luận về quy định liên doanh xuất khẩu vũ khí. Trả lời AFP ngày 18/02/2019, một phát ngôn viên chính phủ Đức cho biết cuộc họp đầu tiên về chủ đề này đã diễn ra vào tháng Giêng, bên lề lễ ký Hiệp ước Aix-la-Chapelle. Phía Pháp cũng khẳng định «các cuộc trao đổi vẫn được tiếp tục» nhằm thực hiện các dự án hợp tác công nghiệp song phương có mục đích xuất khẩu. Trước đó, Paris và Berlin đã thống nhất cùng phát triển một loại xe tăng chiến đấu (MGCS), một hệ thống không chiến (SCAF) kết hợp với chiến đấu cơ thế hệ mới, hoả tiễn hành trình và máy bay tự hành. (RFI) - 16 bang Mỹ kiện tổng thống Trump ban hành tình trạng khẩn cấp. Đơn kiện được bang California và 15 bang Dân Chủ khác được đệ lên một tòa án liên bang San Francisco ngày 18/02/2019. Chưởng lý California cáo buộc tổng thống Trump đã "trơ trẽn tiếm quyền của Nghị Viện và bịa ra một cuộc khủng hoảng di dân" nhằm có được 7 tỉ đô la để xay tường chống người nhập cư ở biên giới với Mêhicô. Số tiền trên được lấy từ ngân sách quân đội, một quỹ dành trợ giúp thiên tai và một quỹ khác nhằm chống nạn buôn bán ma túy, trong khi đây là hai vấn đề nhức nhối ở bang California. Không chỉ gây thiệt thòi cho người nộp thuế, chính quyền bang California thậm chí còn cho đó là hành động ăn cắp tiền của dân. (Reuters) - Pakistan kêu gọi Liên Hiệp Quốc trợ giúp để giảm căng thẳng với Ấn Độ. Căng thẳng tăng lên một nấc sau vụ tấn công đẫm máu nhất nhắm vào lực lượng bán quân sự của Ấn Độ ở vùng Cachemire, phía do Ấn Độ kiểm soát. Trước cáo buộc dung dưỡng khủng bố của New Delhi, ngày 19/02/2019, thủ tướng Pakistan cho rằng lời tố cáo của Ấn Độ là vô căn cứ và kêu gọi đối thoại, hợp tác điều tra về nguyên nhân vụ khủng bố. Trong khi đó, tại Cachemire, ngày 18/02, có 9 người thiệt mạng trong chiến dịch của quân đội Ấn Độ chống quân nổi dậy. (AFP) - Ba Lan không tham dự thượng đỉnh Visegrad nhưng họp song phương. Thượng đỉnh bốn nước Trung Âu (Hungari, Ba Lan, Slovakia và Cộng Hòa Séc) diễn ra tại Israel ngày 19/02/2019. Quyết định được Ba Lan đưa ra vào hôm trước sau những phát biểu của thủ tướng và ngoại trưởng Israel cáo buộc Ba Lan bài Do Thái và tiếp tay cho Phát xít Đức trong thảm họa diệt chủng Holocaust trong Thế Chiến II. Ngày 19/02, chính quyền Vacxava yêu cầu chính quyền Israel xin lỗi. (Reuters) - Lực Lượng FDS muốn liên quân quốc tế duy trì quân chống Daech ở Syria. Ngoài số quân từ 1.000 đến 1.500 người, trong cuộc họp báo ngày 18/02/2019, ông Mazloum Kobani, một lãnh đạo của lực lượng Kurdistan FDS, cũng thể hiện mong muốn Mỹ từ bỏ quyết định rút quân khỏi Syria và cho biết cần «sự yểm trợ trên không, một lực lượng trên mặt đất» để phối hợp với lực lượng FDS. (AFP) - Bắc Kinh cực lực bác bỏ cáo buộc tin tặc Trung Quốc tấn công Úc. Phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Trung Quốc hôm nay, 19/02/2019 cho rằng đó là những cáo buộc “vô căn cứ” và “vô trách nhiệm”, có nguy cơ làm gia tăng căng thẳng giữa hai nước. Bắc Kinh đồng thời phản đối những lời “ám chỉ” của truyền thông Úc tác hại đến quan hệ Úc-Trung. Vào hôm qua, chính thủ tướng Úc đã tiết lộ thông tin về một vụ tin tặc đột nhập vào máy tính của Nghị Viện Liên Bang. Truyền thông Úc sau đó đã trích dẫn nguồn tin từ một số cơ quan an ninh nghi ngờ Trung Quốc là nguồn gốc vụ tấn công. (Sky News) - Bộ trưởng Quốc phòng Anh khẳng định vẫn đưa tàu sân bay đến Biển Đông. Ông Gavin Williamson đã tái xác định như trên trước Hạ Viện Anh Quốc vào hôm qua, 18/02/2019, sau khi bị chỉ trích là đã phá hoại tiến trình đàm phán thương mại với Trung Quốc khi tuyên bố sẽ triển khai một tàu sân bay tới khu vực Thái Bình Dương, trong đó có Biển Đông. Tuyên bố của ông Williamson về nhiệm vụ đầu tiên của Hàng không mẫu hạm HMS Queen Elizabeth được cho là đã khiến phó thủ tướng Trung Quốc Hồ Xuân Hoa (Hu Chunhua) hủy bỏ các cuộc đàm phán thương mại với bộ trưởng Tài Chánh Anh Quốc Philip Hammond. ( AFP ) - Honda sẽ đóng cửa nhà máy ở Anh Quốc. Tập đoàn xe hơi Honda của Nhật hôm nay, 19/01/2019, đã thông báo sẽ đóng cửa nhà máy của hãng này ở Swindon, Anh Quốc, vào năm 2021 khiến chính phủ Luân Đôn sửng sờ, trong bối cảnh nước này chưa biết sẽ rời khỏi Liên Hiệp Châu Âu như thế nào. Đây là nhà máy duy nhất của Honda ở châu Âu và là nguồn cung cấp việc làm chủ yếu cho thành phố Swindon. Quyết định nói trên được thông báo vào lúc chính phủ thủ tướng Theresa May đang nỗ lực duy trì sức hấp dẫn của Anh Quốc cho dù nước này sẽ ra khỏi Liên Hiệp Châu Âu. Mặt khác, công nghiệp xe hơi là một trong những trục chính yếu trong chiến lược công nghiệp của bà Theresa May. RFI 19-02-2019 -------------------- |
