| Tin Thế Giới |
|
| |
|
Hạt nhân Bắc Hàn: Mỹ đổi chiến lược |
 Lãnh đạo Kim Jung Un tham quan một nhà máy hải sản tại Donghae: BTT nóng lòng đợi quốc tế xóa bỏ cấm vận. Ảnh ngày 01/12/2018. Korean Central News Agency/REUTERS (RFI): "Thượng đỉnh Mỹ-Bắc Hàn tại Việt Nam là nền tảng cho tiến trình hòa bình. Washington muốn thúc đẩy cùng lúc vế giải trừ hạt nhân và hòa bình trên bán đảo Triều Tiên". Trên đây là nhận định của chuyên gia Pháp thuộc Quỹ Nghiên Cứu Chiến Lược, FRS, Antoine Bondaz. Một chục ngày trước thượng đỉnh tổ chức tại Việt Nam, Antoine Bondaz, nghiên cứu về Triều Tiên và Trung Quốc tại Quỹ Nghiên Cứu Chiến Lược - Fondation pour la Recherche Stratégique trả lời đài RFI Việt ngữ về những kỳ vọng trước cuộc hội kiến lần thứ nhì giữa tổng thống Mỹ Donald Trump và lãnh đạo Bắc Hàn Kim Jong Un, về viễn cảnh các bên đạt hiệp định hòa bình và những tác động kèm theo, về mức độ đáng tin cậy của những cam kết giải trừ hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên. RFI: Có thể chời đợi gì ở thượng đỉnh Việt Nam? Antoine Bondaz: Điều hết sức quan trọng là trước mắt, các bên duy trì nhịp độ để tiến cùng một lúc trên hai điểm then chốt. Thứ nhất là giải trừ hạt nhân Bắc Hàn. Thứ hai là cải thiện và nếu có thể là từng bước xây dựng một chế độ hòa bình trên bán đảo Triều Tiên. Điều đó sẽ cho phép chấm dứt tình trạng chiến tranh hiện nay, bởi như chúng ta đã biết, về mặt chính thức chiến tranh Triều Tiên 1950-1953 chưa kết thúc. Tháng 7 năm 1953, các bên mới chỉ ký một thỏa thuận đình chiến. Hiện thời cả Nam Hàn lẫn Bắc Hàn cùng muốn chấm dứt tình trạng đó để thực sự thiết lập hòa bình. Trong một thời gian rất dài, Mỹ quan niệm chỉ nói chuyện hòa bình nếu như Bình Nhưỡng từ bỏ tham vọng hạn nhân. Quan niệm này của Washington được cộng đồng quốc tế chia sẻ rộng rãi. Nhưng tổng thống Donald Trump ngày nay muốn thúc đẩy cả hai vế hòa bình và giải trừ hạt nhân cùng một lúc. Đây là một sự thay đổi rất ngoạn mục. Những tuyên bố gần đây của nguyên thủ Mỹ cũng như là của đặc sứ Hoa Kỳ về Bắc Hàn, Stephen Biegun, cho thấy Donald Trump muốn giải quyết hai việc cùng một lúc. RFI: Washington và Bình Nhưỡng chấp nhận nhượng bộ những gì để đạt đến đích, nghĩa là Bắc Hàn đòi quốc tế ngưng trừng phạt, còn Mỹ thì đặt điều kiện phi hạt nhân hóa Bắc Hàn một cách "hoàn toàn và không để đảo ngược"? Antoine Bondaz: Nói một cách dễ hiểu là trong một thời gian dài, Bắc Hàn muốn có hòa bình trước đã và coi đó là điều kiện mở đường cho việc từ bỏ tham vọng nguyên tử. Ngược lại phía Hoa Kỳ lại xem việc giải trừ hạt nhân là điều kiện tiên quyết trước khi nói chuyện hòa bình. Nhưng bài toán thêm phức tạp do hàng loạt các đợt trừng phạt của quốc tế đã đè nặng lên Bắc Hàn. Do vậy, Bình Nhưỡng đòi quốc tế xóa bỏ cấm vận. Tuy nhiên khó có thể nghĩ rằng đòi hỏi đó sẽ được thỏa mãn, nếu Bắc Hàn vẫn còn là một cường quốc hạt nhân. Tôi cho rằng, việc chọn Việt Nam tổ chức thượng đỉnh lần này quan trọng ở chỗ, Washington dùng Việt Nam là một tấm gương. Mỹ muốn nhấn mạnh với Bắc Hàn rằng từng là hai nước cựu thù, Hoa Kỳ và Việt Nam vẫn có thể bình thường hóa quan hệ. RFI: Một khi các bên đạt đến đích, hiệp định hòa bình sẽ mang lại những thay đổi cơ bản nào trên báo đảo Triều Tiên và cả khu vực? Antoine Bondaz: Trước mắt chưa thể nói đến một hiệp định hòa bình. Dù vậy, có khả năng các bên đưa ra một bản tuyên bố ngỏ ý hướng tới hòa bình. Trong bản tuyên bố đó, Mỹ có thể bày tỏ mong muốn kết thúc chiến tranh để hướng tới một hòa ước thực sự. Nhưng đó là cả một tiến trình dài hơi. Sẽ phải mất rất nhiều thời gian các bên mới đạt được hiệp định hòa bình. Để trả lời câu hỏi "trong kịch bản này thì hậu quả sẽ ra sao?", trước hết, cụ thể nhất là giảm thiểu căng thẳng trên bán đảo Triều Tiên. Nhưng cần nói thêm rằng cả tại Nam Hàn lẫn Hoa Kỳ, một bộ phận vẫn hoài nghi về viễn cảnh hòa bình. Nhiều người đặt nghi vấn về liên minh Washington - Seoul. Người thì cho rằng cần xét lại liên minh quân sự một khi Bắc Hàn không còn là một mối đe dọa. Ngược lại, cũng có những tiếng nói cho rằng trục Mỹ-Hàn như hiện nay sẽ tồn tại cho dù mối đe dọa chiến tranh không còn. Thứ nữa, nhìn rộng ra hơn, hiệp định hòa bình trên bán đảo Triều Tiên nếu có, sẽ làm thay đổi hẳn cục diện của khu vực. Hãy còn quá sớm để bàn chuyện đó, bởi mấu chốt của vấn đề vẫn là giải trừ hạt nhân Bắc Hàn. Chúng ta biết chắc một điều là Bắc Hàn mà chưa hoàn toàn từ bỏ vũ khí nguyên tử thì khó có thể nghĩ rằng, hòa bình sẽ được vãn hồi một cách lâu dài trong khu vực. RFI: Với hiệp định hòa bình, liệu Mỹ sẽ hồi hương 28,500 lính đang đồn trú tại Nam Hàn? Không riêng gì Bắc Hàn mà cả Trung Quốc cũng muốn Hoa Kỳ rút quân khỏi khu vực. Antoine Bondaz: Mọi việc không đơn giản như vậy. Từ thập niên 1990, Liên Minh Bắc Đại Tây Dương NATO vẫn tồn tại cho dù Liên Xô đã sụp đổ. Chúng ta hoàn toàn có thể hình dung ra liên minh quân sự giữa Mỹ với Nam Hàn vẫn được duy trì ngay cả trong trường hợp kết thúc chiến tranh Triều Tiên. Năm 2009 Mỹ và Nam Hàn củng cố mối liên minh quân sự. Từ đó, hợp tác giữa Washington và Seoul vượt ra ngoài phạm vi hồ sơ Bắc Hàn. Đương nhiên là Trung Quốc có thể yêu cầu chấm dứt liên minh Mỹ-Hàn đó và gây áp lực để Washington rút quân khỏi khu vực nhưng vấn đề không đơn giản như vậy. Theo tôi, Trung Quốc có hai ưu tiên: một là bảo đảm bán đảo Triều Tiên được ổn định, có nghĩa là tránh mọi khả năng nổ ra xung đột. Ưu tiên thứ nhì của Bắc Kinh là trong trường hợp có thể, giới hạn ảnh hưởng của Mỹ trong vùng. Đương nhiên nếu có tiến triển về hiệp định hòa bình, thì đây là cơ hội để Trung Quốc vận động Mỹ rút quân khỏi bán đảo Triều Tiên. Nhưng không có gì bảo đảm là Washington sẽ chiều lòng Bắc Kinh. Tất cả vấn đề tùy thuộc vào hai nước Triều Tiên và vào bên thứ ba là chính quyền Mỹ. Trong bối cảnh hiện tại, tôi thấy một phần lớn công luận Nam Hàn vẫn ủng hộ liên minh quân sự với Hoa Kỳ, ngay cả trong trường hợp Bắc Hàn không còn là một mối đe dọa. RFI: Ông đánh giá thế nào về thực tâm giải trừ hạt nhân của Kim Jong Un? Antoine Bondaz: Rất khó để đánh giá về mức độ thành thật của lãnh đạo Bắc Hàn. Tại nhiều quốc gia, chứ không riêng gì Bắc Hàn, vẫn thường có những vụ tranh giành quyền lực nội bộ, mà điều đó thì rất khó phân tích. Kim Jong Un là một lãnh tụ tối cao, đầy quyền lực trong tay nhưng không loại trừ khả năng ở bên trong guồng máy chính trị Bắc Hàn, ông phải đối phó với những phe phái đối nghịch. Hơn nữa, Bắc Hàn đã đầu tư rất nhiều, cả về mặt chính trị lẫn tài chính cho các chương trình hạt nhân. Khó mà tin rằng một sớm một chiều, Bình Nhưỡng xóa bỏ tất cả. Nhưng không loại trừ khả năng, Bắc Hàn từng bước phi hạt nhân hóa bằng con đường ngoại giao. Từ bỏ hoàn toàn vũ khí nguyên tử là hồi kết của một tiến trình dài hơi. RFI: Cảm ơn Antoine Bondaz, chuyên gia Pháp về Triều Tiên và Trung Quốc, Quỹ Nghiên Cứu Chiến Lược FRS. Thanh Hà 18-02-2019 -------------------- |
 Thủ tướng Shinzo Abe (T) bắt tay tổng thống Donald Trump bên lề cuộc họp Đại Hội Đồng LHQ -New York. Tháng 9/2018. Nicholas Kamm / AFP (RFI): Báo Asahi số ra ngày 17/2/2019 trích dẫn nhiều nguồn tin chính phủ Nhật, sau cuộc gặp thượng đỉnh giữa Donald Trump và Kim Jong Un vào tháng 6/2018 ở Singapore, chính quyền Mỹ dường như đã thăm dò và gợi ý Shinzo Abe đề xuất nguyên thủ Hoa Kỳ vào danh sách ứng viên giải Nobel Hòa Bình. Những thông tin này được báo chí Nhật đưa ra sau khi tổng thống Mỹ Donald Trump, hôm 15/2 cho biết là thủ tướng Nhật Abe đã trao cho ông một bức thư 5 trang, với nội dung là đề xuất ông được giải thưởng Nobel Hòa Bình vì đã tiến hành đàm phán với chính quyền Bình Nhưỡng và làm dịu căng thẳng trên bán đảo Triều Tiên. Trả lời hãng tin Reuters, bộ Ngoại Giao Nhật không cải chính cũng như không khẳng định thông tin này. Từ Tokyo, thông tín viên Frédéric Charles cho biết thêm thông tin: «Donald Trump công khai khoe là đã nhận được từ Shinzo Abe một bản sao tuyệt vời bức thư 5 trang đề nghị trao giải Nobel Hòa Bình cho ông vì đã tiến hành đàm phán và làm dịu căng thẳng với Bắc Hàn. Trong chính quyền Tokyo, người ta nói đúng là như vậy. Shinzo Abe thừa nhận với các cộng sự thân cận là ông đã viết thư theo đề nghị của một quan chức cao cấp trong chính quyền Mỹ. Ở Tokyo, người ta nói có lẽ Shinzo Abe là người duy nhất nghĩ rằng Donald Trump xứng đáng được giải Nobel Hòa Bình. Ấy vậy mà trước cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ-Bắc Hàn lần thứ nhất, thủ tướng Nhật đã không thuyết phục được tổng thống Mỹ là không nên chỉ chú trọng đến việc đòi Bắc Hàn từ bỏ chương trình chế tạo hoả tiễn liên lục địa đe dọa Hoa Kỳ, mà cần phải buộc Bình Nhưỡng từ bỏ cả chương trình chế tạo hoả tiễn tầm trung đe dọa trực tiếp an ninh của nước Nhật. Trước cuộc thượng đỉnh Mỹ-Bắc Hàn lần thứ hai vào cuối tháng này tại Hà Nội, chính quyền Tokyo vẫn nghĩ rằng vấn đề an ninh của Nhật Bản không phải là ưu tiên đàm phán của nguyên thủ Hoa Kỳ. Trong khi đó, tổng thống Nam Hàn Moon Jae In còn nịnh khéo hơn cả Shinzo Abe. Ông tuyên bố rằng hiện nay, không có ứng viên nào xứng đáng hơn Donald Trump để được trao giải Nobel Hòa Bình. Thế nhưng, theo lời một nhà ngoại giao Nhật Bản, không một ai ở Washington, ở Tokyo, và thậm chí cả Donald Trump, tin rằng Bắc Hàn sẽ từ bỏ hệ thống vũ khí nguyên tử». Minh Anh 18-02-2019 -------------------- |
 TT Mỹ Donald Trump (P) họp báo chung với lãnh đạo BTT Kim Jong Un, hình ảnh sẽ lại được trông thấy tại Hà Nội vào cuối tháng 2/2019. REUTERS/Jonathan Ernst/File Photo (RFI): Thượng đỉnh Mỹ-Triều vào hai ngày 27 và 28/2/2019 tại Hà Nội có khả năng kết thúc với một thỏa thuận cho phép hai bên cùng tuyên bố hài lòng. Thế nào là thành công? Một chuyên gia quốc phòng Mỹ, đề ra một số tiêu chuẩn đo lường. Công luận Nam Hàn lo ngại phải chăng thật tâm Donald Trump chỉ quan tâm đến an ninh nước Mỹ. Daniel De Petris, chuyên gia của viện nghiên cứu quốc phòng Mỹ Defense Priorities đưa ra một số tiêu chí mà ông gọi là khuôn thước để đánh giá và dự đóan kết quả thượng đỉnh: Bắc Hàn sẽ hứa vãn hồi hoà bình nhưng không có cam kết cụ thể phi hạt nhân hóa. Nước Mỹ trước đã Chuyên gia quốc phòng Mỹ cho rằng không nên ảo vọng trông chờ Bình Nhưỡng chấp nhận giải trừ vũ khí hạt nhân. Trong bài phân tích đăng trên trang mạng của đài truyền hình Fox News, cơ quan truyền thông bảo thủ được chủ nhân Toà Bạch Ốc ưa thích, Daniel De Petris lý giải: "Chúng ta cần theo những tiêu chuẩn hoàn toàn khác để đánh giá thế nào là đàm phán thành công. Mục tiêu chính trị tối thượng của Hoa Kỳ đối với Bắc Hàn không phải là phi hạt nhân hóa, mà là hòa bình, an ninh và tương lai có thể dự báo được tại bán đảo Triều Tiên". Daniel De Petris còn xác quyết là thượng đỉnh Trump - Kim lần hai "Chỉ có thể thành công nếu về phía Mỹ, tổng thống Donald Trump không tập trung trên hồ sơ hạt nhân mà chỉ nhấn mạnh đến việc Bình Nhưỡng cần thiết lập chế độ chính trị tôn trọng an ninh, hòa bình và thân thiện hơn cũng như có thái độ dễ tiên đoán hơn". Cụ thể là "nếu Donald Trump rời Việt Nam với một thỏa thuận, theo đó Kim Jong Un cam kết lật qua trang sử 70 năm xung khắc hận thù với Mỹ thì xem như tổng thống đạt được thành quả mà các tổng thống tiền nhiệm không làm được". Bắc Hàn có thể sẽ đồng ý thực hiện một số biện pháp "phi hạt nhân hóa một phần nào đó và có thể đảo ngược" khi thấy cần thiết. Trong tình hình hiện nay, không có chuyện Bình Nhưỡng nhượng bộ nhiều hơn. Kim Jong Un, theo chuyên gia Mỹ, trừ phi "điên khùng" mới không thấy Bắc Hàn thất thế, nghèo, kém phát triển so với những nước hùng mạnh chung quanh. Do vậy, không có lý do gì mà sau khi tốn kém hàng chục tỷ đô la và hai đời lãnh đạo để nghiên cứu, chế tạo, cải tiến, phát triển bom hạt nhân và hoả tiễn để rồi đổi ý và "dẹp hết". Để củng cố lập luận của mình, Daniel De Petris cho là tổng thống Nam Hàn Moon Jae In cũng cùng quyết tâm chính trị hoà giải với miền bắc để vãn hồi hoà bình cho đất nước và an ninh khu vực. Công luận Nam Hàn lo âu, Bình Nhưỡng phấn khởi Tuy nhiên, nếu tổng thống Mỹ chỉ bằng lòng với kết quả chính trị, để yên cho Bình Nhưỡng nắm trong tay kho vũ khí chiến lược thì điều này có làm cho đồng minh Seoul an tâm hay không? Theo bình luận của hãng tin Yohap, các lập luận của chuyên gia Daniel De Petris dường như để biện minh trước cho thái độ nhượng bộ của tổng thống Mỹ tại thượng đỉnh theo kịch bản: Donald Trump công nhận Bắc Hàn là cường quốc hạt nhân, đổi lại, an ninh của Mỹ không bị đe dọa. Nếu tại Hà Nội, tổng thống Mỹ không đạt được kết quả cụ thể về kho vũ khí của Bắc Hàn, thì đây sẽ là kịch bản xấu nhất, là cơn "ác mộng" đối với Seoul, theo Yonhap. Trong khi đó, các cơ quan tuyên truyền của Bình Nhưỡng trong ngày 18/2/2019 đồng loạt kêu gọi dân chúng chuẩn bị đón chờ "diễn tiến mới, một bước ngoặt lịch sử oai hùng". Tú Anh 18-02-2019 -------------------- |