 Thương hiệu của tập đoàn Qatar Petroleum tại trụ sở ở Doha, Qatar. Ảnh chụp ngày 08/07/2017REUTERS/Stringer/File Photo (RFI): Trước nguy cơ khan hiếm dầu lửa do cuộc khủng hoảng kéo dài ở Venezuela, bộ trưởng Ngoại Thương Cuba Rodrigo Malmierca đã đến Qatar ngày 17/02/2019 và Algeri ngày 18/02 để tìm nguồn cung cấp dầu lửa mới. Trong bản thông cáo ngày 18/02/2019, bộ Ngoại Giao Cuba cho biết các cuộc hội đàm giữa bộ trưởng Ngoại Thương Rodrigo Malmierca với thủ tướng Abdallah ben Nasser ben Khalifa Al Thani, cùng với các bộ trưởng Nội Vụ, Tài Chính, Thương Mại-Công Nghiệp của Qatar «đã diễn ra trong bầu không khí hữu nghị và hợp tác». Sau Qatar, phái đoàn Cuba đã lên đường sang Algeri. Theo AFP, là đồng minh mật thiết nhất của Venezuela, La Habana được Caracas bán dầu với giá ưu đãi từ đầu thập niên 2000. Đổi lại Cuba cử hàng nghìn bác sĩ, huấn luyện viên thể thao và cố vấn quân sự cho Venezuela. Cuộc khủng hoảng chính trị ngày càng căng thẳng tại Venezuela khiến Cuba có nguy cơ mất nguồn cung cấp dầu lửa, trong bối cảnh số lượng dầu của Venezuela xuất sang Cuba đã giảm 40% trong những năm gần đây. Vì vậy, theo ông Paul Webster Hare, cựu đại sứ Anh hiện là giáo sư ở đại học Boston, khi trả lời AFP, «Cuba bắt đầu tìm những nhà cung cấp thay thế, như Nga, Iran và một số nước khác». Thu Hằng 19-02-2019 |
 Bên ngoài trụ sở tập đoàn dầu khí quốc gia Venezuela PDVSA tại Caracas (ảnh chụp 11/2017). REUTERS/Marco Bello (RFI): Là một trong những nền kinh tế trù phú nhất, được thiên nhiên ưu đãi nhất tại châu Mỹ Latinh, nay Venezuela cần gấp 60 tỷ đô la để hồi sinh. Nợ nước ngoài tương đương với 5 năm tổng kim ngạch xuất khẩu của Venezuela. Ngành dầu khí, hầu bao duy nhất nuôi sống 32 triệu dân thoi thóp: 1/3 sản xuất là để nộp cho hai chủ nợ chính là Trung Quốc và Nga. Bất luận những chuyển biến chính trị ở Venezuela đi về đâu, quyền lực thuộc về tổng thống Maduro hay lãnh đạo đối lập, tổng thống tự phong Guaido, điều cấp thiết nhất đối với Caracas làm sống lại cỗ máy sản xuất, vực dậy con gà đẻ trứng vàng là nền công nghiệp dầu khí, chấm dứt nạn lạm phát "1,3 triệu phần trăm", đưa được đất nước trở về với thời kỳ như của năm 2013 khi Nicolas Maduro lên nắm quyền. Không phải đối mặt với chiến tranh, nhưng vào đầu năm 2019 khi đề cập đến Venezuela, báo giới nói đến một "nền kinh tế bị tàn phá", đến một công cuộc "tái thiết" đòi hỏi "nhiều thời gian và nghị lực". Theo báo cáo gần đây nhất của Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế, từ năm 2013 đến 2018, 50 % GDP của Venezuela tan thành mây khói. Doanh nghiệp cạn vốn hoạt động. Lạm phát tăng đến nỗi, lương tối thiểu hàng tháng không đủ mua một ký thịt nguội. 10 % dân số đã bỏ ra nước ngoài để kiếm sống và theo dự phóng của Cao Ủy Tị Nạn Liên Hiệp Quốc, đến cuối năm 2019, hơn 5 triệu dân Venezuela sống lưu vong, chủ yếu là tại các nước láng giềng lân cận như Colombia hay Peru, kế tới là Equador, Achentina và Brazil. Quay lại với kinh tế thị trường Mới chỉ năm 2013 khi người hùng Hugo Chavez qua đời, Venezuela còn là một đất nước thịnh vượng. Caracas có thể tự hào đã xóa nạn mù chữ trong hai năm đầu nhiệm kỳ - một thời gian ngắn kỷ lục - và cải thiện đời sống cho dân nghèo. Những thành tích đó có được nhờ lãnh đạo cánh tả Venezuela Chavez, khi lên cầm quyền năm 1999, đã dành đến 43 % toàn bộ ngân sách Nhà nước để phát triển xã hội. Venezuela từng làm dấy lên hy vọng xây dựng một "Mô hình xã hội chủ nghĩa" cho thế kỳ 21. Nhưng cũng trong một thời gian "ngắn kỷ lục không kém", Venezuela rơi xuống vực sâu: Tháng 1/2019 hơn 30 % trẻ em dưới 5 tuổi bị suy dịnh dưỡng ; khoảng 2 triệu dân Venezuela đang đợi được chăm sóc y tế. Theo Ngân Hàng Thế Giới, hiện tại "90 % dân Venezuela sống trong cảnh nghèo khó". Giới hoạt động nhân đạo đồng thanh cho rằng "Venezuela đang cần gấp một chương trình nhân đạo ở quy mô lớn". Nhưng nhìn xa hơn, chuyên gia Douglas Barrios, thuộc Trung Tâm Phát Triển Quốc Tế trường đại học Mỹ Harvard (CID Harvard) ghi nhận, ngoài những khoản viện trợ về thuốc men và lương thực, đất nước này cần "xây dựng lại toàn bộ guồng máy sản xuất, và tái lập lại cơ chế kinh tế thị trường". Douglas Barrios nhắc lại hai đời tổng thống Maduro và Chavez đã tịch thu đất đai, tài sản và phương tiện sản xuất, áp đặt một hệ thống giá cả khiến các