 Khủng bố tự sát tại Cachemire, thuộc Ấn Độ, ngày 14/02/2019.REUTERS/Mukesh Gupta (RFI): Trong một chiến dịch bố ráp hôm 18/02/2019 nhắm vào những kẻ tình nghi là thủ phạm vụ đánh bom khủng bố tuần trước ở huyện Pulwana, vùng Cachemire thuộc Ấn Độ, lực lượng an ninh Ấn Độ cho biết đã hạ sát được hai đầu não vụ tấn công. Trong chiến dịch này, bốn binh sĩ Ấn Độ và một thường dân bị thiệt mạng. Theo cảnh sát Ấn Độ, được Reuters trích dẫn, hai nghi phạm chủ mưu vụ đánh bom đều đã chết trong một vụ chạm súng. Cả hai đều là người Pakistan và là thành viên của nhóm Jaish-e-Mohammad, một tổ chức tại Pakistan đã tự nhận là tác giả vụ đánh bom tự sát ngày 14/02/2019 làm hơn 40 binh sĩ Ấn Độ thiệt mạng. Một trong những nghi phạm bị bắn chết là Abdul Rashid Gazi, còn có bí danh là Kamran Bhai. Trong một thông báo, lực lượng an ninh Ấn Độ cho biết chiến dịch truy lùng vẫn đang tiếp diễn, lính Ấn Độ đã bao vây ngôi làng Pinglan ở quận Pulwama (vùng Cachemire), nơi xẩy ra vụ tấn công khủng bố. Lệnh giới nghiêm vô thời hạn đã được ban hành, và cảnh sát đã yêu cầu mọi người ở trong nhà. Sau vụ khủng bố được đánh giá là đẫm máu nhất trong vòng 30 năm nay ở vùng Cachemire do Ấn Độ kiểm soát, mà nhóm phiến quân có bản doanh tại Pakistan là Jaish-e-Mohammad tự nhận là thủ phạm, quan hệ Ấn Độ-Pakistan đã căng thẳng hẳn lên. New Delhi cáo buộc Islamabad dung dưỡng một nhóm khủng bố, điều mà Pakistan đã phủ nhận. Quan hệ Ấn Độ-Pakistan đã bất ngờ nóng lên vào lúc thái tử Ả Rập Xê Út Mohammed ben Salmane bắt đầu vòng công du Nam Á và Trung Quốc, với chặng đầu tiên là Pakistan, nơi ông đã cam kết 20 tỷ đô la đầu tư. Trước lúc thái tử Ben Salmane rời Pakistan qua Ấn Độ vào hôm nay, bộ Ngoại Giao Ả Rập Xê Út ra thông cáo kêu gọi New Delhi và Islamabad xuống thang căng thẳng tại vùng Cachemire. Trọng Nghĩa 18-02-2019 -------------------- |
 Tấn công tin học- Ảnh minh hoạ.REUTERS/Kacper Pempel/Illustration/File Photo (RFI): Ngày 18/2/2019, chính quyền Úc tố cáo «một tác nhân Nhà nước tinh vi» là tác giả vụ tấn công nhắm vào hệ thống tin học của Nghị Viện. Theo xác nhận của thủ tướng Scott Morrison, vụ việc xảy ra trong khoảng tuần đầu của tháng Hai nhắm vào các đảng phái chính trị tại Úc đang trong quá trình vận động tranh cử. Từ Melbourne, thông tín viên Caroline Lafargue cho biết thêm: «Trộm đã vào nhà… Có nhiều dấu hiệu cho thấy rõ là cửa nhà đã bị phá nhưng chưa có một món đồ nào bị đánh cắp. Vụ tấn công các máy chủ tại Nghị Viện Liên Bang Úc có thể gói gọn trong hình ảnh như thế. Theo Alistair MacGibbon, giám đốc trung tâm an ninh mạng của Úc, vẫn chưa biết những thông tin nào có thể đã bị đánh cắp. Về phần mình, thủ tướng Scott Morrison khẳng định vụ tấn công tin học đã được phát hiện sớm và kết quả là máy vi tính của các nghị sĩ cũng như là các vị bộ trưởng đã không hề hấn gì. Hộp thư điện tử của các nghị sĩ cũng không bị tấn công. Các chuyên gia Úc nghĩ rằng mục tiêu của vụ tấn công này có thể là nhằm bẻ gãy niềm tin của người dân Úc với các định chế hoặc là gây ảnh hưởng đến kết quả cuộc bầu cử Quốc Hội sắp diễn ra vào trung tuần tháng 5/2019. Thủ tướng Úc tin chắc rằng vụ tấn công này là do một chính phủ nước ngoài tiến hành tuy ông không nêu đích danh. Nhưng tại Úc, mọi cặp mắt - nhất là giới truyền thông và giới chuyên gia, đều đổ dồn về phía Trung Quốc, từng bị cáo buộc là tác giả của vụ tấn công các máy chủ Nghị Viện Úc hồi năm 2011. Đợt tấn công đó đã cho phép Trung Quốc đọc được các thư từ điện tử của các nghị sĩ trong vòng nhiều tháng.» Minh Anh 18-02-2019 -------------------- |
 Ảnh minh họa các hoạt động trong ngành hàng không dân dụng. ISSOUF SANOGO / AFP (RFI): Hoa Kỳ bác bỏ yêu cầu của ICAO - Tổ Chức Hàng Không Dân Dụng Quốc Tế trực thuộc Liên Hiệp Quốc, giúp Bắc Hàn cải thiện ngành hàng không dân dụng trong lúc Bình Nhưỡng muốn thu hút hàng không nước ngoài mở đường bay trực tiếp. Thái độ của Washington được xem là chiến thuật gây sức ép trước thượng đỉnh Donald Trump-Kim Jong Un tại Hà Nội, theo các nguồn tin riêng của Reuters. Bản tin của Reuters ngày 18/2/2019 cho biết theo đề nghị của Bình Nhưỡng, ICAO sẵn sàng giúp Bắc Hàn cải thiện hệ thống máy bay dân dụng, đào tạo nhân viên phi hành dân sự, và quân sự. Bắc Hàn cũng muốn được sử dụng bản đồ không lưu do Mỹ sản xuất. Tổ chức ICAO, trụ sở tại Montreal, Canada, với 192 nước thành viên, đang hợp tác với Bắc Hàn để mở một đường bay mới, đi qua không phận liên Triều. Vì sợ hoả tiễn, máy bay quốc tế, phục vụ đường bay giữa châu Á, châu Mỹ và châu Âu phải tránh không phận Bắc Hàn. Nếu không phận Bắc Hàn an toàn, các đường bay trực tiếp sẽ giúp tiết kiệm thời giờ và nhiên liệu. Bắc Hàn cũng có cơ hội hòa đồng vào hàng không quốc tế và cải thiện thu nhập ngoại tệ. Tuy nhiên, Washington đã bác bỏ mọi yêu cầu và nỗ lực của ICAO. Nguyên nhân sâu xa là Hoa Kỳ muốn «nắm trong tay mọi lá bài», duy trì cấm vận để gây sức ép với Bình Nhưỡng nhân thượng đỉnh Trump-Kim vào ngày 27 và 28/2/2019 tới đây tại Hà Nội. Do tính nhạy cảm của hồ sơ, một nguồn tin xin giấu tên cho biết chiến thuật của Mỹ là buộc Bắc Hàn phải có nhượng bộ cụ thể trước khi được tưởng thưởng. Được Reuters đặt câu hỏi kiểm chứng, phái bộ Bắc Hàn tại Liên Hiệp Quốc từ chối bình luận. Bộ Ngoại Giao Nam Hàn cho tới sáng ngày 18/2/2019 chưa có phản ứng. Tú Anh 18-02-2019 -------------------- |
 TT Donald Trump tuyên bố tình trạng «khẩn cấp quốc gia» nhân cuộc họp báo tại Toà Bạch Ốc ngày 15/2/2019. REUTERS/Jim Young (RFI): Khi quyết định ban hành tình trạng khẩn cấp trên vấn đề nhập cư, tổng thống Mỹ Donald Trump muốn có quyền sử dụng các ngân quỹ liên bang, đặc biệt là ngân sách của quân đội, để chi cho việc xây dựng bức tường biên giới với Mêhicô từng hứa hẹn với cử tri. Ngày 17/2/2019, nhiều lãnh đạo tiểu bang California khẳng định đơn kiện của tiểu bang này «sắp» được đệ trình. Từ San Francisco, thông tín viên Eric de Salve tường trình: "Trận chiến chống lại tình trạng khẩn cấp quốc gia sẽ diễn ra tại Quốc Hội lưỡng viện và trước các tòa án. Trên tài khoản Twitter thống đốc tiểu bang California vào hôm qua đã gọi quyết định của tổng thống Mỹ là một nỗi ô nhục quốc gia. Cùng với một số tiểu bang khác, như New York chẳng hạn, thống đốc Gavin Newsom cam kết sẽ cấp tốc khởi kiện chính phủ liên bang, có lẽ là ngay trong tuần này. Theo ông Newsom, không hề có tình trạng khẩn cấp hoặc khủng hoảng nhập cư nào ở vùng biên giới với Mêhicô. Thậm chí số vụ vượt biên vào Mỹ còn rơi xuống mức thấp nhất từ hơn ba mươi năm nay. Do đó, theo thống đốc California, chính tổng thống Trump đã tạo ra một cuộc khủng hoảng để thực hiện cam kết hàng đầu khi ông vận động tranh cử. Dẫu sao thì sau 35 ngày làm tê liệt chính quyền liên bang Mỹ và sau thất bại trong cuộc đọ sức chính trị đầu tiên, biện pháp ban bố tình trạng khẩn cấp quốc gia cho phép ông Donald Trump qua mặt Quốc Hội để rút 7 tỷ đô la trong ngân sách của Ngũ Giác Đài, thậm chí trong cả các quỹ cứu trợ thiên tai và chống ma túy, để xây dựng bức tường chống nhập cư. Đảng Dân Chủ đã cam kết sẽ làm tất cả để ngăn chặn việc áp đặt tình trạng khẩn cấp. Tuy nhiên, để làm được điều này, bên đảng Dân Chủ phải đạt được đa số 2/3 ở Hạ Viện và Thượng Viện nơi họ thuộc thành phần thiểu số. Trong khi chờ đợi, chính quyền Trump đang thể hiện thái độ tự tin. Trên kênh truyền hình rất bảo thủ Fox News vào hôm qua, một trong những cố vấn của tổng thống Mỹ đã bảo đảm rằng hàng trăm cây số tường sẽ được dựng lên từ nay đến năm 2020, năm diễn ra cuộc bầu cử tổng thống tiếp theo". Hôm 17/2/2019, ông Stephen Miller, cố vấn cấp cao của Toà Bạch Ốc đã bắn tin cho biết là tổng thống Trump sẵn sàng sử dụng quyền phủ quyết để bác bỏ kết luận của Quốc Hội trong trường hợp tuyên bố về tình trạng khẩn cấp quốc gia của ông bị phản đối. Trọng Nghĩa 18-02-2019 -------------------- |
 Tổng thống Syria Bachar al-Assad nói chuyện với các dân biểu địa phương tại Damas. Ảnh ngày 17/02/2019.SANA/Handout via REUTERS (RFI): Tuyên bố trên đài truyền hình hôm 17/02/2019, tổng thống Bashar al-Assad xác định cuộc chiến Syria chưa kết thúc. Hoa Kỳ đang chuẩn bị rút quân khỏi Syria, Damas cảnh báo lực lượng Kurdistan hiện đang chiến đấu chống tổ chức Nhà Nước Hồi Giáo là sẽ không được Mỹ bảo vệ. Từ Beyrouth, thông tín viên Paul Khalifeh phụ trách khu vực, phân tích: Nói chuyện với các đại biểu dân cử địa phương đến từ nhiều tỉnh của Syria, tổng thống Bashar al-Assad cho rằng đất nước Syria hiện đang phải đối phó với bốn loại chiến tranh: Quân sự, kinh tế, tin học và bài trừ tham nhũng. Trong một thông điệp gởi đến người Kurdistan mà ông không nêu tên, tổng thống Syria đã khuyên họ không nên đặt cược vào khả năng Mỹ sẽ tiếp tục bảo vệ họ. Đối với ông Bashar al-Assad, chỉ có Nhà nước Syria mới có thể mang lại an ninh và hòa bình cho họ. Tổng thống Syria đã tung ra những lời chỉ trích gay gắt đối với tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ mà ông gọi là người anh em Hồi giáo. Theo Bashar al-Assad, ông Recep Tayyip Erdogan chỉ là nhân viên tép riu của Mỹ, và ông ta đã lậy lục Mỹ để được Washington cho phép tiến vào miền bắc Syria. Nhân vật lãnh đạo Syria đã nói về việc chia cắt đất nước và khu vực Cận Đông, cho rằng kế hoạch đó không có gì là mới. Tuyên bố của tổng thống Syria được đưa ra trong bối cảnh Thổ Nhĩ Kỳ, trong thời gian gần đây, loan báo ý định thiết lập một vùng an toàn tại biên giới rộng 30 km ngay trên lãnh thổ Syria. Trong lời nhắn nhủ người dân miền đông bắc Syria, đang nằm dưới quyền kiểm soát của lực lượng dân quân Kurdistan nhưng bị Thổ Nhĩ Kỳ nhòm ngó, Bashar al-Assad khẳng định: Nếu chưa sẵn sàng bảo vệ đất nước, thì quý vị sẽ chẳng là gì khác ngoài việc là nô lệ cho Thổ Nhĩ Kỳ. Lời chiêu dụ lực lượng Kurdistan của Damas được đưa ra đồng thời với lời mời mọc của Nga, cũng muốn có sự hợp tác của người Kurdistan. Hoa Kỳ đã lập tức có phản ứng. Vào hôm qua, tướng Paul LaCamera, tư lệnh liên minh chống lại tổ chức Nhà Nước Hồi Giáo ở Irak và Syria đã lên tiếng cảnh cáo: Mỹ sẽ ngừng mọi trợ giúp cho Lực Lượng Dân Chủ Syria (SDF) nếu họ liên minh với lực lượng của Bashar al-Assad hoặc Nga. Trọng Nghĩa 18-02-2019 |
 (AFP) - Israel phong tỏa số tiền 138 triệu đô la hỗ trợ cho Palestine. Quyết định của thủ tướng Netanyahu ngày 17/02/2019 nhằm phản đối việc Nhà nước Palestine dùng số tiền này để chu cấp cho các gia đình tù nhân Palestine. (AFP) - Liên Hiệp Châu Âu trừng phạt 8 công dân Nga. Nhiều nguồn tin ngoại giao của Liên Âu ngày 17/02/2019 giải thích đây là biện pháp «trừng phạt có mục tiêu và nhắm vào từng cá nhân». Tám công dân Nga được cho là có liên quan đến sự cố trên biển Azov hồi tháng 11/2018 bị xếp vào danh sách đen, cấm nhập cảnh vào Liên Hiệp Châu Âu và tài sản bị phong tỏa. (AFP) - Nga bắt giam một nhà đầu tư Mỹ. Ông Michael Calvey, nhà sáng lập và chủ tịch quỹ đầu tư Baring Vostok cùng với 5 cộng tác viên đã bị chính quyền Matxcơva bắt giữ hôm 15/02/2019 vì bị cáo buộc trốn thuế ít nhất 33 triệu euro. Phát ngôn viên điện Kremlin hôm nay 18/02 lên tiếng trấn an các nhà đầu tư là sẽ theo dõi sát và hy vọng rằng vụ việc này sẽ không ảnh hưởng đến giới doanh nhân. (AFP) - Đầu tư 5G của Hoa Vi: Tình báo Anh thẩm định có thể xử lý được các rủi ro. Tờ Financial Times ngày 18/02/2019 trích dẫn nhận định của cơ quan tình báo Anh về an ninh mạng cho rằng có nhiều cách để giải quyết