doanh nghiệp Venezuela ngưng đầu tư, thậm chí là "chạy vốn" ra nước ngoài. Hệ quả kèm theo là toàn bộ khu vực sản xuất của Venezuela bị "phá sản". Công nghiệp dầu hỏa xuống cấp, dự trữ ngoại tệ bốc hơi Nhìn đến hiện tượng lạm phát ngựa phi, từ 2016 người dân Venezuela đã mệt mỏi vì đồng lương không đủ sống, chính phủ tăng lương nhưng vẫn không bắt kịp thời giá trên thị trường. Tháng 11/2017 công ty thẩm định tài chính Mỹ, Standard&Poor's coi Venezuela là một "quốc gia bị phá sản bán phần" Venezuela hiện giữ một kỷ lục đáng buồn của châu Mỹ Latinh: tháng 8/2018 lạm phát tăng 800 lần so với một năm trước. Nicolas Maduro biết rằng lo lắng về cơm áo gạo tiền của muôn dân đe dọa trực tiếp đến chiếc ghế tổng thống của ông nên đã cho phá giá 95 % đồng tiền quốc gia, tăng lương tối thiểu lên gấp 35 cho người dân. Nhưng vô phương: lương tháng tăng 35 lần, còn vật giá tăng gấp 800 lần ! Sức mua có được từ lương tháng tối thiểu ở Venezuela giờ đây chỉ còn bằng 1/5 so với đúng 7 năm về trước. Hiện tượng lạm phát ngựa phi đó bắt nguồn từ chỗ Venezuela đã đánh mất 70 % dự trữ ngoại tệ so với đỉnh điểm hồi năm 2009. Dự trữ ngoại tệ của Venezuela có được nhờ vào một nguồn duy nhất là dầu hỏa: vàng đen bảo đảm 76 % ngân sách quốc gia, đem về đến 95 % dự trữ ngoại tệ cho cả nước. Trong khi đó, Venezuela lệ thuộc vào nông phẩm và hầu hết hàng tiêu dùng của nước ngoài. Ngay cả con gà đẻ trứng vàng là ngành dầu hỏa đã gần như bị bóp chết. Hai chỉ số nói lên hiện tượng này: Năm 1998 trước khi Hugo Chavez lên cầm quyền Venezuela sản xuất mỗi ngày 3 triệu thùng dầu. Đến tháng 5/2018 khả năng sản xuất đã rơi xuống còn 1,3 triệu thùng/ngày. Hồi ông Nicolas Maduro lên kế nhiệm tổng thống Chavez năm 2013 trên toàn quốc có 89 giếng dầu hoạt động, nay Venezuela chỉ còn khai thác dầu từ 39 giếng. Là một quốc gia có khoản dự trữ dầu lớn nhất thế giới, cao hơn cả so với mỏ dầu của thế giới là Ả Rập Xê Út, công nghiệp khai thác dầu Venezuela tuột dốc không phanh. Thảm kịch đang diễn ra với tập đoàn dầu khí quốc gia PDVSA là một điển hình. Ba mươi năm trước PDVSA là một trong số 5 tập đoàn dầu khí nặng ký nhất trên thế giới. Năm 2008, cơ quan tư vấn dầu hỏa Petroleum Intelligence Weekly trụ sở tại New York, thậm chí còn xếp công ty dầu khí quốc gia này của Venezuela trước cả những Shell hay Chevron. Nhưng PDVSA đang "rơi xuống địa ngục": sau ba lần xin gia hạn cuối cùng ngày 16/11/2018 PDVSA đành phải tạm "quịt"chủ nợ là công ty hóa dầu ISDA. Tập đoàn dầu khí quốc gia Venezuela gần như khánh tận, bởi như phân tích của giới trong ngành tại Pháp, "trong một chục năm vừa qua, PDVSA đã trở thành ngân hàng của chế độ", nắm giữ đến 1/3 nợ công của Venezuela. PDVSA không còn khả năng đầu tư vào cơ sở hạ tầng. Kinh tế gia José Toro Hardy giảng dậy tại đại học Caracas đánh giá để sản xuất thêm được 400.000 thùng dầu mỗi ngày trong một năm sắp tới, Venezuela cần đi vay thêm để đổ vào PDVSA 30 tỷ đô la. Nga và Trung Quốc, hai chủ nợ của Venezuela Vấn đề đặt ra là nợ công của Venezuela hiện tại đã "tương đương với 5 lần tổng kim ngạch xuất khẩu" của nước này. Lượng dầu ít ỏi sản xuất ra mỗi ngày, giao động từ khoảng 1,1 đến 1,3 triệu thùng. Hơn một phần ba trong số đó là để thanh toán cho hai chủ nợ là Nga và Trung Quốc và kế tới là để cung cấp cho thị trường Mỹ. Theo báo chí Matxcơva, từ 2005 Venezuela mua vào 11 tỷ đô la vũ khí của Nga. Đồng thời, qua trung gian tập đoàn dầu khí Rosneft mà tổng giám đốc là một mối thâm giao với Vladimir Putin, nước Nga cũng đã đầu tư nhiều vào ngành dầu khí của Venezuela. Gần đây nhất hồi tháng 12/2018 khi ông Maduro công du nước Nga, điện Kremlin còn hứa hẹn "rót" cho Caracas thêm 6 tỷ đô la để đổi lấy dầu hỏa và khoáng sản. Trả lời hãng tin AFP Pháp, giáo sư Nicolai Petrov, trường Cao Đẳng Kinh Tế Matxcơva cho rằng trong trường hợp tổng thống tự phong Juan Guaido giành được chính quyền, Nga có nguy cơ mất đi một số lợi thế vốn có từ thời Hugo Chavez. Dmitri Rozental chuyên nghiên cứu về Venezuela của học viện khoa học Matxcơva không vòng vo: "nếu Maduro sụp đổ, rủi ro đầu tư của Nga tại Venezuela bị đe dọa càng cao". Trả lời ban Hoa Ngữ đài RFI, chuyên gia Eduardo Rios Ludena chuyên gia về châu Mỹ Latinh, CERI Sciences Po Paris không chia sẻ quan điểm này và cho rằng, đối lập Venezuela bắt buộc phải tiếp tục đối thoại với Nga và nhất là chủ nợ số 1 của mình là Trung Quốc: "Liên minh Trung Quốc-Nga-Venezuela cơ bản là về phương diện thương mại. Chúng ta