các rủi ro trong việc cho phép Hoa Vi tham gia phủ sóng 5G tại Anh. Chính quyền Luân Đôn vào tháng Ba hay tháng Tư sẽ phải cho biết có sử dụng các thiết bị viễn thông của Hoa Vi hay không trong kế hoạch phủ sóng 5G. (AFP) - Nhật Bản chuẩn bị thí nghiệm lâm sàng cấy ghép tủy cột sống. Đây là thông báo được các nhà khoa học Nhật Bản trường Đại học Keio ở Tokyo đưa ra ngày 18/02/2019. Mục tiêu công trình nghiên cứu là nhằm thẩm định tính tương thích của mỗi 2 triệu tế bào gốc đa năng được cấy ghép trong việc chữa trị các chấn thương tủy cột sống. Thí nghiệm được thực hiện cho các bệnh nhân tình nguyện tuổi từ 18 trở đi, bị tê liệt các chứng năng vận động và cảm giác. (AFP) - Liên Hiệp Châu Âu dọa đáp trả ngay nếu Mỹ áp thuế trên ô tô nhập từ châu Âu. Phát ngôn viên Ủy Ban Châu Âu ngày 18/02/2019 tuyên bố biện pháp trả đũa của Bruxelles sẽ «nhanh chóng và hiệu quả». Châu Âu đã đưa ra lời đe dọa như trên, sau khi bộ Thương Mại Mỹ đệ trình báo cáo trao cho tổng thống Donald Trump quyền áp thuế trên xe hơi trong vòng 90 ngày tới đây. (AFP)- Gần 300 kilô ma túy tổng hợp bị tịch thu tại ViệtNam. Cảnh sát và hải quan Hà Tĩnh ngày 17/02/2019 thông báo bắt được một xe tải loại nhỏ, mang biển số của Lào, chở 294 kílô Methamphétamine (ma túy đá theo dân nghiện). Một nghi can mang quốc tịch Lào bị bắt, nghi can thứ hai thóat được vào rừng. Việt Nam là quốc gia trung chuyển và cũng là nơi tiêu thụ ma túy sản xuất tại vùng «tam giác vàng» Miến Điện, Thái Lan và Lào. RFI 18-02-2019 -------------------- |
 Tổng thống Hassan Rohani dự lễ hạ thủy tầu ngầm Fateh tại căn cứ Bandar-Abbas. Ngày 17/02/2019.HO / Iranian Presidency / AFP (RFI): Trong bối cảnh căng thẳng với Mỹ, các nước vùng Vịnh và Israel vẫn chưa hạ nhiệt, quân đội Iran ngày Chủ Nhật 17/02/2019 đã trình làng một tầu ngầm mới có khả năng bắn hoả tiễn hành trình. Từ Teheran, thông tín viên Siavosh Ghazi tường thuật: «Chiếc tầu ngầm mới, mang tên Fateh, theo tiếng Ba Tư có nghĩa là ʺngười chinh phụcʺ, là chiếc tầu ngầm hạng trung đầu tiên của hạm đội hải quân Iran, có tải trọng 600 tấn. Theo chính quyền Teheran, chiếc tầu này được đóng hoàn toàn ở trong nước và có khả năng bắn các hoả tiễn hành trình cũng như là phóng ngư lôi. Khả năng hoạt động độc lập sâu dưới biển là 35 ngày. Chiếc tầu này đã gia nhập đội tầu chiến Iran nhân buổi lễ khai trương trước sự hiện diện của tổng thống Hassan Rohani tại cảng Bandar Abbas, nằm trong vùng Vịnh Ba Tư. Fateh tham gia vào đội tầu ngầm bỏ túi và tầu ngầm hạng nặng mà Iran mua của Nga. Tổng thống Rohani khẳng định rằng sức mạnh quân sự của Iran là nhằm bảo vệ các lợi ích của đất nước chứ không phải để tấn công các nước khác. Cách nay vài tuần, Teheran đã trình làng hai loại hoả tiễn mới có tầm bắn 1.000 và 1.300 km, bổ sung vào kho khí tài của đất nước, nhất là kho vũ khí hoả tiễn đạn đạo. Năng lực quân sự của Iran, đặc biệt chương trình hoả tiễn đạn đạo đã bị nhiều nước trong khu vực cũng như cả Hoa Kỳ và nhiều nước châu Âu phản đối. Washington và Paris đã yêu cầu Teheran từ bỏ phát triển chương trình đạn đạo, điều mà chính quyền Iran từ chối. Ngoại trưởng Iran, Mohammad Javad Zarif, từ Munich khẳng định Teheran sẽ phải phát triển năng lực quân sự trong một khu vực mà nhiều nước khác không ngừng trang bị vũ khí. Nhất là ông không loại trừ khả năng một cuộc đối đầu giữa Iran và Israel». Minh Anh 18-02-2019 -------------------- |
 Tổng thống Nicolas Maduro tại Caracas- Venezuela, ngày 13/2/2019.Miraflores Palace/Handout via REUTERS (RFI): Chính quyền của tổng thống Nicolas Maduro, ngày 17/2/2019, đã không cho phép một nhóm 4 nghị sĩ châu Âu - thuộc Đảng Nhân Dân Châu Âu, cánh hữu - nhập cảnh Venezuela và cáo buộc những người này muốn tới thủ đô Caracas bàn tính âm mưu lật đổ chế độ. Reuters trích dẫn lời một người trong nhóm bốn nghị sĩ cho biết họ tới Venezuela để gặp chủ tịch Quốc Hội, tổng thống tự phong Juan Guaido. Ngoại trưởng Venezuela khẳng định nhóm nghị sĩ này đã được báo trước là không được phép nhập cảnh. Vào cuối tháng Giêng năm 2019, Nghị Viện Châu Âu đã thừa nhận Juan Guaido là quyền tổng thống và Quốc Hội Venezuela do Guaido làm chủ tịch là cơ quan quyền lực dân chủ, chính đáng duy nhất của Venezuela. Trong khi đó, cuộc đọ sức giữa Maduro và Guaido vẫn tiếp tục và được thể hiện cụ thể qua việc có chuyển được hàng viện trợ nhân đạo vào Venezuela hay không. Đây là tuần lễ quyết định với đỉnh điểm là ngày 23/2/2019. Tổng thống tự phong Guaido hy vọng huy động được một lực lượng đông đảo để vận chuyển hàng cứu trợ từ vùng biên giới vào lãnh thổ Venezuela, bất chấp sự ngăn cản của quân đội. Từ Caracas, thông tín viên Benjamin Delille tường trình: «Juan Guaido sẽ làm mọi cách, đặc biệt là với sự trợ giúp của Hoa Kỳ, để gia tăng sức ép đối với Nicolas Maduro. Trong hai ngày cuối tuần, lãnh đạo phe đối lập đã bắt đầu làm việc này bằng cách tập hợp hàng nghìn thiện nguyện viên tại thủ đô Caracas. Họ sẽ phân phát hàng viện trợ tại Caracas nếu như viện trợ vào được Venezuela. Cũng chính lực lượng này vào ngày thứ Bẩy 23/2 tới đây, sẽ được đưa tới các điểm tập trung khác nhau ở dọc đường biên giới. Trước tiên, là đoàn xe buýt sẽ được bố trí ngay từ giữa tuần này để chở họ đi. Tuy nhiên, mọi việc được tiến hành một cách rất kín đáo. Nhất là hiện nay, quân đội lập nhiều hàng rào kiểm tra trên đường bộ để ngăn cản đoàn xe buýt tới được vùng biên giới. Ở bên ngoài, áp lực cũng gia tăng kể từ cuối tuần qua, với việc hàng chục tấn hàng cứu trợ nhân đạo lại được đưa thêm đến Cucuta, ở Colombia. Các thùng hàng cứu trợ này chắc đã tới vùng Roraima, Brazil hôm Chủ Nhật 17/2 và thứ Hai 18/2, tới đảo Curaçao, Caribé. Đỉnh điểm của chiến dịch quốc tế gây áp lực này là vào thứ Sáu, 22/2/2019: một buổi hòa nhạc được tổ chức ở Cucuta, với sự hiện diện của nhiều lãnh đạo phe đối lập Venezuela, cũng như tổng thống Colombia Ivan Duque. Buổi hòa nhạc có mục đích khởi động chiến dịch huy động lực lượng vận chuyển hàng cứu trợ vào ngày 23/2/2019, một thời điểm sẽ rất căng thẳng: nhiều người Venezuela, đặc biệt là ở trong vùng biên giới, lo ngại xẩy ra đụng độ giữa người biểu tình và lực lượng giữ gìn trật tự». Minh Anh 18-02-2019 -------------------- |