biết rằng, Venezuela chủ yếu xuất khẩu dầu hỏa, nhưng đây không là nguồn tài nguyên duy nhất của Venezuela, do vậy Trung Quốc đã đầu tư từ 80 đến 90 tỷ đô la vào quốc gia châu Mỹ Latinh này, chủ yếu là đầu tư vào cơ sở hạ tầng. Đổi lại, Bắc Kinh đòi Caracas thanh toán bằng dầu hỏa và cho đến bây giờ thì Venezuela chưa trả xong món nợ đó. Mặt khác, Mỹ là thị trường lớn nhất mua dầu hỏa Venezuela. Trong cả hai trường hợp dù là với Hoa Kỳ hay Trung Quốc, Venezuela đều bắt buộc phải nâng mức cung cấp cho hai khách hàng này. Hơn nữa, hai thị trường tiêu thụ dầu tiềm năng nhất trên thế giới là Trung Quốc và Ấn Độ, thành thử dù là chế độ nào đi chăng nữa thì cũng không một ai lên cầm quyền tại Caracas mà dám làm phật lòng hay thất hứa với những khách hàng lớn như vậy. Chính quyền nào của Venezuela thì cũng cần xuất khẩu dầu và cần có thị trường Trung Quốc". Đến nay, Nga và Trung Quốc vẫn là những điểm tựa của chế độ Maduro nhưng có tin đồn Bắc Kinh đã ngầm cử người đến gặp các cộng tác viên của lãnh đạo đối lập Venezuela. Cho dù phía Trung Quốc đã cải chính tin trên, nhưng giáo sư Isabelle Rousseau trường đại học Mêhicô không ngạc nhiên về điều này. Bà giải thích: "Bắc Kinh luôn rất thực tế. Trung Quốc và Mỹ là hai đối tác thương mại của lẫn nhau, với tổng trao đổi mậu dịch hai chiều vượt ngưỡng 650 tỷ đô la. Đây là một món tiền quá lớn và mang tính sống còn đối với Trung Quốc, do vậy Bắc Kinh sẽ không đời nào hy sinh mối quan hệ đó để cứu chế độ Maduro. Nhất là như chúng ta đã biết, Caracas còn nợ Bắc Kinh khoảng từ 20 đến 30 tỷ đô la và tùy theo cách tính, khoản nợ đó có thể lên tới 60 tỷ. Venezuela phải thanh toán món nợ này bằng dầu hỏa, cung cấp khoảng từ 500.000 cho đến 1.000.000 thùng dầu mỗi ngày cho Bắc Kinh, nhưng các khoản giao hàng của Venezuela rất thất thường và Venezuela không có khả năng để thực hiện cam kết đó. Trung Quốc bắt đầu bực bội vì thái độ thiếu nghiêm túc đó của chính quyền Nicolas Maduro. Trên thực tế Caracas hiện tại giao cho Bắc Kinh mỗi ngày chưa tới 300.000 thùng dầu. Đổi lại Trung Quốc đã ngừng cấp thêm tiền mặt cho Venezuela. Theo tôi, trong trường hợp thay đổi chế độ tại Caracas, Juan Guaido sẽ sẵn sàng tìm một thỏa thuận với Trung Quốc và chính quyền mới, nếu có, sẽ chẳng dại dột mà gây sự với khách hàng quan trọng này: Trung Quốc vừa là một nước lớn, có phương tiện tài chính để mua dầu hỏa và đầu tư không chỉ tại Venezuela mà còn cả đối với toàn châu Mỹ Latinh. Thanh Hà, 19-2-2019 -------------------- |
 Thủ tướng Pakistan Imran Khan. (VOA): Hôm 19/2, Thủ tướng Pakistan Imran Khan tuyên bố nước ông sẽ trả đũa nếu Ấn Độ tấn công đáp trả vụ đánh bom ở khu vực Kashmir mà Ấn Độ quy lỗi cho phía Pakistan. Thủ Tướng Khan nói thay vào đó, ông muốn hợp tác để điều tra vụ đánh bom này. Reuters tường thuật rằng căng thẳng giữa hai nước đều có vũ khí hạt nhân đang leo thang ngay sau khi nhóm chủ chiến Hồi Giáo Jaish-e-Mohammad (JeM) - có căn cứ tại Pakistan - nhận trách nhiệm là đã thực hiện vụ đánh bom tự sát tấn công vào một đoàn xe của Lực lượng Cảnh sát Trừ bị Trung ương Ấn Độ ở Kashmir, giết chết 40 cảnh sát bán quân sự Ấn Độ hôm 14/2. Pakistan phủ nhận mọi liên quan và kêu gọi LHQ can thiệp. Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đang bị áp lực từ các nhóm trong nước, hối thúc New Dehli phải trả đũa Pakistan mạnh mẽ. Ông cho biết ông đã trao cho lực lượng an ninh quyền tự quyết để đưa ra một “phản ứng mạnh mẽ.” Trong một bài diễn văn trước quốc dân được truyền hình trực tiếp, Thủ tướng Khan ghi nhận những lời kêu gọi bên trong Ấn Độ, đòi trả thù và nói rằng ông hy vọng “thiện ý sẽ thắng thế.” Ông Khan nói: “Nếu các ông nghĩ các ông sẽ tiến hành bất kỳ cuộc tấn công nào nhắm vào Pakistan, Pakistan sẽ không chỉ nghĩ tới việc trả đũa, mà Pakistan sẽ ra tay để trả thù”. Kashmir, một vùng có đa số dân theo Hồi Giáo, là tâm điểm của nhiều thập niên tranh chấp giữa Ấn Độ và Pakistan. Mỗi quốc gia chỉ kiểm soát một phần của vùng này nhưng cả hai đều tuyên bố có chủ quyền trên toàn bộ vùng Kashmir. Ấn Độ cáo buộc nhóm chủ chiến Jaish-e-Mohammed là đã thực hiện cuộc tấn công ở Kashmir. Ấn Độ còn tố cáo Pakistan ủng hộ về phương diện vật chất cho các phần tử hiếu chiến nhưng Islamabad nói chỉ ủng hộ về phương diện tinh thần và ngoại giao cho những người Hồi Giáo Kashmir trong cuộc chiến đấu dành quyền tự quyết của họ mà thôi. VOA, 19/02/2019 -------------------- |