 Tổng thống Donald Trump. (VOA): Tổng thống Mỹ Donald Trump chuẩn bị nói trong một bài phát biểu hôm 18/2 rằng quan chức quân sự Venezuela nên “nỗ lực vì dân chủ” nếu không sẽ đối mặt với nguy cơ đánh mất mọi thứ. “Hoa Kỳ biết nơi các quan chức quân sự và gia đình của họ cất giấu tiền khắp thế giới”, Toà Bạch Ốc miêu tả những gì ông Trump dự tính nói, theo Reuters. Một số điểm trong bài phát biểu ông Trump dự định nêu lên tại một đại học ở Miami cuối ngày 18/2 có đề cập tới việc nhà lãnh đạo Mỹ nói rằng quân đội Venezuela phải cho phép hàng cứu trợ nhân đạo vào nước này. Ông Trump cũng sẽ bày tỏ sự hậu thuẫn mạnh mẽ đối với người đứng đầu quốc hội Venezuela, ông Juan Guaido, nhân vật Mỹ coi là tổng thống lâm thời của Venezuela. Toà Bạch Ốc cho biết, ông Trump sẽ nói rằng con đường hiện thời tiến tới dân chủ là điều không thể đảo ngược ở Venezuela, theo Reuters. “Các quan chức quân sự Venezuela có một lựa chọn rõ ràng - nỗ lực tiến tới dân chủ vì tương lai của bản thân và tương lai của gia đình họ, hoặc họ sẽ đánh mất mọi thứ đang có”, ông Trump dự tính nói. Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro, vốn bị Mỹ tẩy chay, đã từ chối cho phép hàng cứu trợ nhân đạo đang chất đầy ở Colombia vào nước mình. Trong khi đó, ông Guaido cho hay rằng ngày 18/2 ông sẽ thông báo chi tiết cách thức đưa đồ cứu trợ vào Venezuela từ Colombia, Brazil và Curacao. VOA, 19/02/2019 -------------------- |
 Ông Marco Rubio trong vòng tay người ủng hộ. (VOA): Một phái đoàn của Hoa Kỳ, trong đó có Thượng nghị sĩ Marco Rubio, hôm 17/2 đã tới thăm thành phố vùng biên Cucuta của Colombia, nơi hàng viện trợ đang được tập trung để chuẩn bị chuyển cho người dân Venezuela vào tuần tới. Trong khi Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro từ chối không cho lương thực và thuốc men vào Venezuela, lãnh tụ đối lập và cũng là Tổng thống tự phong, ông Juan Guaido, bày tỏ quyết tâm đưa hàng trăm tấn hàng viện trợ vào nước mình ngày 23/2, theo Reuters. Ông Guaido tuyên bố rằng ông sẽ thông báo chi tiết về cách thức đưa đồ cứu trợ từ Colombia, Brazil và Curacao vào Venezuela, bất chấp sự phản đối của ông Maduro. Ông Rubio, thượng nghị sĩ Cộng Hòa từ tiểu bang Florida, được coi là đóng vai trò chính trong việc thuyết phục Tổng thống Trump gia tăng áp lực lên ông Maduro. Đứng trên cây cầu đi bộ ở khu vực biên giới giữa Colombia và Venezuela, nhà lập pháp Mỹ từng gọi ông Maduro là kẻ độc tài nói giữa đám đông hàng trăm người biểu tình rằng Hoa Kỳ và thế giới sẽ không bỏ mặc người dân Venezuela. Ông Rubio nói rằng “Những gì đang xảy ra ở Venezuela là cuộc khủng hoảng quy mô lớn do chính con người gây ra", theo Reuters. Ông còn gọi chính quyền của ông Maduro là “chế độ tội phạm sẵn lòng bỏ đói và giết hại chính người dân nước mình”. Ngoài ông Rubio, phái đoàn Mỹ còn có ông Carlos Trujillo, đặc sứ Mỹ tại Tổ chức các nước châu Mỹ, và dân biểu Mỹ Mario Diaz-Balart thuộc tiểu bang Florida. Họ cũng đã tới thăm các lán trại chăm sóc sức khỏe cho các di dân cũng như các nhà kho chứa hàng cứu trợ. VOA, 18/02/2019 -------------------- |
 Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Cảnh Sảng. (VOA): Chính phủ Trung Quốc hôm 18/2 chỉ trích Mỹ tìm cách ngăn chặn nước này phát triển công nghệ khi cáo buộc các thiết bị viễn thông Trung Quốc đe dọa an ninh mạng đối với các nước thiết lập các hệ thống mạng mới. Theo AP, Mỹ cho rằng Bắc Kinh có thể sử dụng các công ty công nghệ Trung Quốc để thu thập thông tin tình báo về các nước khác. Chính quyền của Tổng thống Trump đã gây áp lực đối với các đồng minh ngưng sử dụng thiết bị của tập đoàn Huawei. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Cảnh Sảng nói rằng chính phủ Mỹ tìm cách “thêu dệt cái cớ để ngăn chặn sự phát triển chính đáng” của các công ty Trung Quốc. Ông Cảnh cũng cáo buộc Hoa Kỳ sử dụng “các phương tiện chính trị” để can thiệp vào hoạt động kinh tế, coi đó là sự “bắt nạt thiếu công bằng, thiếu đạo đức và đạo đức giả”. Phát biểu tại Đức cuối tuần trước, Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence thúc giục các nước đồng minh châu Âu nghiêm túc xem xét “mối đe dọa” từ Huawei trong khi tìm đối tác xây dựng mạng điện thoại mới 5G. VOA, 19/02/2019 -------------------- |
 Các cầu thủ Fulham trong một trận đấu. (VOA): Cầu thủ bóng đá đầu tiên của Singapore thi đấu tại giải Ngoại hạng Anh đã lỡ đợt nhập ngũ bắt buộc và nay đối mặt với cáo trạng có thể dẫn tới 3 năm tù giam. Reuters dẫn thông tin từ Bộ Quốc phòng Singapore cho biết như vậy hôm 18/2. Việc nước này từ chối cho anh Ben Davis, 18 tuổi, hoãn làm nhiệm vụ quốc gia năm ngoái đã gây ra cuộc tranh luận về việc liệu điều luật về nhập ngũ cứng nhắc ở nước này có đang kìm hãm thanh nhiên nước này theo đuổi giấc mơ hay không. Theo Reuters, anh Davis ký hợp đồng hai năm với câu lạc bộ Fulham ở London và trở thành cầu thủ đầu tiên từ Singapore gia nhập giải đấu hàng đầu nước Anh. Bộ Quốc phòng Singapore nói rằng cầu thủ ngôi sao này đã vi phạm Đạo luật về Nhập ngũ, và nếu bị kết tội, có thể bị phạt 10 nghìn đôla Singapore và tới 3 năm tù giam. Chỉ có một số ít người ở Singapore đáp ứng tiêu chí để được trì hoãn nhập ngũ trong một thời gian dài. Một người trong số đó là vận động viên bơi lội Joseph Schooling, người giành huy chương vàng đầu tiên cho Singapore tại một kỳ thế vận hội khi anh chiến thắng ở cự ly 100 mét bơi bướm tại Thế vận hội Rio de Janeiro năm 2016. VOA, 18/02/2019 -------------------- |