 Thượng Nghị sĩ Bernie Sanders. (VOA): Thượng Nghị sĩ Bernie Sanders hôm 19/2 cho biết ông sẽ tham gia cuộc đua để được Đảng Dân chủ chọn đại diện cho đảng này ra tranh chức Tổng thống Hoa Kỳ năm 2020. Trong một email gửi tới những người ủng hộ hôm 19/2, Thượng Nghị sĩ Sanders, 77 tuổi, cam kết sẽ xây dựng một phong trào cơ sở rộng lớn để đối đầu với những nhóm lợi ích mà ông nói là đang thống trị chính phủ và chính trị Hoa Kỳ, theo Reuters. Trong chiến dịch tranh cử của mình, ông Sanders cho biết ông sẽ thúc đẩy nhiều vấn đề tương tự đã đưa ra trong cuộc bầu cử năm 2016 vốn đã gây được tiếng vang với thành phần cử tri trẻ tuổi, gồm chương trình chăm sóc sức khỏe phổ quát, tăng mức lương tối thiểu và miễn học phí cho các trường cao đẳng công lập. Trong email kêu gọi 1 triệu người ký tên để ủng hộ nỗ lực tranh cử của mình, ông Sanders viết: “Trọng tâm của chiến dịch của chúng ta là tạo ra một chính phủ và một nền kinh tế phù hợp cho đại đa số người dân, chứ không chỉ dành riêng cho một thiểu số nào đó.” Trong một cuộc phỏng vấn với Đài phát thanh Vermont Public Radio, Thượng nghị sĩ đại diện cho bang Vermont hứa hẹn sẽ thực hiện “một chiến dịch rất khác biệt” nhằm đưa Tổng thống Cộng hòa Donald Trump ra khỏi Tòa Bạch Ốc. “Chiến dịch của chúng ta không chỉ nhằm đánh bại Donald Trump, mà còn làm thay đổi đất nước của chúng ta và tạo ra một chính phủ dựa trên các nguyên tắc công bằng về kinh tế, xã hội, chủng tộc và môi trường,” hãng tin AP trích email của Thượng nghị sĩ Sanders cho biết. Ông Sanders mô tả Tòa Bạch Ốc mới dưới quyền ông sẽ là “sự tiếp nối của những gì chúng ta đã làm trong năm 2016.” Ông lưu ý rằng các chính sách mà khi ấy ông vận động, giờ đang được Đảng Dân chủ hậu thuẫn. VOA, 19/02/2019 -------------------- |
 Ông Rod Rosenstein, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Hoa Kỳ. (VOA): Ông Rod Rosenstein, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Hoa Kỳ, người đã chỉ định một công tố viên đặc biệt để điều tra các mối quan hệ có thể có giữa Nga và chiến dịch vận động tranh cử của Tổng thống Trump, dự kiến sẽ từ chức vào giữa tháng 3, một viên chức Bộ Tư pháp cho biết hôm 18/2. Theo hãng tin Reuters thì trước đó, ông Rosenstein đã được dự kiến sẽ từ bỏ chức vụ ngay sau khi Tân Bộ trưởng Tư pháp William Barr nhậm chức. Vào tuần trước, ông Barr đã được Thượng viện Hoa Kỳ chuẩn thuận để trở thành người đứng đầu Bộ Tư pháp. Một viên chức Bộ Tư pháp cho biết sự ra đi của ông Rosenstein không liên quan đến những cáo buộc theo đó ông được cho là đã cân nhắc biện pháp dùng máy ghi âm trong các cuộc họp với TT Trump, đồng thời dùng tu chính án thứ 25 của Hiến pháp Hoa Kỳ để bãi nhiệm Tổng thống Trump. Vào tháng 5 năm 2017, Thứ trưởng Rosenstein bổ nhiệm ông Robert Mueller làm Công tố viện Đặc biệt để điều tra mối quan hệ giữa chiến dịch tranh cử tổng thống của ông Donald Trump năm 2016 và Moscow. Hiện nay cuộc điều tra này vẫn chưa kết thúc. Reuters dẫn nguồn tin từ hai giới chức trong chính phủ Mỹ hôm 15/2 cho biết Thứ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Mỹ Jeffrey Rosen là ứng viên hàng đầu có triển vọng thay thế Thứ trưởng Rod Rosenstein để làm việc với tân Bộ trưởng Tư pháp William Barr. Nguồn tin này cho hay tân Bộ trưởng Tư pháp Barr, người từng làm việc với ông Rosen tại hãng luật Kirkland & Ellis, đã vận động để ông Rosen nắm vị trí thứ hai trong Bộ Tư pháp Mỹ. VOA, 19/02/2019 -------------------- |
 Đại diện Thương mại Hoa Kỳ Robert Lighthizer cùng Phó Thủ tướng Trung Quốc Lưu Hạc tại Bắc Kinh, ngày 15/2/2019. (VOA): Hôm 18/2, Tòa Bạch Ốc loan báo Hoa Kỳ và Trung Quốc sẽ tiếp tục một vòng đàm phán mới tại thủ đô Washington trong ngày 19/2 để giải quyết các tranh chấp thương mại giữa hai nước, và vào cuối tuần sẽ diễn ra các phiên đàm phán cấp cao hơn. Các cuộc đàm phán diễn ra sau khi một vòng đàm phán kết thúc ở Bắc Kinh vào tuần trước mà không đạt được một thỏa thuận nào. Mặc dù vậy, các quan chức cho biết các vòng đàm phán ấy đã đạt được tiến bộ về một số vấn đề gây tranh cãi giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới. Tòa Bạch Ốc cho biết trong một tuyên bố rằng các cuộc đàm phán trong tuần này nhằm mục đích “đạt được những thay đổi cơ bản ở Trung Quốc có ảnh hưởng đến thương mại giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc. Hai bên cũng sẽ thảo luận các cam kết của Trung Quốc sẽ mua một lượng lớn hàng hóa và dịch vụ từ Hoa Kỳ". Các cuộc đàm phán cấp cao hơn sẽ bắt đầu vào thứ Năm (21/2) và sẽ do Đại diện Thương mại Hoa Kỳ Robert Lighthizer cùng Phó Thủ tướng Trung Quốc Lưu Hạc chủ trì. Ông Lighthizer là một người chủ trương phải mạnh mẽ thúc ép Trung Quốc chấm dứt các hành vi mà Hoa Kỳ cho là cưỡng bức chuyển giao công nghệ, và trộm cắp sở hữu trí tuệ. Phía Trung Quốc đã bác bỏ các cáo buộc này. Toà Bạch Ốc cho biết Bộ trưởng Tài chính Steven Mnuchin, Bộ trưởng Thương mại Wilbur Ross, Cố vấn Kinh tế Larry Kudlow và Cố vấn Thương mại Peter Navarro cũng sẽ tham gia đàm phán. VOA, 19/02/2019 -------------------- |
 Tổng chưởng lý Xavier Becerra của bang California. (VOA): Một liên minh gồm 16 tiểu bang của Hoa Kỳ, dẫn đầu là California, ngày 18/2 đã đâm đơn kiện Tổng thống Donald Trump và các quan chức cấp cao chính phủ để chặn quyết định của ông Trump, công bố tình trạng khẩn cấp quốc gia để có ngân sách xây bức tường dọc theo biên giới Mỹ-Mexico. Hãng tin Reuters cho biết vụ kiện đã được đệ trình lên một tòa án ở California sau khi ông Trump hôm 15/2 tuyên bố sẽ sử dụng quyền tổng thống được ban bố tình trạng khẩn cấp để lấy tiền xây tường, thực hiện một trong những lời hứa chủ đạo của ông với cử tri trong chiến dịch tranh cử hồi năm 2016. Sắc lệnh của ông Trump sẽ cho phép ông trích ra các ngân khoản mà Quốc hội đã dành riêng cho các mục đích khác vào việc xây bức tường. Trước đó, Quốc hội Mỹ đã khước từ, không cấp cho ông Trump 5.7 tỷ đôla để xây bức tường. “Ngày hôm nay, vào đúng dịp Ngày Tổng thống, chúng tôi kiện Tổng thống Trump ra tòa để chặn việc ông ấy sử dụng sai trái quyền lực của Tổng thống,” Tổng chưởng lý Xavier Becerra của tiểu bang California nói trong một tuyên bố. Ông Becerra, một thành viên Đảng Dân Chủ, nói thêm: “Chúng tôi kiện Tổng thống Trump để ngăn ông ấy không được đơn phương dùng tiền thuế mà Quốc hội đã phân bổ một cách hợp pháp cho người dân của các tiểu bang chúng tôi. Đối với hầu hết chúng tôi, cương vị Tổng thống không phải là nơi để diễn tuồng.” Trong một kế hoạch ngân sách được Quốc hội Mỹ thông qua mới đây nhằm tránh chính phủ lại đóng cửa thêm một lần thứ hai, gần 1.4 tỷ đôla đã được dành riêng cho việc dựng hàng rào biên giới. Sắc lệnh về tình trạng khẩn cấp của ông Trump sẽ giúp ông trích ra thêm 6.7 tỷ đôla ngoài số tiền mà Quốc hội đã phê chuẩn. Hôm 15/2, ba chủ đất ở tiểu bang Texas và một nhóm bảo vệ môi trường là bên đầu tiên đã đâm đơn kiện ông Trump, nói rằng việc ông công bố tình trạng khẩn cấp quốc gia là một hành động vi hiến mà nếu được tiến hành, sẽ xâm phạm quyền tài sản của họ. Những thách thức pháp lý này có thể làm chậm những nỗ lực của ông Trump trong việc xây bức tường mà ông cho là cần thiết để ngăn người nhập cư bất hợp pháp và các hoạt động buôn lậu ma túy. Theo dự báo của giới chuyên gia pháp lý, các vụ kiện này có thể được đưa lên tới tận Tòa án Tối cao Hoa Kỳ. Ngoài bang California, nhiều tiểu bang khác cũng đâm đơn kiện ông Trump gồm có Colorado, Connecticut, Delaware, Hawaii, Illinois, Maine, Maryland, Minnesota, Nevada, New Jersey, New Mexico, New York, Oregon, Virginia, và êichigan. Các tiểu bang này cho rằng sắc lệnh của ông Trump sẽ khiến họ thiệt hại hàng triệu đôla trong ngân sách liên bang dành cho các đơn vị vệ binh quốc gia trong các hoạt động chống ma túy. Các tiểu bang này nói chuyển ngân sách khỏi các dự án xây dựng của quân đội sẽ gây thiệt hại cho nền kinh tế của họ. VOA, 19/02/2019 |
 Lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un tham dự Cuộc họp của Ủy ban Quân sự Trung ương 7 của Đảng Lao động Hàn Quốc (WPK) ở Bình Nhưỡng ngày 18.5.2018 AFP (RFA): Trong hai ngày 27 và 28 tháng này, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump sẽ họp thượng đỉnh với Chủ tịch Bắc Hàn là Kim Chính Ân tại Hà Nội. Sau thượng đỉnh ngày 12 Tháng Sáu năm ngoái tại Singapore, đây là lần thứ nhì mà lãnh tụ hai nước gặp nhau để thảo luận việc Bắc Hàn từ bỏ kế hoạch chế tạo võ khí hạch tâm trên bán đảo Triều Tiên, nhưng vì hội nghị được tổ chức tại Việt Nam nên nhiều người hy vọng là lãnh đạo Bắc Hàn có thể học hỏi kinh nghiệm đổi mới kinh tế của Hà Nội. Diễn đàn Kinh tế sẽ tìm hiểu triển vọng này. Thanh Trúc: Ban Việt ngữ đài Á Châu Tự Do và Thanh Trúc xin kính chào kinh tế gia Nguyễn-Xuân Nghĩa. Thưa ông, để chuẩn bị hai ngày hội họp với Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump tại Hà Nội vào ngày 27 và 28, lãnh tụ Kim Chính Ân của Bắc Hàn sẽ tới Việt Nam từ ngày 25 và nhiều người mong là Bắc Hàn có thể chứng kiến sự đổi mới của Việt Nam mà tiến hành việc