 Tư liệu - Hồng y Theodore McCarrick cầu nguyện tại Hội nghị Giám mục Công giáo Hoa Kỳ Baltimore, ở ngày 14 tháng 11, 2011. (VOA): Cựu Hồng y Mỹ Theodore McCarrick đã bị buộc phải từ bỏ giáo phẩm của mình trong Giáo hội Công giáo Roma sau khi ông bị kết tội xâm hại tình dục trẻ vị thành niên và người lớn, Vatican cho biết hôm thứ Bảy. Đức Giáo hoàng Phanxicô đã quyết định rằng phán quyết này, theo sau kháng nghị của ông McCarrick, một nhân vật có thế lực trong tư cách là Tổng Giám mục Washington, D.C. từ năm 2001 đến 2006, là phán quyết cuối cùng. Một thông cáo của Vatican cho biết những tội của ông đã trở nên nghiêm trọng hơn bởi “yếu tố tăng nặng của hành vi lạm dụng quyền lực.” Hồi tháng 7, ông McCarrick, 88 tuổi, trở thành giáo sĩ cao cấp đầu tiên của Giáo hội Công giáo Roma sau gần 100 năm bị tước danh hiệu hồng y. Giờ ông trở thành chức sắc cao cấp nhất của Giáo hội bị buộc hoàn tục trong thời hiện đại. Quyết định này được đưa ra trong khi Giáo hội tiếp tục vật lộn với cuộc khủng hoảng xâm hại tình dục kéo dài nhiều thập niên. Các cuộc điều tra đã phơi bày chuyện các linh mục ấu dâm đã được thuyên chuyển từ giáo xứ này đến giáo xứ khác ra sao thay vì bị buộc hoàn tục hoặc bàn giao cho nhà chức trách dân sự xử lý ở nhiều nước trên toàn cầu. Với phán quyết này, Đức Giáo hoàng Phanxicô dường như đang gửi một tín hiệu rằng ngay cả những người ở thượng tầng phẩm trật cũng sẽ bị buộc phải chịu trách nhiệm. Phán quyết này, được đưa ra bởi Công nghị của Bộ Giáo lí Đức tin Vatican ba ngày trước, được công bố trước một đại hội vào tuần sau tại Vatican giữa những người đứng đầu các Giáo hội Công giáo cấp quốc gia để thảo luận về cuộc khủng hoảng xâm hại tình dục toàn cầu. Bị buộc hoàn tục có nghĩa là ông McCarrick không còn có thể tự gọi mình là linh mục hay cử hành các bí tích, dù ông sẽ được cho phép cử hành lễ đối với người lâm chung trong trường hợp khẩn cấp. Các cáo buộc nhắm vào ông McCarrick có từ hàng chục năm trước khi ông vẫn còn đang vươn lên đứng đầu hàng giáo phẩm trong Giáo hội Mỹ. Ông McCarrick, hiện đang sống ẩn dật ở một tu viện hẻo lánh ở tiểu bang Kansas, đã lên tiếng công khai đáp lại chỉ một trong những cáo buộc, nói rằng ông hoàn toàn không nhớ gì về vụ việc bị nói là xâm hại tình dục một cậu bé 16 tuổi hơn 50 năm trước. Ông McCarrick cũng bị xét thấy đã phạm tội dụ dỗ. Tội này xảy ra khi một linh mục sử dụng bí tích xưng tội làm cái cớ để thực hiện một hành vi vô đạo đức với người xưng tội. VOA, 17/02/2019 -------------------- |
 Tổng thống Trump và Thủ tướng Abe trong một cuộc gặp ở New York năm 2017. (VOA): Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đã đề cử Tổng thống Mỹ Donald Trump cho giải Nobel Hòa bình vào mùa thu năm ngoái, sau khi nhận được đề nghị từ chính phủ Mỹ, tờ Asahi đưa tin hôm 17/2, theo Reuters. Thông tin này được loan tải sau khi ông Trump hôm 15/2 nói rằng ông Abe đã đề cử mình cho giải Nobel Hòa bình vì đã mở ra cuộc đàm phán và làm dịu căng thẳng với Bắc Hàn. Trong cuộc họp báo tại Toà Bạch Ốc, theo Reuters, ông Trump nói rằng nhà lãnh đạo Nhật đã chuyển cho ông “bản copy hay nhất” lá thư đề cử dài 5 trang. Tờ Asahi dẫn một nguồn tin giấu tên trong chính phủ Nhật nói rằng chính phủ Mỹ đã đề nghị ông Abe về giải Nobel Hòa bình sau hội nghị thượng đỉnh đầu tiên giữa lãnh đạo Mỹ và Triều Tiên ở Singapore vào tháng Sáu năm ngoái. Một phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Nhật Bản ở Tokyo nói rằng Bộ này đã biết về phát biểu của ông Trump, nhưng “không bình luận về trao đổi giữa hai nhà lãnh đạo”. Reuters cho biết rằng Toà Bạch Ốc không hồi đáp ngay trước yêu cầu bình luận của hãng này. Theo trang web của tổ chức trao giải Nobel, bất kỳ ai đáp ứng các tiêu chí đề cử, gồm cả các đương kim nguyên thủ, đều có thể đề cử giải Nobel Hòa bình. Ngoài ra, tên và các thông tin khác về những đề cử không thành công sẽ không thể được tiết lộ trong vòng 50 năm. VOA, 17/02/2019 -------------------- |
 Phái đoàn đàm phán của hai nước Mỹ và Trung Quốc chụp hình trước cuộc đàm phán thương mại tại Nhà khách Quốc gia Điếu Ngư Đài ở Bắc Kinh, ngày 14 tháng 2, 2019. (VOA): Truyền thông nhà nước Trung Quốc ngày thứ Bảy bày tỏ lạc quan thận trọng về các cuộc đàm phán thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc, một ngày sau khi Chủ tịch Tập Cận Bình cho biết một tuần thảo luận đã tạo ra tiến bộ “từng bước một.” Ông Tập phát biểu như vậy tại một cuộc họp vào ngày thứ Sáu với Đại diện Thương mại Mỹ Robert Lighthizer và Bộ trưởng Tài chính Mỹ Steven Mnuchin tại Bắc Kinh, sau một tuần hội đàm ở cấp cao và cấp phó. Nhân Dân Nhật Báo, tờ báo chính thức của Đảng Cộng sản cầm quyền, nói trong một bài bình luận rằng cuộc họp của ông Tập với các nhà đàm phán của Mỹ đã khẳng định tiến bộ đạt được trong các cuộc đàm phán trước đó và đã “đưa động lực mới vào giai đoạn phát triển kế tiếp của quan hệ thương mại Trung-Mỹ.” Các cuộc đàm phán “đã đạt được tiến bộ quan trọng” cho vòng đàm phán tiếp theo tại Washington vào tuần sau, tờ báo nói trong phiên bản lưu hành nội địa. “Hy vọng rằng hai bên sẽ duy trì động lực tốt của các cuộc tham vấn hiện thời và phấn đấu đạt được thỏa thuận trong thời hạn được ấn định.” Thuế quan của Mỹ đối với 200 tỉ đôla hàng nhập khẩu từ Trung Quốc sẽ tăng lên mức 25 phần trăm từ mức 10 phần trăm nếu không có thỏa thuận nào vào ngày 1 tháng 3 để giải quyết đòi hỏi của Mỹ rằg Trung Quốc phải hạn chế cưỡng ép chuyển giao công nghệ và thực thi tốt hơn quyền sở hữu tài sản trí tuệ. Trong phiên bản lưu hành hải ngoại, tờ Nhân Dân Nhật Báo nói “tư duy một mất một còn chỉ có thể đua tới tổn thất cho đôi bên mà thôi. Chỉ trên cơ sở tôn trọng lẫn nhau và đối xử bình đẳng, thông qua đối thoại và tham vấn, chúng ta mới có thể tìm ra giải pháp mà cả hai bên chấp nhận được.” Một bài xã luận bằng tiếng Anh trên Hoàn Cầu Thời Báo, một ấn bản của Nhân Dân Nhật Báo, nói tin tức cho hay Trung Quốc đã tham vấn bản văn của một bản ghi nhớ “cho thấy hai bên đã đạt được tiến bộ chưa từng thấy.” “Cả bản ghi nhớ và các cuộc hội đàm vào tuần sau cho thấy các cuộc đàm phán thương mại Trung-Mỹ dường như bất tận, giống như một cuộc đua marathon, đang đua nước rút cuối cùng,” tờ báo nói. Hai tờ báo cảnh báo rằng bất cứ thỏa thuận nào sẽ phải có lợi cho cả Mỹ lẫn Trung Quốc. “Vẫn còn những trở ngại cần phải vượt qua, và không ai nên đánh giá thấp nhiệm vụ khó nhọc mà hai bên đang đối mặt để cố gắng giải quyết dứt điểm tất cả những khác biệt còn tồn đọng giữa họ,” phiên bản tiếng Anh của Nhân Dân Nhật Báo nói trong một bài xã luận. VOA, 17/02/2019 Reuters |