cải cách kinh tế ở nhà. Ông nghĩ sao về hy vọng đó? Nguyễn-Xuân Nghĩa: - Nếu tôi nhớ không lầm thì chính Ngoại trưởng Hoa Kỳ Mike Pompeo đã gợi ý này từ Tháng Chín năm ngoái. Quả thật là nền kinh tế quá lạc hậu và sa sút của Bắc Hàn cần được cải cách, miễn là không đe dọa sự tồn tại của một chế độ độc tài, và kinh nghiệm đổi mới kinh tế của Việt Nam từ ba chục năm trước có thể là một giải pháp cho lãnh tụ Kim Chính Ân. Tổng thống Donald Trump cũng dùng ẩn dụ là kinh tế Bắc Hàn có thể nhảy vọt như một hỏa tiễn mà không gây chiến tranh. Khi tới Hà Nội, lãnh tụ Kim Chính Ân có thể chứng kiến một số hình ảnh đổi mới tại Việt Nam mà học hỏi thêm kinh nghiệm về cải cách. Nhưng chúng ta cần đặt vấn đề vào một bối cảnh rộng lớn hơn. - Trước hết, sau Chiến tranh Cao Ly từ năm 1950 tới 1953, hai nước Nam Bắc Hàn vẫn chưa bình thường hóa quan hệ với nhau và Bắc Hàn vẫn chưa có một hòa ước với Hoa Kỳ. Vì vậy, đối thoại giữa hai chế độ Nam-Bắc Hàn là một bước ưu tiên. Thứ hai, chính là Nam Hàn, mà người ta gọi là Đại Hàn Dân Quốc, mới là một mẫu mực cải cách kinh tế cho Trung Quốc và Việt Nam và sau khi cải tổ kinh tế với sự yểm trợ của Hoa Kỳ vào những năm 60 của thế kỷ trước, Nam Hàn còn cải cách về chính trị để có chế độ dân chủ và trở thành một quốc gia tiên tiến hiếm hoi. Trong cuộc đối thoại giữa hai chế độ Hán Thành và Bình Nhưỡng từ năm ngoái, Bắc Hàn có thể cũng đã tìm hiểu và học kinh nghiệm của Nam Hàn. Thanh Trúc: Như vậy, ông cho rằng Bắc Hàn nên học kinh nghiệm cải cách kinh tế của Nam Hàn? Nguyễn-Xuân Nghĩa: - Ngoài khía cạnh đồng văn và ngôn ngữ thì yếu tố quốc gia dân tộc của hai nước cũng là điều nên nhớ: niềm tự hào dân tộc là động lực vô hình mà đáng kể khi một dân tộc vẫn bị chia đôi từ 70 năm qua. Việc Nam Hàn đầu tư mạnh vào Việt Nam, với điển hình là vai trò của tổ hợp Samsung, tất nhiên được Bắc Hàn chú ý. Đáng chú ý hơn vậy là vai trò của tư nhân trong việc phát triển Nam Hàn. Vì vậy, bài học mà Bắc Hàn nên ghi nhận là quyền tư hữu và vị trí của tư nhân, của tư doanh. Bài học đó không đến từ Việt Nam mà đến từ Nam Hàn, một quốc gia tôn trọng dân chủ và quyền sáng tạo của người dân. Thanh Trúc: Một đặc điểm then chốt của chế độ Bắc Hàn từ năm 1948 cho tới nay là tinh thần họ gọi là “tự chủ” nhưng lại theo phương pháp cộng sản và còn muốn thống nhất hai miền bằng giải pháp quân sự. Nam Hàn cũng có tinh thần tự chủ, chẳng hạn như với Nhật Bản, Hoa Kỳ và Trung Quốc ngày nay, nhưng người dân của họ lại thịnh vượng và hạnh phúc hơn người dân Bắc Hàn. Thưa ông, đấy có là một yếu tố đáng suy ngẫm hay không? Nguyễn-Xuân Nghĩa: - Đúng như vậy và nếu ra khỏi chế độ bưng bít thông tin để tuyên truyền thì người dân Bắc Hàn cũng có dịp so sánh với đồng bào của họ tại miền Nam. Trở lại nội dung kinh tế, thì lý luận tự chủ của chế độ Bắc Hàn khiến họ hy sinh kinh tế cho quân sự để thành một cường quốc quân sự trong sự lầm than của người dân. Vì vậy, cái gốc của sức mạnh vẫn là kinh tế và các nước như Hoa Kỳ, Nhật Bản và Nam Hàn có thể giúp Bắc Hàn tái thiết kinh tế. Vấn đề là tái thiết theo hướng nào? Thanh Trúc: Như ông nghĩ thì Bắc Hàn nên tái thiết kinh tế theo hướng nào? Nguyễn-Xuân Nghĩa: - Tôi cho là họ nên đi lại từ đầu và học kinh nghiệm thất bại của Trung Quốc thời Mao Trạch Đông trong cái gọi là “Bước Nhảy Vọt Vĩ Đại” hay “Đại Dược Tiến” làm mấy chục triệu người chết đói từ 1958 tới 1961. - Vấn đề ở đây là lãnh đạo thiếu thông tin về thực tế của đời sống. Vì vậy, hướng cải cách đầu tiên của Bắc Hàn là tìm ra định nghĩa chính xác của Tổng sản lượng GDP làm dụng cụ đo lường xác thực, sau đó là tổ chức bộ máy thu thập thống kê để biết rõ về tình hình thực tế. Bộ máy đó không là thống kê khó tin của Trung Quốc hay Việt Nam. - Chuyện thứ hai là trong nền kinh tế thị trường, người ta có nhiều thông tin chuẩn xác về cung và cầu, kết tụ vào cái giá của hàng hóa hay dịch vụ. Lãnh đạo một quốc gia cần có loại thông tin ấy để lấy các quyết định kinh tế. Nếu Bắc Hàn muốn cải cách thì nên khởi sự từ đó, vì việc lập ra bộ máy thông tin kinh tế sẽ mất cả chục năm mới thành hình. Một ví dụ là chúng ta có ít thông tin về quan hệ giao thương giữa Việt Nam với Bắc Hàn và chỉ nghe nói khi Việt Nam giúp Bình Nhưỡng thoát lệnh cấm vận kinh tế với than đá của Bắc Hàn. Điều ấy thật ra gây bất lợi kinh tế cho Việt Nam.  Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump và lãnh tụ Bắc Hàn Kim Jong Un trong Thượng đỉnh Hoa Kỳ - Bắc Hàn ở Singapore ngày 12/6/2018. AFP Thanh Trúc: Hồi nãy, ông vừa nói về vai trò then chốt của tư doanh Nam Hàn, nếu Bắc Hàn tiến hành cải cách, nếu vậy Bắc Hàn nên làm gì với hệ thống kinh tế quốc doanh của họ? Nguyễn-Xuân Nghĩa: - Đây là lúc ta trở về bài học của Việt Nam! Sau khi đổi mới lần hai vào năm 1991 thì từ năm 1992, Việt Nam muốn cải cách khu vực doanh nghiệp nhà nước mà cho tới nay là gần 30 năm sau vẫn chưa xong. Việc cổ phần hóa hay tư nhân hóa các tập đoàn kinh tế quốc doanh vẫn tiến quá chậm vì hai hiện tượng cấu kết và tham nhũng. - Kinh nghiệm Nam Hàn với tổ hợp Samsung khét tiếng toàn cầu cũng là bài học sau khi Tổng thống Phác Cận Huệ bị truất phế và vào tù cùng nhiều quản trị viên cao cấp của Samsung. - Lý do là mọi cơ sở sản xuất, công lẫn tư, đều muốn bành trướng thị phần về kinh doanh hay ảnh hưởng về chính trị, hệ thống quốc doanh Bắc Hàn và tư doanh Nam Hàn cũng vậy và đấy là vấn đề mà lãnh đạo nên sớm nhìn ra để trù liệu trước. Một lần nữa, Nam Hàn có nhiều bài học về cải cách hay đổi mới kinh tế cho Bắc Hàn. Bài học từ Trung Quốc hay Việt Nam là kinh nghiệm thất bại và Bắc Hàn không nên nhập cảng các “quả đấm thép” của Việt Nam! Thanh Trúc: Một khía cạnh ngoài kinh tế mà cũng đáng chú ý là quan hệ giữa Trung Quốc với Việt Nam và với Bắc Hàn. Thưa ông, quan hệ đó có chi phối tiến trình cải cách kinh tế của Bắc Hàn hay không? Nguyễn-Xuân Nghĩa: - Tôi thiển nghĩ rằng lãnh đạo Bắc Hàn qua ba thế hệ từ ông Kim Nhật Thành, Kim Chính Nhật tới Kim Chính Ân ngày nay vẫn nghi ngờ Bắc Kinh chứ không hoàn toàn là một chư hầu dễ sai khiến. Việt Nam cũng có quan hệ căng thẳng với Trung Quốc sau cuộc chiến năm 1979 mà 40 năm sau, Hà Nội mới cho báo chí tường thuật lại trong khi báo chí Bắc Kinh lại bỏ qua làm các cựu chiến binh của họ bất mãn không ít. - Quốc gia nào cũng có nhiều khó khăn nội bộ mà họ coi là ưu tiên, khó khăn của Trung Quốc thực ra nghiêm trọng hơn cả, cho nên việc chi phối Bắc Hàn trong quan hệ với Hoa Kỳ là có, nhưng chẳng là ưu tiên số một. Mà ngược lại, viễn ảnh Đại hội đảng vào năm 2021 tại Việt Nam mới là ưu tiên then chốt vì sẽ bầu lên thế hệ lãnh đạo mới. Nghịch lý ở đây là lãnh đạo Bắc Hàn lại chẳng gặp những ưu tiên chính trị đó, cho nên có thể chọn các giải pháp cải cách kinh tế của họ với sự khuyến nghị của Nam Hàn. - Một chuyện nhỏ khác mà cả Hà Nội lẫn Bình Nhưỡng đều muốn bỏ qua là việc một thiếu phụ Việt Nam can dự vào việc Bắc Hàn cho ám sát người anh cùng cha khác mẹ của Kim Chính Ân là Kim Chính Nam cách nay đúng hai năm. Vụ đó làm Hà Nội lúng túng mà chưa biết nói sao vì nghi can này bị xử tại xứ Malaysia. Thanh Trúc: Trở lại yêu cầu cải cách kinh tế của Bắc Hàn, ông nghĩ là lãnh đạo Bình Nhưỡng nên làm những gì? Nguyễn-Xuân Nghĩa: - Tôi cho rằng ưu tiên sinh tử của Bắc Hàn vẫn là sự tồn tại của chế độ và họ có thể tham khảo ý kiến của Việt Nam khi chế độ Hà Nội vẫn tồn tại sau đổi mới nhờ du nhập một số lý luận tư bản chủ nghĩa có chọn lọc. - Nhưng thật ra, Việt Nam vẫn tụt hậu nếu so với nhiều lân bang Đông Nam Á, chưa nói tới Nam Hàn hay Đài Loan. Nếu muốn phát triển thành một cường quốc kinh tế sau này, Bắc Hàn nên học Nam Hàn. Từ năm chục năm trước, Nam Hàn đã có kế hoạch phát triển các khu vực công nghiệp ưu tiên với nhiều thành công chói lọi mà cũng có một số trở ngại nên Bắc Hàn có thể học được. Bài học cơ bản là nên giải phóng sức dân để chính người dân sẽ tạo ra những thay đổi và có lẽ từ cả năm nay, lãnh đạo Nam và Bắc Hàn đã nói về những thay đổi ấy. Với tinh thần tự chủ và tự kiêu, chưa chắc họ đã coi Việt Nam là một mẫu mực mặc dù quốc tế vẫn cứ nói về thành tựu kinh tế rất biểu kiến của Việt Nam. Thanh Trúc: Nếu như vậy, có lẽ ông hàm ý là Bắc Hàn nên học Nam Hàn hơn là học kinh nghiệm của Việt Nam? Nguyễn-Xuân Nghĩa: - Kinh nghiệm nên học từ Việt Nam là phải tránh một cuộc chiến tương tàn trong nội bộ rồi thống nhất trong lầm than khi người Việt thời ấy chẳng thua kém gì nhiều sắc tộc khác. Ngày nay, Việt Nam thua cả Nam Hàn, Đài Loan lẫn nhiều quốc gia Đông Nam Á khác ở chung quanh như Indonesia, Malaysia, Philippines, Thái Lan hay thậm chí Miên và Lào. Vì vậy, sau nhiều ồn ào của dư luận quốc tế, Bắc Hàn sẽ tìm ra bài học cải cách khác và bài học đó từ Việt Nam là những gì nên tránh. Là người Việt Nam, tôi không vui với kết luận này.... Thanh Trúc: Ban Việt ngữ đài Á Châu Tự Do cùng Thanh Trúc xin cảm tạ chuyên gia kinh tế Nguyễn-Xuân Nghĩa về bài phỏng vấn kỳ này. Thanh Trúc, RFA 2019-02-19
|