 Bắc Kinh bị Mỹ cáo buộc sử dụng thiết bị của Huawei để do thám. (VOA): Các quan chức an ninh Anh không ủng hộ lệnh cấm toàn diện tập đoàn Huawei của Trung Quốc tham gia mạng viễn thông quốc gia của Anh, dù Mỹ cho rằng Bắc Kinh có thể sử dụng sản phẩm của công ty này để do thám. “Chúng tôi không ủng hộ một lệnh cấm hoàn toàn. Chuyện không đơn giản như vậy”, một trong các nguồn thạo tin nói với Reuters hôm 18/2, một ngày sau khi tờ Financial Times đưa tin rằng Anh đi tới kết luận rằng nước này có thể giảm thiểu các rủi ro về việc sử dụng thiết bị của Huawei cho mạng 5G. Hãng tin Anh nói thêm rằng bất kỳ quyết định nào cho phép Huawei tham gia vào việc xây dựng mạng 5G sẽ bị nhiều nước theo dõi sát sao vì Anh là thành viên của một nhóm chia sẻ thông tin tình báo gọi là “Five Eyes” với Mỹ. Ngoại trưởng Hoa Kỳ Mike Pompeo hôm 11/2 khuyến cáo các đồng minh của Mỹ không lắp đặt trên lãnh thổ của mình các thiết bị của tập đoàn viễn thông Trung Quốc Huawei. Reuters dẫn lời ông Pompeo nói rằng nếu họ không làm vậy, nó sẽ làm phức tạp mối quan hệ với Mỹ. Huawei đã bác bỏ chuyện do thám cho bất kỳ chính phủ nào. VOA, 19/02/2019 -------------------- |
 Bộ trưởng Tài chính Anh Philip Hammond. (VOA): Bộ trưởng Tài chính Anh Philip Hammond buộc phải hủy chuyến thăm Trung Quốc trong tuần này, sau khi kế hoạch triển khai một hàng không mẫu hạm mới của Anh tới Thái Bình Dương đã khiến Bắc Kinh giận dữ. Theo AFP, ông Hammond dự kiến sẽ tới Trung Quốc để hội đàm về thương mại với các quan chức cấp cao nước chủ nhà, nhưng đã phải hủy chuyến đi sau khi Bắc Kinh tuần trước phản ứng đầy tức tối về kế hoạch triển khai tàu chiến của Anh. Dù chuyến thăm chưa từng chính thức được London công bố, tờ Financial Times đưa tin rằng nó đã được chuẩn bị trong “nhiều tuần”. Bộ trưởng Quốc phòng Gavin Williamson hôm 11/2 thông báo rằng chuyến hải hành đầu tiên của HMS Queen Elizabeth, hàng không mẫu hạm mới đóng của Anh, trị giá khoảng 4 tỷ đôla, sẽ gồm Thái Bình Dương. Ông Williamson nói rằng kẻ thù đã thách thức “trật tự quốc tế dựa trên luật lệ” trong khi cũng nhấn mạnh rằng “Trung Quốc đang phát triển khả năng quân sự hiện đại cũng như sức mạnh thương mại”. Theo Financial Times, ông Hammond dự kiến gặp Phó Thủ tướng Trung Quốc Hồ Xuân Hoa, nhưng đã bị hủy sau phát biểu của ông Williamson, khiến Anh buộc phải hủy toàn bộ chuyến đi. Trong khi đó, các nguồn tin ngoại giao nói với BBC rằng phía Trung Quốc đã nói rõ rằng chuyến thăm “giờ sẽ không diễn ra”. Theo AFP, Trung Quốc khá nhạy cảm về vấn đề Biển Đông, nơi nước này tuyên bố chủ quyền gần như toàn bộ vùng biển tranh chấp này. VOA, 18/02/2019 -------------------- |
 Dân biểu Jerrold Nadler, Chủ tịch Ủy ban Tư pháp Hạ viện, đang mở một cuộc điều tra về tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia của Tổng thống Donald Trump. (VOA): Một ủy ban chủ chốt tại Hạ viện Hoa Kỳ hôm thứ Sáu cho biết họ đang mở một cuộc điều tra ngay lập tức về tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia của Tổng thống Donald Trump, nói rằng quyết định của ông huy động tiền để xây bức tường được hứa hẹn từ lâu tại biên giới Mỹ-Mexico khơi ra những vấn đề về hiến pháp và luật pháp. Ông Trump trước đó trong ngày nói rằng một tuyên bố như vậy là nhằm bảo vệ đất nước khỏi ma túy, tội phạm và di dân bất hợp pháp vượt qua biên giới, những điều mà ông coi là mối đe dọa to lớn đối với an ninh quốc gia. Tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia sẽ cho phép ông chuyển hàng tỉ đôla từ ngân sách dành cho các dự án xây dựng quân sự sang xây tường biên giới, cũng như từ các chương trình liên bang và từ quỹ tịch thu tài sản của Bộ Tài chính. Trong một bức thư gửi vị tổng thống Cộng hòa, phe Dân chủ kiểm soát Ủy ban Tư pháp Hạ viện yêu cầu ông để cho các quan chức Toà Bạch Ốc và Bộ Tư pháp tham gia trong hành động này ra khai chứng. Họ cũng yêu cầu giao nộp các tài liệu pháp lí về quyết định dẫn đến tuyên bố, định ra thời hạn là ngày thứ Sáu tuần sau. “Chúng tôi tin rằng tuyên bố về tình trạng khẩn cấp của ông thể hiện sự coi thường liều lĩnh đối với sự phân chia quyền lực và trách nhiệm của ông theo hệ thống hiến pháp của chúng ta,” theo bức thư được kí tên bởi Chủ tịch ủy ban Jerrold Nadler và các nghị sĩ Dân chủ hàng đầu khác trong ủy ban. “Bằng việc ngụy tạo một tình trạng khẩn cấp nhằm bỏ qua tiến trình chính trị phân bổ ngân sách, ông dường như đang lạm dụng cả sự tín nhiệm này lẫn lời tuyên thệ nhậm chức của chính mình,” bức thư nói thêm. Trong một diễn biến có liên quan, vụ kiện đầu tiên thách thức tuyên bố của ông Trump đã được đệ trình tại tòa án liên bang ở Washington thay mặt ba chủ đất ở bang Texas, nói rằng tuyên bố này vi phạm Hiến pháp Hoa Kỳ và bức tường dự định xây sẽ xâm phạm quyền sở hữu đất của họ. Các chủ đất nói trong đơn kiện rằng họ đã được thông báo là chính phủ Mỹ sẽ tìm cách xây tường biên giới trên đất của họ nếu có ngân khoản cho dự án này trong năm 2019. Thống đốc bang California Gavin Newsom và Tổng chưởng lý bang New York Letitia James, cả hai đều theo Đảng Dân chủ, cũng cho biết họ dự định sẽ thách thức ông Trump tại tòa án. Ông Trump trước đây đã yêu cầu Quốc hội cấp cho ông 5,7 tỉ đôla ngân khoản tài trợ xây tường như một phần của luật cấp tiền cho các cơ quan chính phủ hoạt động. Đòi hỏi này đã gây ra vụ đóng cửa chính phủ lâu nhất trong lịch sử kéo dài 35 ngày vào tháng 12 và tháng 1, gây tổn hại cho nền kinh tế Mỹ và tỉ lệ ủng hộ dành cho ông trong các cuộc khảo sát công luận. Với việc định hướng lại nỗ lực huy động tiền xây tường bằng cách sử dụng một chiến lược kém vững chắc về mặt pháp lí dựa trên tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia, ông Trump có nguy cơ lao vào cuộc chiến lập pháp và pháp lí kéo dài với phe Dân chủ và chia rẽ nội bộ phe Cộng hòa của ông - nhiều người trong số này đã tỏ ra hết sức e ngại vào ngày thứ Sáu về hành động của tổng thống. VOA, 16/02/2019
|